Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2024/447 K.2024/915

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkil şirketin 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu kapsamında yatırım hizmeti faaliyetinde bulunmak üzere kurulmuş geniş yetkili bir aracı kurum olduğunu, müvekkili şirket ile davalı arasında Sermaye Piyasası Araçları Alım Satımına Aracılık İşlemleri Çerçeve Sözleşmesi (Çerçeve Sözleşme) ve Kaldıraçlı Alım-Satım İşlemlerine Aracılık Sözleşmesi (FX Sözleşmesi) imzalandığını, bahsi geçen sözleşmelere istinaden davalının müvekkili şirket nezdindeki hesabında kaldıraçlı alım-satım işlemleri yaptığını,

17 Kasım 2020 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 7256 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 19. maddesi ile, 1 Ocak 2021 tarihinden itibaren elde edilen gelirlere uygulanmak üzere, davalının yapmış olduğu kaldıraçlı işlemlere dayalı işlemlerden elde edilen kazançların da 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun geçici 67. maddesi kapsamında stopaj kapsamına alındığını, bu değişikliğin davalıya duyrulduğunu, davalının 2021 yılı 4. çeyrek dönemine ilişkin olarak sorumlu olduğu stopaj tutarını ödemediğini, davalının ödemesi gereken stopajın müvekkil şirket tarafından ödendiğini,

bu tutarın davalının hesabına yansıtıldığını ve davalının hesabında eksi bakiye oluştuğunu, davalıya ihtarname gönderilerek durumun bildirildiğini, davalının borcunu ödemediğini, tahsili için Antalya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası üzerinden takibe geçildiğini, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek, davanın kabulü ile itirazın iptaline ve %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; kaldırıçlı işlemin, SPK tarafından yayınlanan “Yatırım Hizmetleri ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ’in (III- 37.1)” 3/1-g maddesinde “yatırım teminatı karşılığında, döviz ve kıymetli madenler ile SPK tarafından belirlenecek diğer varlıkların kaldıraçlı olarak elektronik ortamda oluşturulmuş bir platformdaki alım satım işlemleri” olduğu; finansal hizmetlere ilişkin mesafeli sözleşmelerin, 6502 sayılı TKHK’nın 49’uncu maddesine göre, her türlü banka hizmeti, kredi, sigorta, bireysel emeklilik, yatırım ve ödeme ile ilgili hizmetleri ifade edeceği;

finansal hizmetlere ilişkin mesafeli sözleşmenin, finansal hizmetlerin uzaktan pazarlanmasına yönelik olarak oluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, sağlayıcı ile tüketici arasında uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiyle kurulan sözleşmeler olduğu; taraflar arasındaki sözleşmelerin ticari amaçlı olmadığı, bu kapsamda davalının tüketici, davacının sağlayıcı olduğu olduğu, 6502 sayılı TKHK’nın 73/1 ve 83/2’nci maddeleri gereğince davaya bakmaya tüketici mahkemelerinin görevli olduğu (Emsal olarak.

Yargıtay 11. HD, 2017/2141 E, 2017/4020 K; 2017/692 E, 2017/1363 K; 2016/11909 E, 2016/8559 K; 2016/11038 E, 2016/8223 K; 2016/90 E, 2016/6987 K; 2016/96 E, 2016/536 K; Adana BAM 14. HD, 2023/497 E, 2023/523 K; Sakarya BAM 4. HD, 2023/360 E, 2023/962 K) gerekçesiyle davanın göreve ilişkin dava şırtı yönünden usulden reddine karar vermiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle, mahkemece davalının hangi gerekçeyle tüketici sayıldığının belirtilmediği, oysa somut uyuşmazlıkta davacının tüketici niteliğine sahip olmadığı, davalının kar amacı güden bir yatırımcı olması karşısında yaptığı işlemin TKHK'nın 3/1-l maddesinde belirtilen bir tüketici işlemi sayılamayacağı;

davalının müvekkili şirket ile imzaladığı Çerçeve Sözleşme ve Kaldıraçlı Alım Satım İşlemlerine Aracılık Sözleşmesi kapsamındaki işlemlerinin nihai tüketim amacıyla yapılan işlemler olmadığını, bu sözleşmelerin amacının davalıya ‘yatırım’ yapma ve kazanç elde etme imkanı veren sözleşmeler olduğunu, davalıya verilen sözleşme öncesi bilgi formlarında sermaye piyasası ürünlerinde cayma hakkı olmadığı, yapacağı işlemlerin Türk sermaye piyasası mevzuatı ve işlemlerin gerçekleştirileceği borsa düzenlemelerine tabi olacağının davalıya bildirildiği ve davalı tarafça da kabul edildiği,

sözleşmelerden davalının "tüketici" olmadığı ve işlemlere tüketici mevzutanın uygulanmayacağının anlaşılacağını, mahkemenin dediğinin aksine davalının aralarında belirtilen sözleşmeler kapsamındaki işlemlerinde müvekkili ile davalı arasında tarafların zıt amaçlar gütmesi durumunun söz konusu olmadığını, davalının yaptığı işlemin karşı tarafının da müvekkili kurum olmadığını belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava, aralarındaki Sermaye Piyasası Araçları Alım Satımına Aracılık İşlemleri Çerçeve Sözleşmesi (Çerçeve Sözleşme) ve Kaldıraçlı Alım-Satım İşlemlerine Aracılık Sözleşmesi kapsamında davalının yaptığı işlemlere ilişkin davacı kurum tarafından stopaj yoluyla ödenen gelir vergisinin davalıdan tahsili için girişilen takibe yapılan itirazın iptaline ilişkindir. Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

HMK'nın 359/3 maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmaması, HMK'nın 355/1 maddesi gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmaması, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılması,

dava konusu alacağın miktarı itibarıyla aralarındaki ilişkide davalının tüketici olarak hareket ettiğinin anlaşılması, davacı aracı ile davalı arasında verilen hizmete ilişkin bir karşılıklılık ilişkisinin bulunması karşısında (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 13.07.2023 tarih ve 2022/2163 Esas- 2023/4492 Karar sayılı emsal kararı); davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...