Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2022/1231 K.2024/741

İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 26/06/2019 tarihinde dava dışı sürücünün idaresinde olup davalı ... şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı ... plakalı aracın davacıya ait ... plakalı araca kırmızı ışıkta beklemekteyken arkadan çarpması sonucunda davacıya ait aracın hasar gördüğünü, Almanya’da yapılan ekspertize göre 4.226,27 Euro hasar bedeli, 177,00 Euro araç mahrumiyet bedeli tespit edildiğini, 450,00 Euro değer kaybı meydana geldiğinin belirtildiğini, ekspertiz ücreti olarak 972,83 Euro ödendiğini,

ekspertiz ücretinin karar günündeki Türk Lirası karşılığının ve 590,00 TL tercüme giderinin yargılama giderine eklenmesini talep ettiklerini, davalı ... şirketine başvurudan sonuç alınamadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 4.853,27 Euro tazminatın sigortaya başvuru tarihi olan 15/11/2019 tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Kanun’un 4/a maddesi uyarınca uygulanacak değişen oranlarda faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif kuru karşığı olan Türk Lirası tutarının davalıdan tahsiline,

hasar tespit masrafı olarak ödenen 972,83 Euro'nun karar günündeki Türk Lirası karşılığının ve 590,00 TL tercüme bedelinin yargılama giderine eklenmesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davaya karşı cevap dilekçesi vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın trafik kazası nedeniyle araç hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin tahsili istemine ilişkin olduğu, 16/04/2021 tarihli bilirkişi heyeti raporunda kusur yönünden kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün % 100 kusurlu olduğu, davacıya ait aracın sürücüsünün kusursuz olduğunun belirtildiği,

davalı ... şirketinin bilirkişi raporu ile belirlenen toplam 4.477,30 Euro davacı zararını poliçe teminat limiti dahilinde tazmin yükümlülüğünün bulunduğu ve davacının KTK'nın 99. maddesi gereği ihbar tarihinin 8 iş günü sonrası olan 26/11/2019 temerrüt tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereği Devlet bankalarının Euro ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile tazminini talep edebileceği, araç mahrumiyet bedelinin poliçe teminatı dışında kalması sebebiyle davalı ... şirketinin sorumluluğu bulunmadığı,

972,83 Euro ekseptriz ücretinin karar tarihindeki Türk Lirası karşılığı olan 15.681,50 TL ile tercüme ücreti olan 590,00 TL'nin yargılama giderlerine dahil edilerek karar verilmesi gerektiği gerekçeleriyle davanın kısmen kabulü ile 4.027,30 Euro hasar bedeli, 450,00 Euro araç değer kaybı olmak üzere toplam 4.477,30 Euro'nun poliçe teminat limiti ile sorumlu olmak kaydıyla 26/11/2019 temerrüt tarihinden itibaren Devlet bankalarının Euro ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile fiili ödeme günündeki T.C.

Merkez Bankası efektif döviz kuru üzerinden Türk parası olarak davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 972,83 Euro ekseptriz ücretinin karar tarihindeki Türk Lirası karşılığı olan 15.681,50 TL ile tercüme ücreti olan 590,00 TL'lik giderlerin bu rakamlar itibariyle kabulü ile yargılama giderine davacı lehine dahil edilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş, hükme karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde, davalı ... ile hasar evrakı paylaşılmadığından davanın açılmasına sebebiyet verilmediğini, davanın reddi gerektiğini, davalı ... şirketinin teminat limitleri ile sorumlu olduğunu, davacının kaza tarihinden çok sonra 15/11/2019 tarihinde başvuru yaptığını ve hasar dosyası açıldığını, hasar dosyası kapsamında alınan ekspertiz raporunda yeterli bilgi olmadığının belirtildiğini, davacıdan talep edilen belgelerin paylaşılmadığını, davalı ... şirketinin kaza tarihindeki limitler ile Türk Lirası cinsinden sorumlu olup karar ile teminat limitlerinin aşıldığını,

hüküm kurulduğu şekilde ödeme zorunluluğu bulunmadığını, hüküm kısmının eksik oluşturulduğunu, Euro kurundaki artış nedeniyle bu tutarın ödenmesi halinde teminat limitinin kat kat aşıldığını, Türk Lirası cinsinden hüküm kurulması gerektiğini, davacının araçta oluştuğunu iddia ettiği hasar bedelinin son derece fahiş olup piyasa şartları ile de örtüşmediğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunda fahiş zarar tespit edildiğini, davacının daha ekonomik olmayan bir yol seçerek yurt dışında aracıyla ilgili onarım yaptırmasından davalı ... şirketinin sorumlu olmadığını, fatura sunulması halinde KDV tutarının dahil edilebileceğini,

tespit edilen değer kaybının fahiş olduğunu, aracın markası, modeli, trafiğe çıkış tarihi, daha önce hasara uğrayıp uğramadığı, parçalarının orijinal olup olmadığı, dava konusu kaza sonucunda hangi parçalarının değiştiği, değişen ya da tamiratı yapılan parçaların aracının değerini olumsuz yönde etkiler nitelikte olup olmadığı hususları değerlendirilerek gerçek değer kaybının tespit edilmesi gerektiğini, ekspertiz ücretinin fahiş olduğunu ve talebin reddi gerektiğini, asıl alacaktan teminat limiti ile sorumlu olup fer’ilerinden de teminat limitleri ile sorumlu tutulması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca resen gözetilmesi gereken hususlar ve ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak dosya içindeki bilgi ve belgeler, Mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonucunda;

Davacı vekili 26/06/2019 tarihinde dava dışı sürücünün idaresinde olup davalı ... şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı ... plakalı aracın davacıya ait ... plakalı araca kırmızı ışıkta beklemekteyken arkadan çarpması sonucunda davacıya ait aracın hasar gördüğünü belirterek araç hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli taleplerinde bulunmuş, mahkemece kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün % 100 oranında kusurlu olduğu,

araç mahrumiyet bedelinin poliçe teminatı dışında kalması sebebiyle davalı ... şirketinin sorumluluğu bulunmadığı gerekçesiyle bu talebin reddine, 16/04/2021 tarihli bilirkişi heyeti raporundaki tespit ve hesaplamalar esas alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Dosya içeriğinden 26/06/2019 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağına göre davalı ... şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı olan ... plakalı aracın kırmızı ışıkta bekleyen davacıya ait ... yabancı ülke plakalı araca arkadan çarpması sonucunda meydana gelen kazada davacıya ait araçta hasar meydana geldiği, davacıya ait aracın hasarı konusunda Almanya'da yaptırılan ekspertiz raporuna dayalı olarak araç hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli istemiyle dava açıldığı, ayrıca ekspertiz ücreti ve tercüme giderinin yargılama giderleri arasında değerlendirilmesinin talep edildiği,

mahkemece hükme esas alınan 16/04/2021 tarihli bilirkişi heyeti raporunda araç hasarı yönünden yapılan değerlendirmede ekspertiz raporundaki parça ve işçilik bedellerinin Almanya piyasasına uygun olduğu, aracın 2016 model olup olay tarihinde 3 yaşında olduğu, yedek parçadan ortalama % 5 oranında amortisman ve hurda tenzili yapılması gerektiği belirtilerek araç hasarı hesaplanmıştır.

Davalı ..., davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zarardan sorumludur.

Bu nedenle kazanın Türkiye'de meydana geldiği, aracın hasarına rağmen Türkiye’den yurt dışına gitmesinin mümkün olup olmadığının değerlendirilmesi, her ne kadar davacı aracını Türkiye’de onarılmaya zorlanamaz ise de aracın hasarına göre Türkiye’de onarılması ile yurt dışında onarılması ve piyasa değeri karşılaştırıldığında eğer aracın satın alındığı ülke rayicindeki piyasa değeri onarım giderinden fazla ise davacı yalnız onarım giderini, onarım giderinden az ise, aracın olay gününde satın alındığı ülkedeki sürüm değerini davalıdan isteyebileceğinin gözetilmesi gerekir.

Mahkemece öncelikle aracın Almanya'da ve Türkiye’de tamir edilmesi halinde meydana gelen hasar bedelinin ayrı ayrı belirlenmesi, aracın hasarına göre Türkiye’de onarılması ile yurt dışında onarılması ve piyasa değeri karşılaştırıldığında eğer aracın satın alındığı ülke rayicindeki piyasa değeri onarım giderinden fazla ise davacı yalnız onarım giderini, onarım giderinden az ise, aracın olay gününde satın alındığı ülkedeki ikinci el rayiç değerini davalıdan isteyebileceği,

olay tarihi itibariyle aracın Türkiye'deki tamir bedeli ile Almanya ülkesindeki tamir bedeli ve olay tarihinde kayıtlı olduğu ülkedeki ikinci el piyasa rayiç değeri karşılaştırılarak hangisi az ise o miktara hükmedilmesi gerektiğinden bu hususta İTÜ öğretim üyelerinden seçilecek bilirkişi heyetinden gerekçeli, ayrıntılı ve denetime açık rapor alınması, öte yandan davacıya ait aracın kasko sigortası bulunup bulunmadığı ve bulunması halinde yurt dışı sigorta şirketi tarafından ödeme yapılıp yapılmadığı da belirlenerek varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

(Yargıtay 4 Hukuk Dairesi 2021/16437 Esas- 2021/5287 Karar, 2021/14751 Esas- 2022/7974 Karar. Sayılı ilamı).

Davalı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle kabulü ile hükmün, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın yeniden görülmek üzere kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebeplerine göre sair istinaf sebeplerinin incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.