Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2022/107 K.2024/457

İncelenen Kararın Mahkemesi: Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi Tarihi: 15/10/2021 Davanın Türü: Alacak ve Tazminat (Eser Sözleşmesi)

İlk derece mahkemesince verilen karar istinaf edilmekle dairemiz üyesi tarafından hazırlanan rapor okunduktan ve dosya kapsamı incelendikten sonra yapılan müzakere sonucu gereği düşünüldü;

I. DAVA

Davacı vekili açtığı dava ile, davacı ile .... arasında imzalanan hibe sözleşmesine konu proje için, taraflar arasında davacıya ait taşınmaz üzerine piliç kümesi ve idari bina inşaatı işi yapımı hususunda anlaşma yapıldığını, bu sözleşmeye göre iş bedelinin 773.229,25 TL olduğunu, bu sözleşmeden önce aynı iş için yapılan ayrı bir sözleşmeye göre ise, iş bedelinin 650.000,00 TL olduğunu, davalı yüklenicinin inşaatın bir kısmını yaptıktan sonra işi yarım bırakarak kalan kısmı tamamlamadığını, .... yetkililerinin krediyi onaylamak için sözleşmeye konu yapıyı incelemek için geldiklerinde,

yapıda bulunan eksiklikleri ölçüm yaparak kalem kalem tespit ettiklerini, iş bedelinin davalı tarafa bono ve çek verilmesi, nakit ödeme yapılması ve davalı adına kredi kartıyla ödeme yapılması suretiyle ödendiğini ve davacının, davalı şirkete hiçbir borcunun kalmadığını, davalı şirketin de tüm bu ödemeler sonucunda kapalı fatura vermekle, bu yönde alacağının kalmadığını kabul ettiğini, davalı şirketin işi yarım bırakıp gitmesi üzerine davacının maddi zarara uğradığını, davacının alacak olduğu hibe kredide kesintiler meydana geldiğini belirterek,

100.000,00 TL dava değeri üzerinden açılan davada, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla iş gücü kaybı ve yapılan eksiklikler hesaplanarak davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevabında, açılan davada yetkili ve görevli mahkemenin Tavas Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, davacı tarafın sözleşme hükümlerine göre yapması gereken ödemeleri eksik ve gecikmeli olarak yerine getirdiğini, ödenmeyen senetler ve çekler nedeniyle davacı aleyhine icra takibi başlattıklarını, davacının sözleşmeye ilişkin olarak halen davalıya bakiye borcu bulunduğunu, davalının ise, sözleşme ve teknik şartnameye uygun olarak tüm edimlerini layıkıyla ifa ettiğini, işlerin yarım bırakıldığı ve davacının maddi zarara uğradığı hususunun gerçeğe aykırı olduğunu,

davacının imzası bulunan iş bitirme tespit tutanakları ile yapı kullanma izin belgesinden anlaşılacağı üzere, sözleşmeye konu yapıların davalı tarafından % 100 seviyede tamamlanarak kullanıma hazır hale getirildiğini, kapalı fatura düzenlenmiş olmasının alacağın bittiğine değil, davalı şirketçe yapılması gereken tüm edimlerin yerine getirildiğine delalet ettiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesi, mahkemece yapılan yargılama, dava ve cevap dilekçeleri, toplanan deliller, Tavas Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.

İş sayılı tespit dosyası, tanık beyanları, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, taraflar arasında 18/08/2014 ve 22/10/2014 tarihli iki adet yapım işleri tedarik sözleşmesi imzalandığı, bu sözleşme ile davalının tavuk kümesi ve idari bina yapım işini üstlendiği, taraflar arasındaki sözleşmede geçici/kesin kabul heyeti belirlenmediğinden ve kontrol teşkilatı atanmadığından, yapılan işlerin kontrolü ve inşaatın kabulünün .... yetkililerince tespit edildiği, ... nun 19/12/2014 tarihli raporunda, taraflar arasındaki yapılan sözleşmede yapılan işlerin eksik ve fazla yapılanlarının tespit edildiği,

mahkemece alınan en son bilirkişi raporunda işin tamamlanma tarihi olarak 19/12/2014 tarihinin benimsendiği, buna göre işin tesliminde bir gecikme olmadığı, iş bitirme tutanaklarına göre işin tamamlanma oranının % 100 olduğu, 22/10/2014 tarihli sözleşmenin 13. maddesine göre, yüklenicinin hatasından kaynaklanan herhangi bir sebeple, alıcının ... dan alması gereken hibe miktarının azalması durumunda, bu kaybın yüklenici tarafından karşılanacağının hüküm altına alındığı,

bu kapsamda yüklenicinin eksik bıraktığı tüm imalatların değerlendirme bölümündeki her kalem için yapılan açıklamalara göre, sözleşme eklerine göre yapılması gerekirken yapılmayan veya eksik yapılan imalatlar olduğunun görüldüğü, .... tarafından tespit edilen iş tutarlarının ve dolayısıyla hibe miktarının azaldığı, ancak fazladan yapılan işler nedeniyle fon aktarımı nedeniyle eksik tutarın bir kısmının başka işlere aktarılarak arttığı, .... hibesini arttırıcı etki sağlandığı,

dolayısıyla “Aktarma sonrası uygun olmayan harcama tutarı” olan 100,974,52 TL (=143.746,95-42.722,43) üzerinden hibe kaybının yükleniciden talep edilebileceği, hibe desteğinin % 55 oranında olduğu dikkate alındığında, hibe miktarındaki azalmanın 55.535,99 TL (=100,974,52 x 0,55) tutarında olduğu, bu tutarın da .... yazısı ile bildirilen tutar ile uyumlu olduğu, davacı işverenin yükleniciden bu kayıp tutarını talep edebileceği, işverenden imalatlar ilgili alacak tutarından, söz konusu hibe kaybı düşüldüğünde nihai olarak yüklenicinin işverenden 41.588,74 TL (=97.124,73 - 55.535,99) tutarında alacaklı olduğunun anlaşıldığı,

davanın taraflar arasındaki sözleşmeden kaynaklı eksik yapılan işler nedeniyle, davacının uğradığı iş kaybı ve zararının davalıdan tahsili istemine ilişkin olduğu, taraflar arasındaki sözleşmeye istinaden verilen bonolara ilişkin menfi tespit talebinin iş bu davanın konusu olmadığı, mahkemenin ...

Esas sayılı dosyasında dava konusu edildiği, iş bu davada menfi tespit talebi bulunmadığı, alacak talebi yönünden ise alınan bilirkişi raporları ile yüklenicinin davacı işverenden alacaklı olduğunun anlaşıldığı gerekçesiyle, davanın reddine karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Nedenleri

Davacı vekili, kararın, imalatın süresinde tamamlandığı, davacı tarafından yapılan belgeye dayalı iki kalem harcamanın davalı tarafından yapıldığı yönünde hatalı kabul içeren ve davalının hakediş tutarını olduğundan fazla hesaplayan, talimat yoluyla aldırılan bilirkişi raporunun ve ek raporunun hükme esas alınmasının usul ve yasaya aykırı olduğu, söz konusu raporlarda işin tamamlanma tarihi olarak bildirilen 19/12/2014 tarihinin mahkemece benimsendiği, ancak Tavas Asliye Hukuk Mahkemesinin ...

Değişik İş sayılı delil tespit dosyasında, 12/01/2015 günü mahallinde yapılan tespit tarihi itibariyle imalatın eksik / tamamlanmamış olduğunun açık olduğu, davacının satın aldığı bazı malzemelere ilişkin 16.000,00 TL bedelli fatura ve davacı tarafından kredi kartı ile yapılan 13.000,00 TL ödemenin göz önüne alınmadığı, alacak talebi yönünden alınan bilirkişi raporları ile davalının, davacıdan alacaklı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinin de usul ve yasaya aykırı olduğu gibi nedenlerle kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, eksik imalat bedeline dair alacak ve davalı şirketin sözleşme konusu işi yarım bırakması nedeniyle uğranıldığı iddia olunan zarara dair tazminat davasıdır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, TBK 470 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, davacı iş sahibi, davalı ise yüklenicidir.

2. Ön İnceleme ve İncelemenin Kapsamı

İlk derece mahkemesi kararının; kesinlik, süre, istinaf başvuru şartları ve diğer usul konuları yönünden HMK 352. maddesine göre ön incelemesi yapılmış ve eksiklik bulunmadığı anlaşılan dosyanın incelenmesine geçilmiştir. İstinaf incelemesi de, HMK 355. maddesi göz önünde bulundurularak, kamu düzeninden olan hususlar re'sen gözetilmek suretiyle istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

3. Değerlendirme

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, mahkemenin istinaf incelemesine konu kararında, dosyadaki mevcut delillere göre yaptığı değerlendirmeye, takdire, ortaya koyduğu gerekçeye ve ayrıca HMK 355 maddesi uyarınca istinaf incelemesinin, kamu düzenine aykırılık hali dışında, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılabilmesinin mümkün olmasına göre, mahkemenin vardığı sonuçta istinaf sebepleri yönünden usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, istinaf nedenlerinin yerinde olmadığı yapılan istinaf incelemesi sonucu anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b/1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

V. KARAR