Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2021/869 K.2023/368

İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, müvekkili aleyhine ... ... Şubesi'ne ait ... seri nolu 09/10/2018 tarihli 50.000,00 TL bedelli çeke istinaden teminat miktarı düşüldükten sonra 48.400,00 TL asıl alacak üzerinden Denizli 3. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile takibe geçildiğini, müvekkilinin söz konusu çeki alacağı malların karşılığı olarak verdiğini, söz konusu malların müvekkiline teslim edilmediğini, davalıya borcunun bulunmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, müvekkilinin çekin hamili olduğunu, çekin bedelsizliğine ilişkin iddianın keşideci ile lehtar arasındaki ilişkiyi ilgilendiren bir husus olduğunu, belirsizliğe ilişkin iddianın nisbi nitelikte olduğunu, dava konusu çekin kambiyo senedi vasfını taşıdığını, müvekkilinin kötü niyetli olmadığını beyanla %20'den aşağı olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili, davacı tarafın iddialarını yazılı deliller ile ispat etmele yükümlü olduğunu, dava dayanağı çekin kambiyo senedi vasfında olduğunu, davacı tarafın iddialarının hayatın olağan akışına uymadığını, müvekkiline olan borcun ödemesini geciktirmek amacıyla iş bu davayı açtıklarını, davacı tarafın likit alacağın tahsilini geciktirmesi nedeniyle aleyhine tazminata hükmedilmesi gerektiğini beyanla %20'den aşağı olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, somut olayda, ispat yükünün icra takibine dayanak çekin avans olarak verildiğini iddia eden davacı tarafta olduğu, çekin bir ödeme vasıtası olup kural olarak mevcut bir borcun tediyesi (tasfiyesi) amacıyla verildiğinin kabulü gerektiği, 6098 sayılı TBK'nun 207/2 (818 sayılı BK.182) maddesine göre, "Sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça veya aksine bir adet bulunmadıkça satıcı ile alıcı borçlarını aynı anda ifa etmekle yükümlüdürler".

Hükmünün düzenlendiği, satış akdinde aslolan peşin satış olup mal ve bedelin aynı anda verileceğine ilişkin yasal karinenin mevcut olduğu, yukarıda belirtilen ilke ve yasal karinenin aksini iddia eden tarafın bu iddiasını kesin delillerle kanıtlaması gerektiği, (benzer nitelikte Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 09/02/2015 tarihli 2014/3885 - 2015/1561 sayılı, Antalya BAM 11. Hukuk Dairesinin 30/05/2018 tarihli 2017/2110 - 2018/889 sayılı ilamları), hal böyle olunca dava konusu 50.000,00 TL bedelli çekin taahhüt edilen mal karşılığı avans olarak verildiğini ve malın teslim edilmediğini iddia eden davacının,

bu yöndeki iddiasını kesin delillerle ispatlaması gerektiği, davacının davaya konu bir adet çekin taraflar arasındaki sözlü ticari satım ilişkisine istinaden avans olarak davalıya vermiş olduğunu, davalının çek karşılığında mal teslim etmediğini ve sebepsiz zenginleştiğine yönelik iddialarını yazılı belge ile ispat edemediği, ayrıca davacının açıkça yemin deliline de dayanmadığı anlaşılmakla ispat edilemeyen davanın reddine, ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulmasına karar verilmediğinden davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmemesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesince eksik inceleme ile karar verildiğini, müvekkil şirkete ait ticari defter ve belgelerden de anlaşılacağı üzere müvekkili şirketin davalıya herhangi bir borcunun bulunmadığını, aksine davalıdan alacaklı olduğunu, davalı tarafından malların teslim edilmediğini istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

HMK m. 359/3 uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1-b-1. gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

....