Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/1211 K.2024/1272

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş ve talebin süresinde olduğu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Talep eden vekili tarafından ilk derece mahkemesine verilen talep dilekçesinde özetle; alacaklı şirketin borçlu belediyeye toplamda 1.340.409,00-TL bedel karşılığında ürün satarak teslim ettiğini, ancak satış işlemi nedeniyle düzenlenen fatura bedelinin borçlu belediyece ödenmediğini ileri sürerek; alacağı karşılayacak miktarda borçlunun mal varlığı üzerine ihtiyati haciz konulmasını talep etmiştir.

YEREL MAHKEME KARARI

Denizli 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş , .... D.İş karar sayılı 03/04/2024 tarihli kararı ile; "mahkememizin görevsizliği nedeniyle ihtiyati haciz talebinin usulden reddine," şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF TALEBİ VE SEBEPLERİ

Talep eden tarafından sunulan istinaf dilekçesinde özetle; alacaklı tacir açısından TTK kapsamında düzenlenen faturanın senet mahiyetinde olup, kesin delil niteliği taşıdığını, alacağın varlığının yaklaşık şekilde ispatlandığını, dosyaya sunulan sevk irsaliyeleri ile fatura konusu malların borçluya teslim edildiğinin sabit hale geldiğini, somut olayda ihtiyati haciz koşullarının oluştuğunu, alacaklının tacir olması sebebiyle dava konusu alım satıma ilişkin uyuşmazlığın ticari nitelikte sayılması gerektiğini, talep hakkında karar verme görev ve yetkisinin Asliye Ticaret Mahkemesine ait olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

HMK'nun 355. Maddesi uyarınca yapılan inceleme sonucunda; Talep; mal satışından kaynaklı fatura alacağının ödenmediğinden bahisle borçlunun mal varlığı üzerine ihtiyati haciz konulması istemlidir. İlk derece mahkemesince; "borçlunun tacir olmayıp kamu hizmeti görmekte olan kamu tüzel kişisi olduğu, alacaklının talebine ilişkin ileride açılması muhtemel davanın 6102 sayılı TTK 4 ve 5 maddeleri gereği mutlak veya nispi ticari dava niteliği taşımadığı, alacaklının talebini inceleme görevinin Asliye Hukuk Mahkemesine ait olduğu" yönündeki gerekçeyle "mahkemenin görevsizliği nedeniyle ihtiyati haciz talebinin usulden reddine," şeklinde karar verilmiş, karar süresi içerisinde talep eden vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; ilk derece mahkemesinin ihtiyati haciz istemini inceleme görevinin bulunup bulunmadığı,ihtiyati haciz koşullarının oluşup oluşmadığının tespiti noktasında toplanmaktadır.

İhtiyati haciz, 6100 sayılı HMK 406/2 maddesinde geçici hukuki koruma olarak kabul edilmiş olmakla görevli mahkemenin belirlenmesinde ihtiyati tedbire ilişkin hükümlerin somut olaya uygulanması gerekmektedir.

6100 Sayılı HMK'nun 390.maddesi uyarınca; ihtiyati haciz( tedbir) dava açılmadan önce esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden, dava açıldıktan sonra ise, asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edilebilir.

Somut olayda; alacaklı şirket vekili davalı belediyeye mal satıp teslim ettikleri halde mal satışı karşılığında düzenlenen fatura bedelinin ödenmediğinden bahisle ihtiyati haciz isteminde bulunmuş olmasına göre uyuşmazlığın niteliği itibariyle 6102 Sayılı TTK 4.maddesi kapsamında mutlak ticari davadan söz etmek mümkün değildir. TTK 4 ve 5.maddesi kapsamında nispi ticari davanın varlığından bahsedebilmek için uyuşmazlığın her iki tarafının da tacir olması gerekmektedir.

Alacaklı şirket tacir olmakla birlikte borçlu belediye tacir olmadığından uyuşmazlık nispi ticari dava niteliği de taşımamaktadır. Buna göre asıl davanın açılmasından evvel ihtiyati haciz istemi hakkında karar verme görev ve yetkisi esas hakkında görevli mahkeme olacağından alacaklı vekilinin talebini inceleme görev ve yetkisi genel görevli Asliye Hukuk Mahkemesine aittir.

Tüm bu nedenlerle; dosyadaki yazılara, ara kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre mahkemece tesis edilen kararda herhangi bir hukuka aykırı yön görülmediğinden alacaklı vekilinin yerinde bulunmayan bütün istinaf sebeplerinin HMK'nun 353/1.b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM; Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-İncelenen kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla; talep eden vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2-İstinaf eden tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar ve ilam harcı ile istinaf kanun kanun yoluna başvuru harcının hazineye irad kaydedilmesine,

3-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf edenin üzerinde bırakılmasına, artan gider avansının ilk derece mahkemesince istinaf talebinde bulunana iadesine,

...