Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2025/45 K.2025/36

İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP EDENİN İDDİALARININ ÖZETİ

Talep eden vekili, ihtiyati tedbir talep eden şirketin, karşı taraf .... A.Ş. Tarafından aradaki anlaşma gereği kendisine teslim edilecek olan galvanizli saçlara karşılık avans olarak .... Bankası ....

Şubesine ait .... tarihli, 500.000,00TL bedelli, .... tarih, 1.000.000,00TL bedelli, .... tarihli, 2.000.000,00TL (talep konusu çek) bedelli çekleri keşide ederek ....e teslim ettiğini, tedbir talep eden tarafından avans çeklerinin verilmesi sonrasında karşı taraf .... tarafından .... tarihlerinde rulo halinde galvanizli saçların tedbir talep edene gönderildiğini ve sonrasında 17/04/2024 tarih, .... NO'lu 94.570 kilogramlık fatura ve ... tarih ....

NO'lu 43.750 kilogramlık faturalar düzenlenerek tedbir talep edene gönderildiğini, tedbir talep eden tarafından saçların teslim alınması sonrasında yapılan kontrolde gönderilen malların tamamının hurda ve bozuk malzeme olduğu, satış öncesi kendisine gösterilen fotoğraflardaki mallarla niteliklerinin uymadığını, kullanılamayacak durumda olduklarının tespit edildiğini ve durumun tutanak altına alınarak 06/05/2024, 07/05/2024 ve 23/05/2024 tarihlerinde tamamına yakın nakliye faturaları, teslim fişleri ve iade faturası düzenlenerek satıcı şirkete iade edildiğini ve 94.570 kilogramlık faturaya da itiraz edilerek reddedildiğini,

tedbir talep eden tarafından iade tutanağı ve faturası düzenlenip, faturaya itiraz edilerek reddedildiğini ve malların iade edildiği halde karşı tarafça kötü niyetli olarak verilen 3 adet avans çeki iade edilmeyerek ciro yoluyla tedavüle çıkarıldığını, karşı tarafın 16/07/2024 tarihinde Alanya Asliye Ticaret Mahkemesine müraacat ederek ....

Esas sayılı dosyada 3 aylık geçici konkordato mühleti kararı aldığını, avans çeklerinden 2.000.000,00 TL bedelli olan, yukarıda belirtilen talep konusu çekin ....A.Ş.'ye temlik edildiğini, tedbir talep edilen 2.000.000,00 TL bedelli çek ve yine konkordato geçici mühlet kararından önce karşı tarafa teslim edilen 500.000,00 TL ve 1.000.000,00 TL bedelli çekler karşılığında tedbir talep edene teslim edilen malların bariz bir şekilde ayıplı çıktığı için iade ve reddedilen mallar ve faturalar nedeniyle çeklerin bedelsiz kaldığı halde tedbir talep edene iade edilmediği için 500.000,00 TL bedelli çekin tedbir talep eden tarafından ödenmek zorunda

kalındığını, 1.000.000,00 TL bedelli çek için ise Antalya 4.Asliye Ticaret Mahkemesi .... Değişik İş Esas sayılı dosyada tedbir kararı alınmış menfi tespit davası açılmak üzere arabuluculuk müraacatında bulunulmuş talep konusu 2.000.000,00 TL bedelli çekin ise iade edilmediği gibi ....

A.Ş.'ye temlik edildiğini, konkordato öncesi tedbir talep eden tarafından keşide edilerek karşı tarafa teslim edilen çekin vade tarihinin 30/09/2024 tarihli olup vade tarihinin konkordato mühleti içinde kaldığını, İİK m.294/6'da yapılan yasal düzenleme gereği "konkordato mühletinin verilmesinden önce, müstakbel bir alacağın devri sözleşmesi yapılmış ve devredilen alacak konkordato mühleti verilmesinden sonra dolmuş ise, bu devir hükümsüzdür." şeklinde belirtildiğini, karşı tarafın ....

A.Ş. Tarafından diğer karşı taraf .... A.Ş.'ye yapılan devrin hükümsüz olduğu gibi .... A.Ş.

Yönünden de tedbire konu çekin bedelsiz olduğu için taraflarından menfi tespit davası açılacak olup 05/04/2023 tarihli resmi gazetede yayınlanan 7445 sayılı İCRA İFLAS KANUNU İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN'un 31.maddesi ile 6102 sayılı TTK'nın 5/A maddesinde yapılan değişiklik ile menfi tespit davaları 01/09/2023 tarihinden itibaren arabuluculuk başvuru dava şartına tabii tutulmuş olmakla arabuluculuk süreci de göz önüne alındığında çekin vade tarihi itibariyle müvekkilin tedbir talep etmekte hukuki yararı bulunmakta olup telafisi imkansız zararların önüne geçebilmek adına davadan önce tedbir talep etme zorunluluğumuz

ortaya çıktığını beyanla ... Bankası .... Şubesi ....

No'lu, .... tarihli, 2.000.000,00 TL bedelli avans çekinin bedelsiz kalması nedeniyle karşı tarafça veya üçüncü şahıslarca bankalara ibrazı halinde banka tarafından ödeme yapılmaması, karşılıksız işlemine tabii tutulmaması için ödeme yasağı konulması ve icra takibine konu edilmemesi, tedbir talep eden aleyhine icra takibi başlatılması halinde takibin tedbiren durdurulmasına ilişkin ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece 27/09/2024 tarihli ara karar ile; "... Tedbir isteyen şirket tarafından karşı taraflar aleyhine açılması muhtemel menfi tespit davası kazanılsa dahi sonuçsuz kalmasının önlenmesi amacıyla ve gecikmesinde sakınca görülmesi nedeniyle, menfaatler dengesi de göz önünde bulundurularak, çek bedellerinin toplam tutarı üzerinden hesaplanan %20 teminat karşılığında ihtiyati tedbir isteyenin ihtiyati tedbir talebinin karşı taraf şirketler ile sınırlı olmak üzere kabulüne karar vermek gerekmiş, açıklanan gerekçelerle ve dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu ihtiyati tedbir isteminin kabulüne" karar verilmiştir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARININ ÖZETİ

Karşı taraf .... A.Ş vekili, mahkemece 27/09/2024 tarihli karar ile " .... Bankası .... Şubesi .... nolu .... tarihli, 2.000.000TL bedelli çekin yalnızca davalı/karşı taraf şirketler tarafından ibrazı halinde 2 hafta süreyle ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir konulmasına ' karar verildiğini, tedbir talep eden şirketin , tedbir kararına konu çeklerin .... A.Ş.

İle olan ticari ilişkileri kapsamında bu şirkete avans çeki olarak verildiğini ve bu şirketin aralarındaki ticari ilişkide sözleşmeye aykırı davrandığını ileri sürerek çeklerin bedelsiz olduğunu ve bu nedenle açacakları dava öncesinde söz konusu çekin bankaca yazılmaması yönünde ihtiyati tedbir talep ettiğini, ihtiyati tedbir talep eden şirketin ileri sürdüğü iddiaların banka tarafından kabul edilmediğini, bankanın söz konusu çeki iyi niyetli 3. kişi olarak ekte yer alan çek teslim bordrosundan da görüldüğü üzere temlik cirosu yoluyla aldığını,

bankanın iyi niyetli 3. kişi olup tedbir talep edenin ileri sürdüğü iddiaların bankaya karşı ileri sürülmesinin mümkün olmadığını, tedbir talep eden şirketin ileri sürdüğü defilerin kambiyo hukukunda şahsi defi olarak düzenlendiğini, şahsi defilerin ise çeki iyi niyetli olarak elinde bulunduran ve keşideci ile lehdar arasındaki hukuki ilişkiyi bilmesi mümkün olmayan cirantalara karşı ileri sürülemeyeceğini, bankanın tedbir talep eden çek keşidecisi şirket ile çek lehdarı şirket arasındaki hukuki ilişkiyi bilmesinin mümkün olmadığını beyanla itirazlarının kabulü ile banka açısından ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını,

bu talepleri kabul görmez ise teminat miktarının çek bedeli olan 2.000.000TL'ye yükseltilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece 30/10/2024 tarihli ek karar ile, "... Tedbir isteyen şirket tarafından karşı taraf aleyhine açılması muhtemel menfi tespit davası kazanılsa dahi sonuçsuz kalmasının önlenmesi amacıyla ve gecikmesinde sakınca görülmesi nedeniyle, menfaatler dengesi de göz önünde bulundurularak, teminat karşılığında ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar verilmiş, tedbirin kaldırılmasının gerektirir durum ve koşullarda bir değişiklik bulunmaması nedeniyle ihtiyati tedbire itirazın reddine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Ek karara karşı, karşı taraf ....A.Ş vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Karşı taraf .... A.Ş vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece itirazlarının dikkate alınmadığını, tedbir talep eden şirketin iddialarında son derece kötü niyetli olduğunu, müvekkili aleyhine vekalet ücretine hükmedildiğini, müvekkili bankanın iyi niyetli 3. kişi olup müvekkili banka aleyhine ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceği gibi yargılama giderine de hükmedilemeyeceğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte tedbir için belirlenmiş teminatın da çok düşük olduğunu, teminat miktarı belirlenirken alacaklıların da haklarının gözetilmesi gerektiğini ve alacaklıların da zarara uğramamasına dikkat edilmesi gerektiğini istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Talep, ihtiyati tedbir talebinin kabulüne ilişkin ara karara yapılan itirazın reddine dair ek kararın kaldırılmasından ibarettir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle, ihtiyati tedbire yapılan itirazın reddine karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

HMK m. 359/3 uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1. gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, ek kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; karşı taraf ... A.Ş vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1-b-1. gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki hüküm kurulmuştur.