Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2023/1369 K.2024/1946

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin davalı ile 22,01,2018 tarihinde ...poliçe nolu, ...acente nolu inşaat tüm riskler poliçesi yapmış olduğunu, 22,03,2019 tarihinde ...

A.Ş' nin Aliağa İzmir'deki rafinerisinde T2 trafosunda (H12) L3 fazında patlama meydana geldiğini, bu patlamadan sonra T2 trafosunda bulunan harici başlıkların (L1,L2,L3-Yedek) tamamının zarar görmüş olduğunu, bu başlıkların tamamının müvekkili tarafından garanti kapsamında değiştirilmiş olduğunu, ondan sonra başlıklara bağlı reaktörlerin çatladığını, bu çatlama üzerine müvekkili şirketin bu çatlayan reaktörleri ekopsi kaplama ile kapatmış olduğunu, ancak 17.06.2019 tarihinde reaktörlerde patlama yaşandığını, Oluşan hasar üzerine müvekkilimiz şirketin, davalı ile görüşerek hasarı bildirmiş olduğunu,

davalının yaptığı incelemeler sonunda müvekkilimiz şirkete 11.03.2020 tarihli 6110000465 no'lu hasar dosyası hakkında yazı gönderildiğini, bu yazı ile oluşan zararın bakım faaliyetlerinden kaynaklanmayan; infilak hasarı olarak değerlendirildiğini ve müvekkili şirkete sigorta poliçesinden kaynaklı ödeme yapmayacağını bildirmiş olduğunu, oysaki;

orta gerilim başlıklarında oluşan işçilik hatası sonucu yapılan bakım ve tadilat işleri esnasında, sahada bulunan reaktörlerin fiziksel olarak zorlanmış ve çatlamış olduğunu, Bu çatlamalar için sonradan reaktör üstü tamir yapılmış ve sisteme enerji verilmiş ve sonucunda reaktörler patlamış olduğunu, dolayısıyla patlamanın nedeninin tamamen bakım faaliyetlerinden kaynaklanan işçilik hatası olduğunu, ... gibi bir iş yerinde bakım faliyetlerinden farklı bir nedene dayalı patlamanın söz konusu olmayacağını, eğer olursa mutlaka bu patlama ile ilgili kayıtların ...'de tutulmakta olduğunu,

bu konu ile ilgili davalıya Kocaeli 5. Noterliğinin ...yevmiye nolu ihtarnamesi ile 23.03.2020 tarihinde ihtarname gönderildiğini, Müvekkili şirkete hiçbir ödeme yapılmadığından iş bu , bu davayı açma zorunluluğunun hasıl olduğunu beyan ederek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ve yargılama esnasında belirlenecek hususlar ışığında davanın kabulüne, davalıdan ihtarname tarihi olan 23.03.2020 tarihinden itibaren bankalarda uygulanan en yüksel yasal mevduat faizi ile birlikte 166.483.00TL'nin (16.711.81 EURO) tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının montaj tüm riskler poliçesi ile müvekkiline sigorta yaptırdığını ve bir kısım uzatmalar ile zeyilnamelerin iptal edildiğini, Petkimde bazı patlamalar olduğu gerekçesi ile müvekkiline başvuru yapıldığını, hasar ihbarı üzerine eksper ataması ile bazı tespitler yapıldığını, dava konusu hasarın tüm riskler sigorta poliçesi kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, dizayn ve proje hataları ve/veya projenin hatalı uygulamaları sonucu oluşabilecek zararların teminat harici olduğunu, dava konusu tazminat talebinin Kloz 004 genişletilmiş bakım devresi özel şartı hükümleri gereği de teminat kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, hasarın bakım faaliyetinden kaynaklanmadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "...Davanın KABULÜ ile, 16.711,81 Euro'nun temerrüt tarihi olan 03/04/2020 tarihinden itibaren 3095 Sayılı Yasanın 4/a maddesi uyarınca işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,..." şeklinde hüküm kurulmuştur. İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkeme tarafından davacının aktif husumet ehliyetinin olmadığına yönelik itirazları değerlendirilmeksizin karar tesis edildiğini, mahkemenin 07/12/2021 tarihli bilirkişi raporunu hükme esas alarak karar vermesinin hukuka aykırı olduğunu, zira ilgili raporda “hasarın montaj aşamasındaki işçilik hatalarından kaynaklanmış olabileceği” ifade edilse de bu tespitin bilimsel tespitlere dayanmayan bir tespit olduğunu,

dosyada tanzim olan 23/10/2022 tarihli bilirkişi raporunda davacının talebinin teminat dışı olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirilmişken eksik incelemeye dayalı raporun hükme esas alınmasının hatalı olduğunu belirterek; istinaf taleplerinin kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

Davacı vekili tarafından istinaf başvurusuna karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER

Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 04/04/2023 tarih, 2020/512 Esas - 2023/197 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava montaj tüm riskler sigorta poliçesinden kaynaklanan alacak talebine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. İlk derece mahkemesi kararına karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusu yapılmıştır. İnceleme; 6100 sayılı HMK.'nın 355. madde hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosyanın incelenmesinde; davacının sigorta ettiren olarak yer aldığı, davalının sigortacı olarak yer aldığı, dava dışı ...

Petrokimya Holding A.Ş.’nin sigortalı olarak yer aldığı 12.02.2018 düzenleme tarihli ...numaralı poliçe ile sigortalının “...” adresindeki klor alkali fabrikasındaki yeni OG şalt merkezi tesisi projelendirilmesi, ekipman temini ve elektrik montajı işlerinin teminat altına alındığı, 22.03.2019 tarihinde T2 trafosundaki patlamada bir kısım başlıkların arızalandığı ve davacı tarafından garanti kapsamında değiştirildiği, daha sonra reaktörlerin çatladığı, reaktörlerin tamir edildiği, daha sonra 17.06.2019 tarihinde reaktörlerde patlama meydana geldiği ve 6 reaktörün patladığı, diğer 6 reaktörde ise çatlamalar meydana geldiği,

anılan zarar ile ilgili olarak davacının davalıya başvurduğu ve anılan zararın teminat dışı kaldığı belirtilerek davacıya ödeme yapılmadığı, bunun üzerine eldeki davanın açıldığı, mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne karar verildiği, karara karşı davalının istinaf yasa yoluna başvurduğu görülmüştür.

1-Kamu düzeni yönünden yapılan incelemede; 6102 sayılı TTK'nın 1454. maddesi uyarınca; sigorta ettiren, üçüncü bir kişinin menfaatini, onun adını belirterek veya belirtmeyerek, sigorta ettirebilir. Sigorta sözleşmesinden doğan haklar sigortalıya aittir. Sigortalı, aksine sözleşme yoksa, sigorta tazminatının ödenmesini sigortacıdan isteyebilir ve onu dava edebilir. Aksine bir sözleşme kuralı yoksa sigorta tazminatını talep hakkı sigortalıya aittir.

Somut davada, davacı sigorta ettiren olup TTK 1454/1 gereğince sigorta sözleşmesinden doğan haklar dava dışı sigortalı ... Petrokimya Holding A.Ş.'ne aittir. Bu durumda, dava dışı sigortalı ...

Petrokimya Holding A.Ş.'nin davacı sigorta ettirene dava açması için onay verip vermediği ve onay tek başına alacağın temliki niteliğinde olmadığından ayrıca alacağın davacıya temlik edilip edilmediğinin araştırılması varılacak sonuç dairesinde, şayet dava dışı sigortalının onay ve temliki varsa, davacının yaptığı rücu davasının dayanağı hasar ödemeleri ve talebin teminat kapsamında kalıp kalmadığı araştırılarak işin esası ile ilgili bir karar verilmesi,

şayet yoksa da davacının aktif husumet ehliyetinin değerlendirilip (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2016/13639 esas 2017/4091 karar sayılı ilamı, Ankara Bölge Adliye Mahkemesinin 2020/470 esas 2023/2030 karar sayılı ilamları) sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, bu hususlara riayet edilmeksizin yargılama yapılması ve karar verilmesi hatalıdır.

2- Kabule göre de;

a-Davacının eldeki davayı zarar gördüğünden bahisle rücu talepli açıldığına göre; davacının riziko ile ilgili yaptığı tüm masrafların dosyaya sunulması ve yargılamanın buna göre yapılması gerekmektedir. Mahkemece davacıya 10.01.2023 tarihinde bu hususta süre verilmiş, davacı tarafından dosyaya sunulan 20.01.2023 havale tarihli dilekçe ve ekinde faturalar sunulmuştur. Ancak sunulan faturaların hepsinin rizikonun gerçekleştiği iddia edilen tarihler olan 22.03.2019 ve 17.06.2019 tarihinden önceye ait olduğu, dolayısıyla rizikonun gerçekleşmesinden sonraya ait bir fatura veya ödeme belgesinin sunulmadığı, bu şekilde mahkeme ara kararının yerine getirilmediği anlaşılmaktadır.

Bu nedenlerle mahkemece davacıya rizikonun gerçekleşmesinden sonraya ilişkin davacının yaptığı masraflara ait tüm evrakları sunması için usulüne uygun süre verilmesi ve dava dışı sigortalı ... Petrokimya Holding A.Ş.’ye anılan riziko nedeniyle davacının yaptığı ödeme olup olmadığı, varsa buna ilişkin tüm kayıtların istenmesi ve sonucuna göre değerlendirme yapılması gerekirken bu hususlara riayet edilmemesi hatalıdır.

b-Dosyaya alınan 07.12.2021 tarihli kök rapor ile 05.05.2022 tarihli ek raporlarda anılan rizikonun teminat dahilinde olduğu değerlendirilirken, 23.10.2022 tarihli raporda ise rizikonun teminat dışı kaldığı belirlenmiş olup, anılan raporlar arasındaki bu çelişkinin teknik bir değerlendirmeden kaynaklandığı nazara alındığında raporlar arasındaki çelişki giderilmeden ve anılan raporlarda davacının yaptığı masrafların miktarı belirlenmediği gibi, hesaplamada montaj sigortaları genel şartlarındaki B.4 maddesindeki tazminatın hesaplanmasına yönelik hususlara göre bir değerlendirme de yapılmadığı da nazara alındığında bu eksiklik de giderilmeden anılan çelişkili ve eksik değerlendirme içeren raporlara göre karar verilmesi de hatalıdır.

Açıklanan tüm bu gerekçelerle; davalı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan nedenlerle kabulüne, kararın açıklanan gerekçeler doğrultusunda kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için 6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-a)-4)-6) maddeleri gereğince; dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davalının ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurularının 6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-a)-4)-6) maddesi gereğince; yukarıda açılanan hususlara ilişkin olmak üzere ESASTAN KABULÜNE,

2-Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 04/04/2023 tarih, 2020/512 Esas - 2023/197 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

3-Dosyanın açıklanan eksikliklerin giderilmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

4-İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf karar harcının talebi halinde ve ilk derece mahkemesi tarafından istinaf edene iadesine,

5-İstinaf eden tarafından istinaf başvurusu için yapılan giderlerin, esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesi tarafından yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine,

6-Kararın 6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğine,

7-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

İlişkin; 6100 sayılı HMK'nın 362/1-g maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile KESİN olarak karar verildi.26/12/2024

... Başkan ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Katip ... ¸e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*