Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2024/132 K.2024/156

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... nin ... plakalı yarı römork çekici/iş aracının davalı ...' ne getirildiğini, vites kulesi ve yağ sorunu tespiti ile araç onarım gördüğünü, anılan firmaya ... nolu, ... tarihli fatura karşılığı ...

TL ödeme yapıldığını, onarım sonrası araçta kısa bir süre sonra aynı sorunların tekrar ettiğini, aracın yeniden ... götürüldüğünü, firma tarafından değiştirilen parçanın orijinal olduğu ve arızanın başka bir nedenden kaynaklandığı hususu ısrarla öne sürülerek serviste dört gün bekletildiğini, bu süreçte davacının arıza ile ilgili tespitlerinin, davalı şirket tarafından küllen reddedildiğini, davalı firmanın arızanın tamamen başka bir yerden kaynaklandığını ileri sürerek aracı yeniden sökmeye kalkıştığını, bunun için ayrıca ücret talep ettiğini,

müvekkili şirketin ... bölgesinde oldukça büyük ölçekli inşaatlar yapan ve bünyesinde birçok teknik eleman ve formen bulunduran bir firma olduğu, iş araçlarında yaşanan sorunların nereden kaynaklandığına dair ilk tespitlerin zaten davacı şirkette yapıldığı, bu durumun davalı firmaya çok ciddi bir şekilde anlatılmasına rağmen, davalı yanca hiçbir beyanın dikkate alınmadığını, neticede aracın ...r firmasından alınarak, ... firmasına götürüldüğü, araçta yapılan inceleme sonrasında davacının haklı olduğu, arızanın önceki onarımdaki ile aynı olduğu belirlenerek aracın yeniden tamir edildiğini, bu onarım neticesinde ...

TL tutarlı ... tarihli ... nolu e-arşiv fatura düzenlendiğini, araçta onarım için gerekli otomatik vites kulesi dahil yağ sorununu gidermek için gerekli” parçaların, ....nden .... tarih ve ... nolu ... tarih ve ... nolu / ... tarih ve ... nolu faturalar karşılığı satın alındığını, aracın onarımının ....'den satın alınan parçalar kullanılmak suretiyle, ... araçlar firması tarafından yapıldıktan sonra,

aracın bir daha hiçbir şekilde arızalanmadığını, ... firması tarafından sıfır olduğu ileri sürülerek davacıya satılan ve işçilik ve onarım gideri ayrıca tahsil edilen parçanın söküldüğü ve davacı şirkette muhafaza altına alındığını, bu parçaların keşif ve bilirkişi incelemesi ile incelenmesi halinde, orijinal olduğu ileri sürülen parçaların arızalı olduğunun mahkemece tespit edilebileceğini... firmasının hatalı işlemi ve arızalı parça kullanımı nedeniyle yaşanan mükerrer arıza sürecinde müvekkili şirket ticari faaliyetinin devamı için ... firmasından çekici /iş aracı kiralamak zorunda kaldığını,

davacı şirketin bu süreçte yaptığı kiralama nedeniyle, ... tarihli... nolu ve ... tarihli ... Nolu iki ayrı fatura mukabili toplam ...TL ödeme yaptığını beyan ederek, davanın kabulü ile arızalı parça ve işçilik bedeli olarak ... Ne ödenen TL ve araç kiralama bedeli olarak ödenen 68.066,00 TL'nin, ödeme tarihleri 17.02.2022 ve 28.02.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faiziyle birlikte davacı şirkete ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin ... plaka sayılı aracının 17.02.2022 tarihinde müvekkili şirketin yetkili servisine arızalı olması sebebiyle geldiğini, yapılan onarım ile sorunsuz bir şekilde teslim alınığını, aynı aracın, 10.03.2022 tarihinde çekici ile, araçta aynı arızanın olduğu gerekçesiyle servise bırakıldığını, araç ile ilgili arıza tespit işlemleri yapılırken, arızanın 17.02.2022 tarihinde yapılan onarım ile ilgili olup olmdığı kontrol edilirken, davacının teslim için yönlendirdiği 3. Kişinin, aracı, İzmir'de bir servise götüreceğini beyan ederek, ısrarla arıza tespiti yapılmasına izin vermeyerek,

teslim aldığını, araçta başlanan arıza tespit işlemini iptal ettiklerini, aracı teslim alan kişi ve davacı şirket yetkililerine, yetkili serviste yapılan işlemlerin, araca dış müdahale yapılmadığı sürece, 1 yıl garantili olduğu ve hatta takılan değişen yedek parçaların da aynı garanti kapsamında olduğu bildiridiğini, davacı yanın iddia ettiği üzere araç serviste dört gün işlemsiz bekletilmediğini, sunulan iş emri tarihlerinden de tespit edileceği üzere,

10.03.2022 tarihinde çekici ile servise giriş yapan aracın 11.03.2022 tarihinde davacı şirketin yönlendirdiği kişi tarafından teslim alınacağı bilgisinin müvekkili şirkete bilgi olarak verildiğini, davacı yanın, yapılan servis işlemleri ve yine takılan yedek parçaların garantili olduğunu bilmesine rağmen arıza tespiti işlemine engel olduğunu, davacının yan sanayi ürünlerle tamiratını yaptırdığı aracı için, yetkili servis işlemlerinde yapılan ödemenin iadesini talep etmekte hukuki yararı olmadığını, arıza tespit işlemini durdurmasının tek gerekçesinin daha fazla masraf çıkacağı kanaati olduğunu,

daha fazla masrafa mal olacağı kanaati üzerine yetkili serviste yapılan onarım işlemlerinden ve garantisinden faydalanmamayı seçen ve tamiratı herhangi bir özel serviste yan sanayi diye tabir edilen orijinal olmayan yedek parçalarla yaptıran davacı yanın taleplerinin haksız olduğunu beyan ederek davasnın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "....Her ne kadar ilk raporu düzenleyen makine mühendisi bilirkişisi ...'ın raporunda, .." değiştiği belirtilen parça ise keşif mahaline getirilmediğinden arızalı bir parça olup olmadığı hususunda incelemede bulunulamadığını, Otomatik şanzımanlı sistemlerdeki arızalarda, aracı arıza teşhis cihazına bağlayarak ilgili arıza kodlarını analiz etmek arızanın kök nedeninin tespiti için ilk olarak yapılması gereken doğru bir teknik olduğunu,

davalı Mengerler Ticaret A.Ş. servis işletmesince yapılmış hatalı bir servis işlemi veya arızalı parça montajı yapıldığı yönünde bir bulguya rastlanmadığı" yönünde rapor tanzim etmiş ise de, dava konusu değiştiği belirtilen parça keşif mahaline getirilmiş olduğundan, bilirkişi tarafından düzenlenen rapor hükme esas alınmamıştır.

Mahkememizce itibar edilen 29/11/2023 tarihli ve 29/06/2024 tarihli ek raporlarına göre vites kulesi ve yağ sorunu tespiti ile aracın onarımının 16.729,01TL yapıldığı, bu tamir işleminden sonra, araçta aynı arızanın tekrar ettiği, ayıplı hizmet karşılığında ödenen KDV dahil 16.779,01 TL'nin davacıya ödenmesi gerektiği, makul tamir süresine göre 8.500,00 TL x 3 gün 25.500,00 TL ikame araç bedeli olarak tespit edildiği, Makine Mühendisi bilirkişisi Prof.

Dr. Faruk Şen'in raporunun denetime elverişli ve yeterli gerekçeyi içerir nitelikte olduğu anlaşılmakla, davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir." şeklindeki gerekçeyle davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; yargılama sırasında alınan bilirkişi raporlarına aykırı olarak karar verildiğini, zira 30.05.2023 tarihinde Makine Yüksek Mühendisi ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporunun değerlendirme kısmında açıkça 'Dava dosyasındaki tüm veriler incelenip, değerlendirildiğinde ise mevcut verilere göre davalı ... servis işletmesince yapılmış hatalı bir servis işlemi veya arızalı parça montajı yapıldığı yönünde bir bulguya rastlanmamış, servis işletmesinin kusuru olmadığı yönünde kanaat oluşmuştur' kanaatine yer verildiğini, sonrasında ikinci bilirkişi raporu alındığını, 28/11/2023 tarihli Prof.

Dr.... tarafından hazırlanmış olan ikinci bilirkişi raporunun sonuç kısmının üçüncü maddesinde, ayıplı hizmet bedelinden bahsedilmiş ise de aynı raporun altıncı maddesinde açıkça "davacının hem yedek parça hem de servis hizmeti garantisi bulunduğu halde kendi inisiyatifi ile aracı servise tamir ettirmeksizin başka bir yere götürmesi sorumluluğunun kendilerinde olduğundan bahisle üçüncü maddede belirtilen değerin ödemesinin yapılmaması gerektiği" belirtilmiş olduğu,

gerek cevap dilekçelerinde gerekse bilirkişi raporlarına beyan dilekçelerinde, davalı şirketin yetkili servislerinde işlem ve yedek parça garantisi bulunduğu ve davacı yanın buna rağmen yeniden işlem yaptırmaktan imtina ederek, davaya konu ettiği masrafın, başka bir firmaya tamirat yaptırarak oluşmasına sebep olduğu açıkça belirtildiği, yedek parça garantisinden faydalanarak,

sözde ayıplı parçanın değişiminin ücretsiz yapılması mümkün iken, bunu tercih etmeyen davacının haksızlığı bilirkişi raporları ile de teyit edilmiş olmasına rağmen, Yerel Mahkeme, davacı yanın parça değişim ve işçilik bedelinin ödenmesi yönünde hüküm kurduğunu ve hukuka aykırı karar verdiğini beyan ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava araç tamirinden kaynaklanan alacak ve araç mahrumiyet bedeline ilişkindir.

HMK’nın 355.maddesi uyarınca inceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmış, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilmiş ayrıca; HMK'nın 357. maddesindeki "İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz" kuralı nazara alınmıştır.

Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu aracını davalı şirkette tamir ettirdiğini ancak aynı sorunların tekrar etmesi üzerine aracını dava dışı şirkette onarımını yaptırdığını, davalı şirket tarafından araca takılan parçaların arızalı olduğunu beyan ederek bu parçalar için ödenen bedel ile araç mahrumiyet bedelinin kendisine ödenmesini talep etmiştir. Davalı davanın reddi gerektiğini savunmuştur. Mahkemece davanın kabulü üzerine karara karşı davalı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Dosyanın tetkikinde; mahkemece aldırılan 30/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda arızalı olduğu iddia edilen parçanın getirilmemesi nedeniyle incelenemediğinin bahisle rapor tanzim edildiği, davacı tarafça parçanın keşif mahalline getirildiği ileri sürülerek rapora karşı itiraz edildiği, bunun üzerine mahkemece yeniden başka bir bilirkişiden rapor aldırıldığı, Prof.

Dr ... tarafından düzenlenen 28/11/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalı tarafından yapılan işlemin gizli ayıp niteliğinde olduğunun rapor edildiği anlaşılmıştır.

Alınan ilk bilirkişi raporunda parçanın incelenmediği anlaşılmakla parça üzerinde inceleme yapılarak hazırlanan ikinci bilirkişi raporuna itibar edilmesinin yerinde olduğu, bu hususun çelişki meydana getirmediği, yine işlemin ayıplı olduğu rapor edilmekle davacının aracı davalı tarafta tamir etmesini beklemenin TMK 2 maddesi hükümlerine aykırı olacağı, yine bilirkişi tarafından belirlenen mahrumiyet bedeline ilişkin hesaplamanın denetlenebilir ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, bu suretle mahkeme kararının yerinde olduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (H.M.K.'nın) 353/1-b-(1) maddesi gereğince davalı tarafın istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.