Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2024/1239 K.2025/1351

T.C. BURSA BAM 13. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No T.C.

BURSA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA

13. HUKUK DAİRESİ KARAR

DOSYA NO

KARAR NO

BAŞKAN

ÜYE

ÜYE

KATİP

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

KARAR NO

KARAR TARİHİ : 26/03/2024

İSTİNAF BAŞVURU TARİHİ

DAVACI

DAVALILAR

DAVANIN KONUSU

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

B.A.M. KARAR TARİHİ : 24/06/2025

KARAR YAZIM TARİHİ : 25/06/2025

Davacı tarafından, davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahalli mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen karara süresi içinde davalı Türkiye Sigorta vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde ; dava dışı ...San Tic. Ltd. Şti.nin mülkiyetindeki ve ....plakalı aracın, ... idaresinde iken müvekkiline ait ... plakalı araca arkadan çarparak maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmesine sebebiyet verdiğini, ...plakalı araç 348766284 poliçe no ve 5600332 acente no ile...

A.Ş. tarafından zorunlu mali mesuliyet sigorta paliçesi ile teminat altına alındığını, kaza sonrası tutulan tespit tutanağında kazaya karışan ... plakalı araç sürücüsünün KTK 56/1-c ihlali gereği kusurlu olduğunu; müvekkilin kusurunun bulunmadığı ifade edildiğini, kaza neticesinde müvekkile ait 16 H 1552 plakalı araçta, detaylı exper raporunda da görüleceği üzere toplam 244.245,33.-TL tutarında hasar meydana geldiğini, başvurusu üzerine, ...plakalı aracı teminat altına alan sigorta şirketi olan ...

A.Ş. 12.12.2022 tarihinde müvekkile sigorta limiti sınırları içerisinde 100.000.-TL ödeme yaptığını, müvekkile ait ... plakalı araçtaki bakiye hasar bedeli olan 144.245,33.-TL ve araçta oluşan değer kaybı için davalı Kasko/İMM sigorta şirketi ...

A.Ş.ye yapılan başvurusunun reddine karar verilmesi nedeniyle bilirkişi tarafından gerçek değer tespit edildikten sonra arttırılmak ve eksik harç ikmal edilmek üzere şimdilik 100 TL değer kaybı; keza eksik ödenen hasar bedeline ilişkin 100.00.TL hasar bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen ihbar tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkili sigorta şirketinin araç başına sigorta limiti olan 100.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, müvekili şirketin başvuruya konu kaza sonucunda yürürlükte bulunan yasa ve mevzuata göre 12/12/2022 tarihinde başvurucuya 100.000,00-TL hasar tazminatı ödemesi yaptığını, bu nedenle bakiye herhangi bir zararın kabulünün mümkün olmadığını, davanın müvekkili sigorta şirketi yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; sigortalı aracın kamyon olması sebebiyle ZMMS poliçe limitinin kaza tarihinde 200.000,00-TL olduğunu, müvekkili şirketin kasko sigortacısı olduğunu, öncelikle ödemesi gereken ZMMS poliçesi olduğunu, müvekkili şirketin sigortasının araç mahrumiyet zararından sorumlu olmadığını, sigortalı araç sürücüsünün mezkur kazada atfa kabil bir kusurunun olmadığını bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece; davalı... A.Ş. yönünden açılan davanın reddi ile davacının hasar bedeli ve değer kaybı talebinin kabulü ile 144.245,33-TL hasar bedeli, 80.000,00-TL değer kaybı bedeli olmak üzere toplam 224.245,33-TL'nin 27/02/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ....A.Ş. den alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Davalı... vekili istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesinde; sigortalı aracın kamyon olması nedeniyle zmms poliçe limitinin kaza tarihi itibariyle 200.000,00.-TL olduğunu, davalı zmm sigorta şirketinin 100.000,00.-TL ödeme yapması nedeniyle, zmms poliçe limitinin tüketilmediğini, müvekkilinin sorumluluğunun zmms poliçe limitin aşan miktarda başlayacağını, zmms ile imms arasında sıralı sorumluluk söz konusu olduğunu, bilirkişi tarafından yapılan hesaplamanın hatalı olduğunu, aracın kaza öncesi ve sonrası değerinin kaza tarihine göre ve yeterli araştırma yapılarak belirlenmediğini,

hasar tespitine ilişkin araştırma yapılmadan sadece fotoğraflara göre belirleme yapılmasının doğru olmadığını, aracın eski kazaları olup olmadığının kontrol edilmediğini, beyanla kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, maddi hasarlı trafik kazasından kaynaklanan bakiye hasar bedeli ve değer kaybı bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, sıralı sorumluluk geriği zmms poliçe limitinin tüketilip tüketilmediği ile hasar ve değer kaybı hesaplamasının yerine olup olmadığı hususudur.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1 inci maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”.

85/1 inci maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiştir

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.

Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1 inci maddesine göre ise, sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp, ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminat limitine kadar sorumludur.

Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu trafik sigortacısı ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir.

Somut olayda, davalı ...A.Ş. kazaya neden olan aracın trafik sigortacısı diğer davalı Türkiye Sigorta ise Kasko Sigorta Poliçesi ile verilen İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortacısıdır. Davalı Türkiye Sigortanın ihtiyari mali mesuliyet poliçesi klozu nedeniyle ZMSS limitini aşan kısımdan ve temin ettiği İMSS poliçe limiti dahilinde sınırlı olarak sorumlu olacağı açık olup kaza tarihi itibariyle ZMMS limiti 100.000,00 TL ve İMSS limiti ise 1.000.000,00 TL dir.

Davalı Türkiye Sigorta A.Ş nin kasko poliçesi kapsamında zarardan sorumluluğu zmms poliçe limitini aşan miktarla sınırlı sıralı sorumluluk olduğundan davacıya zmm sigortacısı tarafından hasar bedeli ile ilgili olarak poliçe limitinin tamamı olan 100.00,00 TL ödeme yapılmış olduğundan zmms poliçe limitini aşan bakiye zarardan davalı Türkiye Sigorta A.Ş nin sorumlu tutulmasında isabetsizlik bulunmadığı anlaşıldığından davalı ...vekilinin zmm poliçe limitinin tüketilmediğine ilişkin istinaf isteminin reddi gerekmiştir.

Davacı vekili tarafından kaza nedeniyle müvekkilinin aracında meydana gelen bakiye hasar bedeli ve değer kaybı bedelinin tahsili talep edilmiş olup davalı vekilince hasar bedeli ve aracın rayiç değerinin hatalı belirlendiğini beyanla istinaf isteminde bulunulmuştur.

Değer kaybı taleplerinde; kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı (aracın km'si, metal komponentlerin yoğunluğu, korozyon dozajı ve önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğin yitirilip yitirilmediği), aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları ile emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, aracın olay tarihindeki 2.el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2.el rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının yeniden hesaplanması gerekmektedir. (Yargıtay 17.HD 03/06/2020 tarih 2018/4223 E 2020/3130 K)

Kaza nedeniyle araçta oluşan hasar bedelinin tespiti için, bilirkişi tarafından davacı tarafa ait araçla ilgili kaza sonrası alınan ekspretiz raporu ve kaza sonrası fotoğraflar kapsamında ,gerçekleşen kaza ile ekspertiz raporunda belirlenen hasar bedelinin uyumlu olduğu tespit edilerek masraf içerisine işçilik ücreti de dahil edilerek hasar miktarı belirlenmiş olmakla hasar bedeli bakımından yapılan değerlendirmede aykırı bir yön bulunmadığı gibi, davacıya ait kazalı aracın markası, modeli, yaşı ve hasarın boyutu ile daha evvel karıştığı kazalar da birlikte irdelenmek suretiyle,

ikinci el araç satışı yapan otomotiv firmalarından yapılan piyasa araştırması ile aracın kaza tarihindeki hasarlı ve hasarsız iki el değerleri tespit edilerek aradaki farkın değer kaybı olarak belirlenmiş olduğu anlaşılmakla yapılan değerlendirmenin yukarıdaki ilkelere uygun olması nedeniyle raporun bu yönüyle hükme esas alınmasında da isabetsizlik bulunmadığından davalı vekilinin hasar bedeli ve değer kaybına ilişkin istinaf isteminin reddi gerekmiştir.

HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf yoluna başvuranın sıfatına ve istinaf konusu yapılan nedenlere ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesin kararı usul ve yasaya uygun olması nedeniyle... vekilinin istinaf taleplerinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... ... · Üye · ... ... · Üye · ... ... · Katip · ...