Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2022/615 K.2023/1792

Mahkemece verilen karara karşı yapılan istinaf başvurunun incelenmesi neticesinde;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili şirketin davalı şirketle aralarındaki ticari ilişki sebebiyle davalı şirkete mal ve hizmet sattığını, karşılığında faturalar kestiğini, davacı şirketin davalıya proje kapsamında trafo, köşk, elektrik işleri ve bunların aksamları ile topraklama ve akım ekipmanları sattığını, onun öncesinde ise projenin en uygun olması adına davalı şirket lehine danışmanlık yaparak projeyi uygun hale getirdiklerini, davalı yanca bir kısım ödeme yapıldığını, fakat bakiye kısmın davalı şirket tarafından müvekkili şirkete ödenmediğini, bu sebeple .....

10.İcra Müd.'nün ...../..... esas sayılı dosyası üzerinden mal ve hizmetin karşılığı olarak faturalar üzerinden davalıya ilamsız takip başlatıldığını beyanla, icra dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden ve miktardan devamına, alacak likit olduğundan asıl alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, davalı borçlu şirketin taşınır-taşınmaz malları üzerine teminatsız ihtiyati tedbir mahiyetinde ihtiyati haciz konulmasına, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalı yana mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacı vekilinin iddia ettiği hususların tamamen gerçek dışı olduğu, bir kısım faturalardaki işlerin yapılmamış olması nedeniyle, karşı taraf ile fiyat farkı faturası kesilmesi konusunda anlaştıklarını, davacı tarafa kestikleri faturanın dava karşı tarafa sadece 22.000,00 TL kadar cari hesap borccu olduğunu, davacının fatura içeriklerini kabul etmediğini, ..... ..... Sağlık Meslek Yüksek Okulu İnşaatı şantiyesinde hangi imalatların davacı tarafından yapıldığının tespiti gerektiğini beyan ederek bu davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, davacının davalıyla arasındaki ticari ilişki kapsamında trafo, köşk, elektrik işleri konusunda mal sattığı ve hizmet verdiği ve yapılan işlere ilişkin faturaların düzenlendiği, taraflar arasında TTK m. 89 anlamında yazılı bir cari hesap sözleşmesinin bulunmadığı, taraflar arasındaki ilişkinin, uygulamada sıkça karşılaşılan “açık hesap” ilişkisinin olduğu, tarafların ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve ticari defterlerin birbiri ile uyumlu olduğu yine davacı tarafından düzenlenen icra takibine konu faturaların davalının ticari defterine kaydedildiği anlaşılmakla davacının 208.858,16 TL alacaklı olduğu,

uyuşmazlığın ise davalı tarafından düzenlenen 26/12/2018 tarihli ..... numaralı 185.846, 46 TL bedelli fiyat farkı faturasından kaynaklandığı anlaşılmakla, taraflar arasında fiyat farkı faturası düzenleneceğine dair yazılı bir anlaşmanın bulunmadığı,

davacının yetkili temsilcisi olmayan çalışanın faturayı teslim almasının davacı ile fiyat farkı düzenlemesine dair sözleşmenin kurulduğunu göstermeyeceği ve davacı tarafın fiyat farkı faturası düzenlendiğine dair bir sözleşme yapıldığının inkar edilmesi ve bilirkişi raporunda davalı tarafından sunulan fiyat farkı faturasının davalı şirketin ticari defterlerine kaydedildiği ancak davacı şirketin kayıtlarında ilgili faturaya rastlanılmadığı sabit olup davalı tarafından icra takibine konu faturaları teslim aldıktan sonra yasal 8 günlük süre içinde usulüne uygun itirazda bulunulmadığından fatura içeriğinin kesinleştiği,

fiyat farkı faturası düzenlenmesinin davalının sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağından bu kapsamda HMK' nın 222. maddesi gereğince davacı tarafın ticari defterlerin kesin delil olduğu ve kanaat verici bilirkişi raporuna itibar edilerek davacının davalıdan 208.858,16 TL alacaklı olduğu sabit olduğundan davanın kısmen kabulü ile icra takibinin devamına, davalının icra takibinden önce usulüne uygun temerrüde düşürülmediğinden davacının işlemiş faiz talebinin reddine, davacının icra inkar tazminatı talebi yönünden,

taraflar arasındaki ticari ilişkinin eser sözleşmesi ilişkisi olup alacağın tespiti yönünden bilirkişi incelemesinin yapılması zorunlu olduğundan icra ve inkar tazminatı talebinin reddine, davalının kötü niyet tazminatı talebinin davacının takipte kötü niyetli olduğu sabit olmadığından reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı.....San. Ve Tic. Ltd vekili, taraflar arasındaki ilişkiye bakıldığında satış sözleşmesinin daha ağır bastığının görüleceğini, 26.02.2019 Tarihinde Elektrik Mühendisleri Odası ..... Şube Başkanlığı'na başvuru yaparak malların teslim edildiği ve kullanıldığı okulda tarafsız bilirkişi tarafından inceleme yapıldığı ve bir fiyat tablosu çıkartılarak rapor tanzim edildiğini, dava açmadan önce alacağın likit olduğu ve taraflarca belirlenmiş olduğunun açıkça ortada olduğunu, alacağın likit olduğunu, icra inkar tazminatı verilmesi için gereken tüm şartların sağlandığını belirterek, istinaf isteminde bulunmuştur.

Davalı .....t Limited Şirketi vekili, fiyat farkı faturası davalı müvekkilin ticari defterlerine kaydedilmiştir. Ancak davacı kötü niyetli olarak bu faturayı ticari defterine işlemediğini, ..... 22. Noterliğinin 21.01.2019 tarih ve ..... yevmiye numaralı ihtarnamesi karşı tarafa gönderilmiş, davacı temerrüte düşürüldüğünü, ancak bu durumun dikkate alınmadığını, davacının çalıştığı şantiyede yapılan işler ve fatura döküm özetleri cevap dilekçemizin ekinde sunulduğunu, özetle, söz konusu şantiyedeki tüm işlerin davacı tarafça yapılmadığını, davacının çalıştığı şantiyede davacı haricinde başka şirketler de iş yaptığını, bu durumun tespiti maksadıyla keşif yapılması yönündeki taleplerinin mahkemece kabul edilmediğini, beyan ederek istinaf talebinde bulunmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.

Dava, taraflar arasında kurulan mal ve hizmet alımına ilişkin cari hesap alacağı nedeniyle başlatılan vaki icra takibine yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatının tahsili talebine ilişkindir.

Davacı, davalı tarafın ihale yolu ile yapımını üstlendiği ..... ..... ..... Mesleki Ve Teknik Anadolu Lisesi İnşaatı işinde kuvvetli ve zayıf akım elektrik uygulama projeleri gereği ihtiyaç duyulan elektrik tesisat malzemelerini yüklenici olan davalıya teslim ettiğini, hatta bu iş öncesi projenin uygun olması adına davalı şirket lehine danışmanlık hizmeti verdiğini ve işçilik anlamında aynı zamanda hizmet sattığını iddia etmiş ve asıl uyuşmazlığın aralarındaki malzeme satışına ilişkin olduğunu beyan etmiş mahkemece de sadece ticari defterler dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Davalı taraf mahkemece keşif yapılmadan eksik araştırma ile karar verildiğini beyan ederek istinaf talebinde bulunmuştur.

Dosya kapsamında bulunan faturalar ve taraf beyanlarından da anlaşılacağı üzere taraflar arasında sözlü olarak eser sözleşmesi ilişkisi kurulduğu sabittir. Eser sözleşmesi, karşılıklı edimleri içeren bir iş görme akdîdir. Yüklenicinin edimi, eseri meydana getirmek ve iş sahibine teslim etmek, iş sahibinin karşı edimi ise teslim edilen eserin bedelini ödemektir. Eser sözleşmesinin varlığı halinde, yüklenici işi sözleşme, fen ve sanat kurallarıyla iş sahibinin beklediği yararı gözeterek imal edip teslim ettiğini, iş sahibi ise iş bedelini ödediğini ispat etmek zorundadır (Yargıtay (kapatılan) 15. Hukuk Dairesi, 2021/3130 Esas, 2021/2836 Karar)

Ayrıca, 6102 sayılı TTK'nın 21/2. maddesi hükmünde bir faturayı alan kişi aldığı tarihten itibaren 8 gün içinde faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmazsa faturanın içeriğini kabul etmiş sayılacağı düzenlenmiştir.

Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan, davacı tarafından kesilen "20.12.2018 Tarih 0011807 sıra numaralı fatura, 20.12.2018 Tarih 0011808 sıra numaralı fatura, 25.12.2018 Tarih 0011814 sıra numaralı" faturalara ilişkin olup davalı itirazının fatura içeriklerine ilişkin olduğu, yapılan işin faturada fazla gösterildiğine ilişkin itirazının olduğu, işlerin eksik yapıldığına ilişkin bir itirazının olmadığı,

anılan faturaların davalı tarafından 8 günlük yasal itiraz süresi içerisinde itiraz edilmeden ticari defterlerine kayıt edilmesi nedeni ile davalı tarafından fatura içeriklerinin kabul edildiği kanaatine varılmış, ayrıca davalı tarafından kesilen fiyat farkı faturasının da taraflarca yapılan toplantı sonucu mutabık kalınarak kesildiği ve bu faturalara süresi içerisinde davalı tarafından itiraz edildiği hususunun da davalı tarafından ispat edilemediği görülmüş mahkeme kararının isabetli olduğu anlaşılmıştır.

O halde mahkemece usulüne uygun alınan bilirkişi raporu esas alınarak verilen karar doğru olsa da alacağın hesaplanabilir ve likit olması karşısında icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerekirken bu talebin reddine karar verilmesi doğru olmamış davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne karar vermek gerekmiştir. Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile kararın kaldırılarak karar verilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ YÖNÜNDEN

4-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 14.267,10 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 2.802,60 TL'nin mahsubu ile bakiye 11.464, 5TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

5-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında Maliye Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin davanın kısmen kabul ve red oranına göre 1188 TL kısmının davalıdan, 132 TL kısmının davacıdan alınarak hazineye ÖDENMESİNE,

6-Davacı tarafından yapılan bilirkişi gideri 750,00 TL, posta, talimat ve tebligat gideri 78,20 TL olmak üzere toplam 828,20 TL yargılama giderinden kabul ve red oranlarına göre hesaplanan 745,70 TL yargılama gideri ve 2.875,70 TL peşin harç olmak üzere toplam 3.621,40 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

8-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 23.070,07 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

9-Davalı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 4.080,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

10-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,

İSTİNAF YARGILAMASI YÖNÜNDEN

11-Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının ilk derece mahkemesince iadesine,

Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 14.267,10 TL istinaf karar harcından, davalı taraftan alınan 3.566,77 TL'nin mahsubu ile bakiye 10.700,33 TL'nin alınarak Hazineye gelir kaydına,

12-İstinaf talebinde bulunan davacı tarafından karşılanan 33,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Davalı tarafından karşılanan yargılama gideri olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

13-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinafa başvuran yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

14-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK'nun 362/1-a hükmü uyarınca KESİN olmak üzere 11/10/2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

... · Başkan ... · e-imza · ... · Üye ... · e-imza · ... Üye ... · e-imza · ... · Katip ... · e-imza