Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2023/1365 K.2024/2168

Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı ... tarihli kararı aleyhine davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuş ve taleplerin süresinde olduğu anlaşılmakla; yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili tarafından ilk derece mahkemesine verilen dava dilekçesinde özetle; dava şirketin davalılardan elektrik enerjisi temin ettiğini, elektrik enerjisi miktarları ve faturalandırmaya esas bilgilerin sayaç okuyarak belirlendiğini, söz konusu sayaç okuma başına sabit bir ücret olması gerekirken tüketilen enerji miktarları üzerinden nispi ücret tahsil edildiğini, Danıştay 13. Dairesinin 06.04.2011 tarihli ve ... E., ...

K. sayılı ilamı ile EPDK'nın 875 sayılı kararının iptaline karar vermesi nedeniyle PSH bedelinin nispi ücret olarak tahsilinin hukuki dayanağının ortadan kalktığını ileri sürerek; fazlaya ilişkin dava hakları saklı kalmak kaydıyla, 2011 Ocak-2015 Aralık dönemlerinde fazladan tahsil ettiği KDV dahil 1.000,00 TL tutarındaki PSH (Perakende Satış Hizmet) bedelinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili tarafından dosyaya sunulan ... tarihli bedel artırım dilekçesiyle; toplam 456.925,12 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalılar vekilleri tarafından ayrı ayrı sunulan cevap dilekçesinde özetle; davacının faturalara itiraz etmeden ve ihtirazi kayıt koymadan ödeme yaptığını, davanın zamanaşımı süresinde açılmadığını, husumetin müvekkiline yöneltilemeyeceğini, EPDK kararlarının uyulmasının zorunlu olduğunu, geçmişe yönelik uygulama yapılamayacağını, sabit ücretin mahsup edilmesi gerektiğini beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI VE GEREKÇESİ : Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı ... tarihli kararı ile; "1-Davalı ... A.Ş. yönünden açılan davanın reddine, 2-... A.Ş. yönünden açılan davanın kabulü ile; 456.925,12 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ... A.Ş. Şirketinden alınarak davacıya verilmesine," karar verilmiştir.

İSTİNAF TALEBİ VE SEBEPLERİ

Davacı vekili tarafından yasal süresi içerisinde sunulan istinaf dilekçesi ile; davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu tutularak, hüküm altına alınan bedele ödeme tarihlerinden itibaren faiz işletilmesi gerektiğini beyanla hukuka aykırı olan ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak, davanın tümden kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

Davalı ... Anonim Şirketi vekili tarafından yasal süresi içerisinde sunulan istinaf dilekçesi ile; husumet ve zamanaşımı itirazında bulunarak, davacının kendi iradesi ile imzalamış olduğu sözleşme, yürürlükteki mevzuat hükümleri gereğince perakente satış hizmet bedelinin davacıdan tahsil edildiğini, davalı şirketin mevzuat gereği tarifeleri uygulama zorunluluğunun bulunduğunu, düzenleyici bir işlemin iptal edilmesi halinde iptal edilen düzenleyici işleme dayanılarak, iptalden önce tesis edilmiş olan bireysel işlemlerin düzenleyici işlemin iptalinden etkilenmeyeceğini, bunun idari yargı kararlarının geriye yürürlüğünün istisnasını oluşturduğunu beyanla hukuka aykırı olan ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak, davanın reddine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 355/1 maddesi gereğince istinaf sebepleri ve kamu düzenine ilişkin olarak yapılan incelemede;

Dava, Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun (EPDK) 875 sayılı kararının Danıştay tarafından iptal edilmiş olması nedeniyle, davacı şirket tarafından davalı şirketlere elektrik tüketim bedelleri ile birlikte ödenen PSH bedellerinin istirdadı istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; Danıştay tarafından iptal edilen EPDK'nın düzenleyici işlemine dayanılarak davalı şirket tarafından tahakkuk ettirilen ve tüketilen enerji miktarı üzerinden maktu PSH bedeli alınması gerekirken, PSH bedellerinin nispi olarak tahsil edildiği, davacının talep ettiği dönemde yetkili şirketin ... olduğu, ... olmadığı, gerekçesiyle; "1-Davalı ... A.Ş. yönünden açılan davanın reddine, 2-... A.Ş. yönünden açılan davanın kabulü ile; 456.925,12 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ... A.Ş. Şirketinden alınarak davacıya verilmesine," karar verilmiştir.

Karar, davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından istinaf edilmiştir.

1-Dosya kapsamına göre, dağıtım şirketi olan davalı tarafından davacı adına düzenlenen faturada 2013-2015 dönemine ait PSHB olarak her sayaç başına sabit ücretin hesaplanması gerektiği halde EPDK nun ... tarih, 875 sayılı kararı ile tüketilen enerji miktarına göre değişik miktarda PSHB davacı şirketten tahsil edildiği anlaşılmaktadır.

Davalı şirket tarafından faturaya esas alınan EPDK'nun ... tarih, 875 sayılı kararında "Perakende Satış Hizmeti verilen tüm kullanıcılara kwh bazında belirlenen perakende satış bedelinin uygulanacağı" belirtilmiştir. 5496 sayılı Kanun ile 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanununa eklenen geçici 9.maddesinde yer alan "fiyat eşitleme mekanizmasının" uygulanacağı açıklanmıştır.

Danıştay 13.Dairenin, 06.04.2011 tarih, ... E.-... K.sayılı kararı gereğince; Bu maliyetlerin, abone grubuna ve tüketim enerji miktarına göre değişiklik gösterecek maliyetler olmadığı ve bu nedenle abone başına sabit ücret uygulanması gerektiğinden" bahisle EPDK nun 24.08.2006 tarih, ... sayılı kararın iptaline karar verilmiştir.

İptal kararları geriye yürür. İptal edilen karar hiç alınmamış gibi, ilke olarak eski durum kendiliğinden geri gelir. İptal edilen karar, davacıdan başka kişileri de ilgilendirecek nitelikte ise, davada taraf olmayan, fakat iptal edilen kararla ilgisi bulunan üçüncü kişileri de etkiler (Prof Dr. A.Şeref Gözübüyük, Yönetsel Yargı, Eylül 2007, syf. 249).

Dosyadaki bilgi ve belgelerden; davalı şirketin Danıştay tarafından iptal edilen EPDK'nın düzenleyici işlemine (metodoloji) dayanarak, davacı şirket adına tahakkuk ettirilen faturalar ile tüketilen enerji miktarı (kW) üzerinden nispi olarak PSH bedeli tahsil ettiği, diğer taraftan davacının yıllık enerji tüketim miktarı dikkate alındığında serbest tüketici sıfatına haiz olduğu,

bu durumda geçmişe etkili olarak ortadan kalkan düzenleyici işlem nedeniyle, davalı şirket tarafından geçiş döneminde fazladan tahsil edilen PSH bedelinin davacıya iadesi gerekecek olup, istirdada konu alacak miktarının belirlenmesi noktasında hükme esas alınan bilirkişi raporunun Yargıtay ve taraf denetimine elverişli, ayrıntılı ve açıklayıcı, hukuka uygun olduğu, abonelik sözleşmesinde yer alan hükmün içeriği dikkate alındığında somut olayda uygulama yerinin bulunmadığı,

tarafların tacir olduğu ve davalının dava tarihinden önce temerrüde düşürülmediği de gözetilerek hüküm altına alınan alacağın dava tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesinin de yerinde olduğunun anlaşılmasına göre, taraf vekillerinin bu hususlara yönelik istinaf itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Elektrik Piyasası Düzenleme Kurumu'nun 27.09.2012 tarih 28424 sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 12.09.2012 tarihli 4019 sayılı kurul kararı ile Elektrik Piyasası Kanununun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi hükmü çerçevesinde, dağıtım ve perakende satış faaliyetlerinin dağıtım şirketleri tarafından 01/01/2013 tarihinden itibaren ayrı tüzel kişilikler altında yürütülmesine ilişkin hazırlanan, “Dağıtım Ve Perakende Satış Faaliyetlerinin Hukuki Ayrıştırılmasına İlişkin Usul Ve Esaslar”ın kabul edilerek, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler tarafından dağıtım ve perakende satış faaliyetlerinin ... tarihinden itibaren ayrı tüzel kişilikler altında yürütülmesine karar verilmiştir.

Yukarıdaki karar çerçevesinde; her ne kadar ... Anonim Şirketi ... tarihli bölünme sözleşmesi ile ... A.Ş. olarak ayrılmış ise de, tedarikçi konumunda olan dağıtım şirketi ... ile pazarlayıcı konumunda olan perakende satış şirketi ... davacı şirkete karşı müştereken ve müteselsilen sorumludurlar.

Bu nedenle, hüküm altına alacağın davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Ancak, bu hususların düzeltilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1-b.2 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının düzeltilerek; "Davanın kabulü ile; 456.925,12 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine," şeklinde yeniden esas hakkında karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM; Yukarıda açıklanan nedenlerle;

I-Davalı ... vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

II-Davacı vekilinin İSTİNAF TALEBİNİN KABULÜNE,

III-HMK'nun 353/1.b.2 maddesi uyarınca Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 04/05/2023 tarihli ve ... Esas, ... Karar sayılı KARARININ DÜZELTİLEREK, ESAS HAKKINDA AŞAĞIDAKİ ŞEKİLDE YENİDEN KARAR VERİLMESİNE,

1-DAVANIN KABULÜ İLE; 456.925,12 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,

2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 31.212,56 TL nispi karar ve ilam harcından, peşin ve ıslah yoluyla yatırılan 7.691,68 TL'nin mahsubu ile bakiye 23.520,88 TL'nin davalılardan müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydedilmesine,

3-Davacı tarafından harç dahil yapılan 7.750,98 TL yargılama giderinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

-Davalıların yaptıkları yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına,

4-Davacının kendisini vekille temsil ettirdiği dikkate alınarak, yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 66.969,52 TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

5-Dava öncesi yapılan arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin davalılardan müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydedilmesine,

6-Karar kesinleşmesine müteakip artan avansın talep halinde ilgililerine iadesine,

IV-İstinaf yargılaması yönünden;

1-İstinaf talebinde bulunan davacıdan peşin alınan istinaf karar harcının isteği halinde iadesine,

2-İstinaf talebinde bulunan davalı ... alınması gereken 31.212,56 TL istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 7.803,14 TL'nin mahsubu ile bakiye 23.409,42 TL'nin anılan davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydedilmesine,

3-İstinaf edenlerin peşin yatırdıkları istinaf kanun yoluna başvuru harçlarının hazineye irad kaydedilmesine,

4-İstinaf aşamasında davacı tarafından yapılan 552,00 TL yargılama giderinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

-İstinaf aşamasında davalı ... tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

5-Artan avansın talep halinde ilgililerine iadesine,

...