Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2022/1243 K.2024/743

İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 30.09.2019 tarihinde davalı ... Ltd.

Şti adına kayıtlı ve davalı ...idaresinde olup davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı ...plakalı aracın kontrolsüz şekilde sola dönüş yapması sonucunda davacının idaresindeki motosiklet ile seyir halinde iken davacının direksiyon hakimiyetini kaybettiğini ve meydana gelen kazada davacının yaralandığını, kazada davalı sürücünün asli kusurlu olduğunu, davacının yaralanma nedeniyle çalışamadığını, bakıma muhtaç olduğunu, malul kaldığını, kaza nedeniyle manevi olarak zarar gördüğünü, davalı sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine ödeme yapılamayacağının bildirildiğini,

arabuluculuk aşamasından sonuç alınamadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 500,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 100,00 TL bakıcı giderinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tüm davalılardan (sigorta şirketi için poliçede yazan miktarla sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsiline, 100.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ...ve ...

Ltd. Şti’den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiş, yargılama sırasında geçici iş göremezlik talebini 8.441,15 TL, bakıcı gideri talebini 1.202,45 TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı Sigorta şirketi vekili, davacı tarafça usulüne uygun başvuru yapılmadığından davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddi gerektiğini, sorumluluklarının sigortalı araç sürücüsünün kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, geçici iş göremezlik ve bakıcı giderinden sorumlulukları bulunmadığını, sigortalı araç sürücüsünün davacı araca çarpmasının söz konusu olmadığını ve kusur raporu alınması gerektiğini, maluliyetin tespiti için Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmeliğe göre rapor alınmasını, avans faizi talebinin yerinde olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalılar ...ve ... Ltd.Şti vekili, davanın haksız ve mesnetsiz olup istenen manevi tazminatın yerinde olmadığını, olayın meydana gelmesinde kusurun davacıda olduğunu, talep edilen tazminatın fahiş olduğunu, davacının müterafik kusurunun bulunup bulunmadığı hususlarının ve motosiklet kullanırken gerekli önlemleri alıp almadığının belirlenmesi gerektiğini, davacının reeskont faizi istemesinin yasaya aykırı olduğunu, kaza nedeniyle elde ettiği gelir ve tazminatların mahsubu gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın trafik kazasında yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olduğu, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen 16.12.2020 tarihli raporda davacının yaralanması nedeniyle özür oranının %0 (sıfır) olduğu, 3 ay süreyle iş göremez halde kaldığı ve 2 hafta bakım ihtiyacı olduğunun belirlendiği, 01.01.2022 tarihli bilirkişi heyeti raporunda kusura ilişkin olarak kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsü ...'in tam kusurlu olduğu, davacı motosiklet sürücüsünün kusursuz olduğunun belirtildiği,

davacının özür oranının %0 (sıfır) olması nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı talebinin bu nedenle reddi gerektiği, aktüer bilirkişi raporunda emsal ücrete göre yapılan hesaplamaya göre belirlenen geçici iş göremezlik tazminatının hükme esas alındığı,

kaza nedeniyle davacının yaralandığı bölgeler dikkate alındığında müterafik kusur indirimi şartlarının mevcut olmadığı gerekçeleriyle manevi tazminatın takdirine ilişkin ilkeler gözetilerek davanın kısmen kabulü ile 8.441,15 TL geçici iş göremezlik zararı, 1.202,45 TL geçici bakıcı gideri zararının davalılardan sigorta şirketi için 05.11.2019 tarihinde diğer davalılardan 30.09.2019 tarihinde işleyecek yasal faiziyle birlikte müşterek ve müteselsilen tahsiline, daimi iş göremezlik tazminatı talebinin reddine,7.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ...ve ...

İnşaat Ticaret Ltd. Şti'den 30.09.2019 tarihinden işleyecek yasal faiz ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiş, hükme karşı davalı sigorta şirketi vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı sigorta şirketi vekili istinaf dilekçesinde, davacı tarafça davadan önce usulüne uygun başvuru yapılmadığından davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, hükme esas alınan kusur bilirkişi raporunun denetime elverişli olmadığını, Karayolları Fen Heyeti ve Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden kusura ilişkin rapor alınması gerektiğini, olayda davacının müterafik kusuru söz konusu olup davacının kaza anında kaskının ve koruyucu kıyafetlerinin tespit edilemediğinin belirtildiğini, davacının güvenlik önlemini almamış olması nedeniyle indirim yapılması gerektiğini,

geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı giderini kabul etmediklerini ve davalı sigorta şirketinin sorumluluğu bulunmadığını, SGK’nın sorumlu olduğunu, hüküm altına alınan tazminata esas gelirin yerleşik Yargıtay kararları doğrultusunda belgelendirilmiş gelir üzerinden tespit edilmesi gerektiğini, davacının 2019 Eylül dönemine ait SGK tarafından belgelendirilen kazancının esas alınması gerektiğini, dava dilekçesinin tebliğinden itibaren yasal faizden sorumlu olacaklarını, 05.11.2019 tarihinden itibaren faiz işletilmesinin hatalı olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak dosya içindeki bilgi ve belgeler, Mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonucunda;

Davacı vekili, davalı ...

Ltd.Şti adına kayıtlı ve davalı ...idaresinde olup davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı ...plakalı aracın neden olduğu kaza sonucu davacının yaralandığını belirterek sürekli iş göremezlik tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri ve manevi tazminat taleplerinde bulunmuş, mahkemece Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen 16.12.2020 tarihli raporda davacının yaralanması nedeniyle özür oranının %0 (sıfır) olduğu, 3 ay süreyle iş göremez halde kaldığı ve 2 hafta bakım ihtiyacı olduğunun belirlendiği,

makine mühendisi bilirkişi raporunda kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, davacı motosiklet sürücüsünün kusursuz olduğunun belirtildiği, aktüer bilirkişi raporundaki tespit ve hesaplamalar ile manevi tazminatın takdirine ilişkin ilkeler gözetilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı sigorta şirketi vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

1-Davalı sigorta şirketi vekili, davacı tarafından davadan önce sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılmadığını, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüş ise de; dava açılmadan önce sigorta şirketine başvuruyu düzenleyen 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesinde; “sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması” gerektiği belirtilmiş, bu yazılı başvuruya eklenmesi zorunlu ve dava şartı olan başvurunun yapılmamış sayılmasına neden olacak belgeler belirtilmemiştir.

Dosya kapsamına göre, davalının da kabulünde olduğu gibi, dava açılmadan önce, davacı tarafından, davalı sigorta şirketine 22.10.2019 tarihinde başvuru yapıldığı, davalı sigorta şirketi tarafından 04.11.2019 tarihli yazı ile sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmaması nedeniyle ödeme yapılmayacağının bildirildiği gözetildiğinde dava şartının yerine getirilmediğine ilişkin itirazı yerinde görülmemiştir.

2-Geçici işgöremezlik tazminatı, yaralanan kişinin iyileşme süresince çalışamaması nedeniyle ortaya çıkan zararı olup 2918 sayılı KTK'nın 98. Maddesinde belirtilen sağlık hizmet bedeli sayılamayacağı gibi iyileşme süresince meydana gelen ve TBK'nın 54. maddesinde de sayılan bu zarardan zarar sorumluları KTK'nın 85. maddesi ve 91. maddesi gereğince araç işleteni ve zorunlu mali sorumluluk sigortası sorumlu olduğundan ve KTK'nın 98. maddesinde belirtilen SGK'nın sorumlu olduğu sağlık hizmet bedeli kapsamında geçici işgöremezlik,

bakıcı gideri ve tüm tedavi giderleri zararı bulunmadığından ve Kanun ile düzenlenmeyen hususun zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ile düzenlenmesi mümkün olmadığı gibi, kanun maddesine aykırı genel şart hükümleri de getirilemeyeceğinden davalı sigorta şirketinin geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı giderinden sorumlu olmadıklarına ilişkin istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir.

3-Borçlar Yasasının, "Tazminatın belirlenmesi" üst başlıklı 51/1 maddesi ile Hâkimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği hükme bağlanmıştır.

Tazminattan indirim sebeplerini düzenleyen, Türk Borçlar Yasasının 52. maddesinde öngörülen sebepler, daha çok zarar görenle ilgilidir. "Hiç kimsenin kendi kusurundan yararlanamayacağı" yönündeki genel hukuk ilkesinin etkisiyle, maddede sayılan belirli hal ve durumlarda tazminattan indirim yapılması mümkün bulunmaktadır.

Zarar görenin müterafik kusurunun tespiti halinde TBK’nın 51 ve 52. maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Müterafik kusur; aynı şartlar altındaki makul, dürüst ve ortalama bir kişinin, kendi menfaati icabı, zarara uğramamak için kaçınacağı veya kaçınması gereken bir davranış tarzını ifade etmektedir. (Eren, Fikret. Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Y. 2015. S. 582) Buna göre, müterafik kusur indirimi için zarar görenin, zararı önleyici ya da azaltıcı tedbirleri almaması, bu anlamda kusurlu olması gerekmektedir.

Davalı sigorta şirketi vekili, davacının motosiklet sürücüsü olduğunu ve kaza esnasında üzerinde kask ve koruyucu ekipmanlarının bulunmadığını, bu durumun zararın artmasına neden olduğunu ileri sürerek belirlenen zarardan müterefarik kusur indirimi yapılması gerektiğini ileri sürmüş ise de, davacının kazada sol omzunda çıkık ve çatlak oluşacak şekilde yaralandığı anlaşılmakla yaralanmanın niteliğine göre kask ve koruyucu ekipmanların davacının omzunun yaralanmasını engelleyici özelliğinin bulunmadığı, bu itibarla davacının zararın artmasına neden olduğu iddiasının ispat edilemediği anlaşıldığından davalı vekilinin müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğine yönelik istinaf itirazı yerinde değildir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde, 30.09.2019 tarihinde davalı ...

Ltd.Şti adına kayıtlı ve davalı ...idaresinde olup davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı ...plakalı araç ile sola dönüş kurallarına uymaması ve cadde üzerinde gelen araçların geçmesini beklememesi nedeniyle davacının idaresindeki motosiklet ile direksiyon hakimiyetini kaybetmesi yaya kaldırımına çarpması sonucunda meydana gelen kazada davacının yaralandığı, davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğu, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen 16.12.2020 tarihli raporda davacının yaralanması nedeniyle maluliyetinin bulunmadığı,

3 ay süreyle iş göremez halde kaldığı ve 2 hafta bakım ihtiyacı olduğunun belirlendiği, makine mühendisi ve aktüer bilirkişi heyeti tarafından ibraz edilen 01.01.2022 tarihli rapordaki tespit ve hesaplamalar esas alınarak yazılı şekilde geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı giderine hükmedilmiş olmasında, öte yandan hüküm altına alınan maddi tazminata davalı sigorta şirketi yönünden başvuru tarihi gözetilerek 05.11.2019 tarihinden itibaren faiz işletilmiş olmasında isabetsizlik görülmemiştir.

6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca ileri sürülen istinaf nedenleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda istinaf kanun yoluna başvuran taraf lehine olan hususlarda dikkate alındığında davalı ... Sigorta AŞ vekilinin açıklanan nedenlerle yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun aynı Kanun'un 353/1-b-1. maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiştir.