Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2024/52 K.2024/362

Antalya 6. Asliye Hukuk Mahkemesi .... E. .... K. 12/07/2023 tarihli Kararı ile araflar arasında kar elde etmek amacıyla adi ortaklık kurulduğu, adi ortaklığın tasfiyesine ilişkin yargılama asliye hukuk mahkemesi görev alanına giriyor ise de, eldeki dava ortaklığın tasfiyesi niteliğinde olmayıp, ortaklıktan çıkarmaya yönelik olduğu anlaşılmış ve ortaklıktan çıkartılmaya ilişkin yargılamalar niteliği itibariyle ticari iş ve ticaret kanununda sayılan mutlak ticari davalardan olduğu, bu nedenle taraflar arasındaki 09/09/2014 tarihli kar ortaklığı sözleşmesinin yeniden uyarlanarak davalının ortaklıktan çıkartılması talebinin asliye ticaret mahkemelerinde görülmesi gerektiği belirtilmek suretiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi ....Esas, ....Karar sayılı kararı ile davacı tarafça davalı taraf aleyhine taraflar arasında düzenlenen 09/09/2014 tarihli kar ortaklığı sözleşmesi ve delil taahhütnamesi ile 04/05/2016 tarihli sözleşme uyarınca davalının yerine getirmekten kaçındığı iddia edilen edim nedeniyle davalının ağaçlandırma ve vizyon projesi ortaklığından çıkartılmasının talep edildiği, taraflar arasında kar elde etmek amacıyla adi ortaklık kurulduğu, adi ortaklığa ilişkin hükümlerin TBK'nun 620. Vd maddelerinde düzenlenip adi ortaklığa ilişkin davaların Asliye Hukuk Mahkemesinde görüleceği gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı verilmiştir.

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasında Antalya ili, ... İlçesi, .... Köyü, ormanlık alanda özel ağaçlandırma projesinden alınan olur yazısı ile adi ortaklık şeklinde kar elde etmek amacıyla kurulan birliğin davalının istenilen karı elde etmesi nedeniyle davalı ortağın adi ortaklıktan çıkartılması istemine ilişkindir.

TBK'nun 620.(BK'nun 520.)maddesinde; "Adi ortaklık sözleşmesi, iki ya da daha fazla kişinin emeklerini ve mallarını ortak bir amaca erişmek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşme" olarak tanımı yapılmıştır.

Adi ortaklık, bir ticari işletmeyi işletmek şeklinde olabileceği gibi esnaf işletmesi veya hiç bir işletme olmaksızın bir kaç kişinin muhtemel kazancı paylaşmak amacıyla emeklerini ve mallarını bir araya getirme şeklinde de olabilir.

Hangi davaların ticari dava olduğu 6102 sayılı TTK'nın 4.maddesinde sayılmıştır. Bundan başka, özel kanunlarda bazı davalara ve işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılacağı düzenlenmiştir( TTK. m.5 ). Bu hükümlerde sayılan ticari davalar mutlak ve nispi ticari dava olmak üzere ikiye ayrılır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1.maddesinde, her iki tarafında ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre bir uyuşmazlığın ticari nitelikte olabilmesi için, her iki tarafında ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.

Somut olayda, uyuşmazlık; taraflar arasında düzenlenen adi ortaklık sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin olup, her iki tarafında ticari işletmesi ile ilgili olmadığı anlaşılmaktadır. Kaldı ki, taraflardan davacının tacir olduğuna dair bir bilgiye de dosya içerisinde rastlanılamamıştır. Ticari dava niteliğinde bulunmayan davanın genel hükümler çerçevesinde Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp, işin esasına girilerek sonuçlandırılması gerekirken, Asliye Hukuk Mahkemesince yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi doğru değildir.

Açıklanan nedenlerle Antalya 6. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 12/07/2023 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararının kaldırılmasına ve yargı yeri olarak Antalya 6. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin belirlenmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM/: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere

1-Davaya Antalya 6. Asliye Hukuk Mahkemesince bakılması gerektiği halde davanın Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından bakılması gerektiği belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup HMK.nın 353/1-a, 353/3 maddeleri gereğince Antalya 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 12/07/2023 tarih ... Esas, ....Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

2-Yargı yeri olarak Antalya 6. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin belirlenmesine,

...