Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi E.2024/452 K.2024/435

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit davasında mahkemece ihtiyati tedbir talebinin reddine dair verilen ara karara karşı ihtiyati tedbir talep eden/ davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

İhtiyati tedbir talep eden/ davacı vekili; müvekkili ile davalı teşekkül arasında 20.12.2019 tarihli "...

İşletmesi Hizmet Binaları ve Pilot Tesisi Yapım İşi"ne ilişkin sözleşme düzenlendiğini ve müvekkilinin yüklenimini sözleşmeye uygun olarak tamamlayarak 08.11.2021 tarihinde geçici kabul onayını aldığını, 24.01.2022 tarihli yazı ile geçici kabul tutanağında eksik olduğu belirtilen hususların 18-19.01.2022 tarihinde yerinde incelenerek giderildiğine dair durum tespit tutanağının düzenlendiğini, 21.02.2023 tarihli yazı ile 04-05.01.2023 tarihlerinde yapılan kısmi kesin kabulde tespit edildiği ileri sürülen eksiklikliklere ilişkin " İnşaat Eksiklikleri Listesi" ek listesi gönderildiğini,

06.07.2023 tarihli yazı ile 'İnşaat Eksiklikleri Listesi'ndeki 1,2,8,9,16,17,18,20,24 ve 25. maddelerinde yer alan eksik ve kusurlu işlerin giderilmediğinin tespit edildiğinin iletildiğini, müvekkili şirket tarafından 17.07.2023 tarihli dilekçe ile eksikliklerin tamamlandığının davalı teşekküle bildirildiğini, 26.07.2023 tarihli yazı ile 'İnşaat Eksiklikleri Listesi'ndeki 2, 20 ve 24 nolu eksikliklerin tamamlanmadığının belirtilerek 19.07.2023 tarihli tutanağın iletildiğini, davalıya sözleşme ve şartnamelere uygun olarak edimlerin gerçekleştirildiğinin bildirildiğini, davalının 28/11/2023 tarihli yazı ile eksiklik,

kusur ve aksaklıkların giderilmediğinden bahisle, giderleri karşılanmak üzere işin 336.300,00 TL bedelle ihale edildiğine ve yansıtma fatura düzenleneceğinin bildirdiğini, arabuluculuk sürecinin 29.01.2024 tarihinde tamamlanabildiğini, arabuluculuk sürecinin tamamlanmasından iki gün sonra davalının "...

" içeriği ile 31.01.2024 tarihli E002024000000610 numaralı 363.204,01 TL tutarlı e-fatura düzenlediğini, davalı tarafından tek taraflı işlemler ile müvekkili nam hesabına birtakım işlerin ihale edilmesinin ve yansıtma faturalar düzenlenmesinin ve icra tehdidi ve teminat senetlerinin haksız olarak paraya çevrilmelerinin söz konusu olduğundan işbu davanın açıldığını, müvekkilinin sözleşme hükümleri doğrultusunda taahhütlerini yerine getirdiğini, ihale ve ihale eklerinde yer alan belgelerde yer alan yükümlülükler doğrultusunda müvekkili tarafından işlerin tamamlandığını, müvekkilinin kullandığı malzemelerin şartnameye uygun olup,

yapım işlerinin de kusursuz ve eksiksiz şekilde yerine getirildiğini, davalı teşekkül mühendisleri ve tarafsız yapı denetim firması tarafından yapım esnasında da kontrollerin sağlandığını, davalının ileri sürdüğü hususların sözleşme kapsamında kalmadığını, meydana gelen hususların müvekkilinin kusuru ve ayıbından meydana gelmediğini, buna rağmen meydana geldiği iddia edilen kusur ve eksikliklerin de davalının ihale şartnamesinde yer alan hatalı hususlardan kaynaklandığının ve müvekkilinin sorumlu tutulamayacağının kabulü gerektiğini, hiçbir şekilde teşekkülün alacak, eksiklik,

ayıp ve diğer tespitlerini kabul anlamına gelmemek kaydı ile belirtilen eksikliklerin müvekkilinin bakım ve onarım yükümlülüğü dışında olduğunu, davalı işlemlerinin tek taraflı olup, tarafların eşit hak ve yükümlülükleri bulunduğuna ilişkin kamu ihale hukuku ilkelerine de aykırı olduğunu, müvekkilinin itiraz dilekçeleri dikkate alınmadan, kusur ve eksikliklere ilişkin usulünce işlem yapılmadan ve müşterek olarak tespitler sağlanmadan tek taraflı olarak doğrudan nam ve hesaba işlerin gördürülmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu ve fahiş bedelle gördürülen işlerin kabulünün mümkün olmadığını,

tutanaktaki boyama işleri ve askı çubuğu işlemi için 363.204,01 TL bedel belirlenmesinin anlaşılamadığını ve fahiş olduğunu, kaldı ki malzeme, boya ve uygulamaların sözleşme ve şartnamede belirtilen hususlar dikkate alınarak yerine getirildiğini, davalı tarafından hangi işlerin ihale edildiği,

hangi işler için yansıtma fatura düzenlendiğine ilişkin bir yazı da gönderilmediğini, davalının ayrıca ileri sürdüğü ve nam ve hesaba gördürülen işlerle ilgili eksik ve ayıpları yasal sürelere uygun olarak ihbar etmediğinden talepte bulunmasının da usul ve yasaya aykırı olduğunu, zaten süre uzatımı verilmeden (mücbir sebepler, Covid dönemi vs. dikkate alınmadan) nam ve hesaba işlerin görülmesinin de başlı başına hukuka aykırı olduğunu, İİK’nun 72. maddesinde “İcra takibinden önce açılan menfi tespit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde on beşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde,

icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir” hükmünün bulunduğunu belirterek, ... Bankası'na ait 17.12.2019 tarihli TMDZ19-111813 numaralı 687.000,00 TL bedelli ve uzatımına ilişkin 25.10.2023 tarihli TMGU23-334029 numaralı teminat mektupları, ... Bankası'na ait 01.10.2021 tarihli TMDZ21-63839 numaralı 430.000,00 TL bedelli ve uzatımına ilişkin 18.10.2023 tarihli TMGU23-304097 numaralı teminat mektupları, ...

Bankası'na ait 01.10.2021 tarihli TMDZ21-63852 numaralı 96.000,00 TL bedelli ve uzatımına ilişkin 18.10.2023 tarihli TMGU23-304098 numaralı teminat mektuplarının paraya çevrilmesinin önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve muhtemel takiplerin de tedbiren durdurulmasına ve müvekkili şirketin davalıya 363.204,01 TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, HMK 390/(3) maddesi gereğince yaklaşık olarak ispata elverişli delillerin sunulması gerektiği, davanın bulunduğu aşama itibariyle, dosyaya sunulan bilgi ve belgelere göre davanın yaklaşık olarak ispatlanamadığı gerekçesiyle, yasal koşulları oluşmayan ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

İhtiyati tedbir talep eden/ davacı vekili istinaf başvurusunda; icra takibinden önce açılan menfi tespit davasında mahkemece, talep üzerine alacağın %15'inden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebileceğini, menfi tespit davasında ispat yükünün, kural olarak alacaklı olduğunu iddia eden davalı tarafa ait olmakla, müvekkili ile davalı arasında imzalanan sözleşme kapsamında taahhütlerine uyarak edimini yerine getirdiğini,

dava dilekçesinde geçici kabul ve kısmi kesin kabul ile tespit edilen eksikliklerin giderilmesine ilişkin bilgi ve belgelerin mahkemeye sunularak ayrıntılı şekilde açıklandığını ancak davalı tarafından bir kısım işlerin giderleri müvekkili tarafından karşılanmak üzere ihale edildiğini belirtilerek 31.01.2024 tarihli E002024000000610 numaralı 363.204,01 TL tutarlı e-fatura düzenlediğini, ihale ve ihale eklerine uygun malzemeler kullanılarak taahhütlerin kusursuz ve eksiksiz şekilde yerine getirildiğini, davalının mühendisleri ve tarafsız yapı denetim firması tarafından yapım esnasında da kontrollerin sağlandığını,

eksikleri kabul anlamına gelmemek kaydı ile bir anlığına dahi işlerde eksiklik olduğunun kabulü halinde bunların müvekkilinin yükümlülüğü dışında olduğunun sabit olduğunu, zira YİGŞ'nin teminat süresindeki bakım ve giderleri düzenleyen 43. maddesinin 2. fıkrasında "İdareler, işin önem ve niteliğini göz önünde bulundurarak, teminat süresi içinde yüklenicilerin bakımlarını yapmakla yükümlü oldukları hususlarda sözleşme ve eklerine özel hükümler koyarlar.", 3. fıkrasında "Bitirilmiş yapıların idare tarafından kullanılma ve işletilmesinden kaynaklanan veya yüklenicinin kusurları dışındaki hallerin gerektirdiği,

birinci fıkrada tanımlanan periyodik bakım dışındaki,onarımlar bakım yükümlülüğünün dışındadır.", 4. fıkrasında "Kullanma ve işletme sonucu olmaksızın ortaya çıkan kusur ve aksaklıkların giderilmesi ve teminat süresince işlerin bakım giderleri yükleniciye aittir." hükümlerinin düzenlendiğini, rötuş, yeniden boyama vs işleri işbu maddeler kapsamında yüklenicinin bakım ve onarım yükümlülüğünün dışında olup, sözleşme ve eklerinde bu hususların bakım ve onarımına ilişkin özel bir düzenleme de bulunmadığını, müvekkilinin kullanıma ilişkin bakım ve onarım hususunda bir taahhüdünün bulunmadığını, malzeme,

boya ve uygulamalar sözleşme ve şartnamede belirtilen hususların dikkate alınarak yerine getirildiğini, davalı işlemlerinin tek taraflı olup, tarafların eşit hak ve yükümlülükleri bulunduğuna ilişkin kamu ihale hukuku ilkelerine de aykırı olduğunu, müvekkilinin itiraz dilekçeleri dikkate alınmadan, kusur ve eksikliklere ilişkin usulünce işlem yapılmadan ve müşterek olarak tespitler sağlanmadan tek taraflı olarak doğrudan nam ve hesaba işlerin gördürülmesinin de usul ve yasaya aykırı olduğunu,

davalının kısmi kesin kabule ilişkin son düzenlediği tutanakta belirtilen hususların dikkate alındığında ihale ve yansıtma faturada belirtilen bedelin belirtilen işler için fahiş olup, tutanakta yer alan boyama işleri ve askı çubuğu işlemi için 363.204,01 TL bedel belirlenmesinin anlaşılamadığını, bu nedenle eksik işlere ilişkin ihalenin ne şekilde yapıldığının, hangi işlerin yaptırıldığının ve gerçekten yaptırılıp yaptırılmadığının davalı tarafından kanıtlaması gerektiğini, davalının ileri sürdüğü ve nam ve hesaba gördürülen işlerle ilgili eksik ve ayıpları yasal sürelere uygun olarak ihbar etmediğini,

davalının boya badana işine 363.204,01 TL bedelle yansıtma fatura düzenlemesinin nasılsa teminat mektubu var tahsil ederiz şeklinde hareket ettiğini gösterdiğini, bu nedenle teminat mektuplarının paraya çevrilmesinin ve muhtemel takiplerin de tedbiren durdurulması gerektiğini belirterek, mahkeme kararının kaldırılarak, ...

Bankası'na ait 17.12.2019 tarihli TMDZ19-111813 numaralı 687.000,00 TL bedelli ve uzatımına ilişkin 25.10.2023 tarihli TMGU23-334029 numaralı teminat mektupları, ... Bankası'na ait 01.10.2021 tarihli TMDZ21-63839 numaralı 430.000,00 TL bedelli ve uzatımına ilişkin 18.10.2023 tarihli TMGU23-304097 numaralı teminat mektupları, ...

Bankası'na ait 01.10.2021 tarihli TMDZ21-63852 numaralı 96.000,00 TL bedelli ve uzatımına ilişkin 18.10.2023 tarihli TMGU23-304098 numaralı teminat mektuplarının paraya çevrilmesinin önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

Talep, eser sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir istemine ilişkin olup, mahkemece ihtiyati tedbir talebinin reddine dair verilen karara karşı ihtiyati tedbir talep eden/ davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İnceleme, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı ve özellikle davadaki talebin,

taraflar arasındaki sözleşme kapsamında geçici kabulün yapılıp onaylanmış olmasına rağmen davalı tarafça kesin kabul eksikleri bulunduğu iddiasına dayalı dava dışı 3.kişiye ödenen giderim bedeline ilişkin 31/01/2024 tarihli ve 363.204,01 TL bedelli fatura yönünden talep nedeniyle belirtilen işlerin kendi yükümlülüğünde bulunmadığı iddiasına dayalı olarak bu miktar yönünden icra takibinden önce açılan borçlu olmadığının tespiti ile sözleşme kapsamında verilen teminat mektuplarının nakde çevrilmesi işlemlerinin ve muhtemel icra takiplerinin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi istemine ilişkin olup,

taraflar arasındaki sözleşme kapsamında sözleşmenin 10.3 maddesi gereğince teminat mektupları yönünden ihtiyati tedbir talep edilemeyecek olup, buna ilişkin verilen karar doğru ise de, faturaya dayalı olarak menfi tespit istemi ile birlikte talep edilen ihtiyati tedbir yönünden İİK’nın 72/2 maddesi gereğince yapılacak yargılamada toplanacak delillere göre her zaman talep edilip mahkemesince yeniden değerlendirmede bulunulabileceğinin tabi bulunmasına göre, ihtiyati tedbir talep eden/ davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Başkan · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Katip · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır