Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/666 K.2024/388

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalı ile müvekkili arasında kredi sözleşmesi imzalandığı ve kredinin kullandırıldığını ancak davalının borcunu ödemediğini icra takibine de haksız olarak itiraz ettiğini belirterek itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALI ...'İN SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı ... ,davacının talebinin yerinde olmadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda;"Eldeki dava kredi sözleşmesine dayalı alacak için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır. Davacı borcun ödenmediğini ödenmediğini ileri sürmüş davalı ise takibe itirazında borcunun olmadığını savunmuştur. Davalı kredi sözleşmesini açıkça inkar etmediğinden taraflar arasında bir kredi sözleşmesi imzalandığının ihtilafsız olduğu kabul edilmiştir.

Alınan rapora göre davacı takip talebini sözleşmeye uygun düzenlemiş, davalı ise ödeme hususuna yönelik herhangi bir kanıt sunmamıştır.

Bu haliyle davacının davasında kısmen haklı olduğu, talebin gönderilen kredi belgeleri ve kat ihtarnamesine dayanmakla likit ve belirlenebilir olduğu bu haliyle icra inkar tazminatı talebinin de yerinde olduğu; diğer yandan davalı İsmail'in kötü niyet tazminatı talep ettiği bankaların kredi borçlusunun borç miktarını bilebilecek durumda olmakla fazla miktar üzerinden girişilen takipte kötü niyetli kabul edilmesi gerektiği" şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davacı vekili ve davalı ... istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; İsmail yönünden kötü niyet tazminatına hükmedilmesinin doğru olmadığını, bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olduğunu, teminat mektubu komisyon borcuna ilişkin alacağı temerrüt faizi hesaplanmadığını, dava tarihindeki ödemenin bilirkişi tarafından hesaplamalara dahil edildiğini, bu ödemenin davadan önce yapılıp yapılmadığının araştırılmadığını, kötü niyet tazminatına hükmedilmesinin hatalı olduğunu beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı ... istinaf dilekçesinde özetle; alacağın borçlu tarafından verilen ipotek ile teminat altına alındığını önce ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapılması gerekirken, kefil aleyhine takip başlatılmasının doğru olmadığını, asıl alacağın, faiz ve ferilerin hatalı hesaplandığını beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İlk derece mahkemesince verilen karardan sonra davalı ... 19/08/2024 tarihinde vefat ettiği UYAP sisteminin verdiği uyarı ile anlaşılmıştır.

Dava devam ederken taraflardan birinin ölümü halinde TMK'nun 28/1. maddesi uyarınca ölen kişinin taraf ehliyeti son bulur.

TMK'nun 599. Maddesinde " Mirasçılar, mirasbırakanın ölümü ile mirası bir bütün olarak, kanun gereğince kazanırlar.Kanunda öngörülen ayrık durumlar saklı kalmak üzere mirasçılar, mirasbırakanın aynî haklarını, alacaklarını, diğer malvarlığı haklarını, taşınır ve taşınmazlar üzerindeki zilyetliklerini doğrudan doğruya kazanırlar ve mirasbırakanın borçlarından kişisel olarak sorumlu olurlar.Atanmış mirasçılar da mirası, mirasbırakanın ölümü ile kazanırlar. Yasal mirasçılar, atanmış mirasçılara düşen mirası onlara zilyetlik hükümleri uyarınca teslim etmekle yükümlüdürler." düzenlemesi bulunmaktadır.

Taraf teşkilinin sağlanması kamu düzeninden olup, yargılamanın her aşamasında resen gözetilir.

Somut olayda ; davalının ilk derece mahkemesince karar verildikten sonra vefat ettiği anlaşıldığından öncelikle davacı vekiline tebligat çıkartılarak, eldeki davaya davalı mirasçılarına karşı devam edip etmeyeceğinin sorulması, mirasçılara karşı davaya devam olunacak ise, mirasçıların davaya katılımlarının sağlanması gerekmektedir.

Eldeki davada, davacı tarafından genel kredi sözleşmesi nedeni ile oluşan kredili mevduat hesabı alacağı ve teminat mektubu nakit komisyon alacağı takibe konu edilmiş olup, mahkemece, bilirkişi raporu hükme esas alınarak karar verilmiştir.

İtirazın iptali davaları takibe sıkı sıkıya bağlı davalar olup, icra takibine itiraz eden borçlunun takipten sonra, davadan önce borcu ödemesi halinde bu kısım yönünden itirazın iptali davası açılmasında hukuki yarar bulunmamaktadır. Ancak davadan sonra ödeme yapıldığında ise, ödeme yapılan kısım yönünden de davacı davasında haklı ise itirazın iptali hükmü kurulmalı, fakat bu ödemelerin ödeme tarihi de belirtilerek infazda dikkate alınmasına dair hüküm kurulmalıdır.

Somut olaya gelindiğinde; takipte teminat mektubu komisyon alacağı için % 47,76 oranında temerrüt faizi talep edilmesine rağmen, davacının bu oranda temerrüt faizi talep edip edemeyeceği değerlendirilmeden, 06.09.2021 tarihi itibari ile yapılan ödemenin davadan önce mi, sonra mı yapıldığı araştırılmadan eksik inceleme ile yukarıda yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.

Borçlu lehine kötü niyet tazminatına hükmedilebilmesi için; alacaklının takipte kötü niyetinin tespitine ilişkin haksızlığının yanı sıra ayrıca kötü niyetli takip başlattığının da ispat edilmesi gerekmektedir. Somut olayda ise davacı bankanın kötü niyetli takip başlattığı ispat edilemediğinden davalı ... kötü niyet tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi de hatalı olmuştur.

TBK'nun 586. Maddesinde "kefil müteselsil kefil sıfatı ile veya bu anlama gelen herhangi bir ifade ile yükümlülük altına girmeyi kabul etmiş ise alacaklı, borçluyu takip etmeden veya taşınmaz rehinini paraya çevirmeden kefili takip edebilir. Ancak bunun için borçlunun ifade gecikmesi ve ihtarın sonuçsuz kalması veya acıkça ödeme güçsüzlüğü içinde olması gerekmektedir." hükmü yer almaktadır.

Davalı kefil ... aşamalardaki dilekçelerinde alacağın asıl borçlu tarafından verilen ipotek ile güvence altına alındığını beyan etmiş ise de, yukarıda açıklandığı üzere alacaklı asıl borçluyu temerrüde düşürdüğünden alacaklı rehnini paraya çevirmeden de kefili takip edebileceğinden davalı vekilinin istinaf istemi yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak, davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...