Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2023/821 K.2025/471

Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup, söz konusu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK 353. madde uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 13/04/2021 tarihinde sigortalı ...'in sevk ve idaresinde bulunan adına kayıtlı ... plakalı araç Kars-... istikametinde seyir halinde iken önüne köpek çıkması nedeniyle direksiyon hakimiyetini kaybederek tek taraflı trafik kazası meydana geldiğini, yolcu ... kaza sonucu hayatını kaybettiğini, ...i'in vefatı ile geriye Eşi ..., çocukları ..., ..., ..., ... ve...'nın kaldığını, ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2021/...

Esas sayılı ceza dava dosyasına sunulan bilirkişi raporunda; sürücü ... yapmış olduğu tek taraflı trafik kazasında % 100 kusurlu bulunduğunu, araç işleteni ve sürücüsü olan ... ... plakalı aracını ... poliçe numarası ve ... acente kodlu acentesinde ZMMS ile ...

Sigorta A.Ş'ye sigortalattırdığını, sigorta şirketi trafik kazası sebebiyle oluşan maddi zararlardan poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olduğunu, sigorta poliçesi incelendiğinde ihtiyari mali sorumluluk klozu’nun olduğunu, müvekkili ... ...'in kaza neticesinde eşi ...’i kaybettiğini, müteveffa ...'in aylık 1.375,25- TL geliri bulunduğunu, ...’in ölümü ile birlikte müvekkili ...'in eşinin desteğinden yoksun kaldığını, 29/07/2021 tarihinde müvekkili ... için destekten yoksun tazminatları için sigorta şirketine müracaatta bulunduklarını ancak herhangi bir olumlu sonuç alamadıklarını,

müvekkili ... için destekten yoksun tazminatı için 1.000,00-TL maddi tazminatların ödetilmesini, tazminatların haksız fiilin vuku bulduğu tarih olan 13/.../2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müvekkillerine ödetilmesini karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya bakmaya müvekkil şirketin yargı çevresinde bulunduğu İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğu, bu nedenle yetkisizlikle reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili şirket tarafından ödeme yapılacak iken iş bu ödemeyi beklemeden kötü niyetle olarak huzurdaki davanın açıldığını, sigortalı araç sürücüsünün müteveffanın ölümünde herhangi bir kusurunun bulunmadığını, haksız olarak açılan davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece yapılan yargılama sonunda;"Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; dava, 13.04.2021 tarihinde ... plakalı aracın gerçekleştirdiği tek taraflı trafik kazası neticesinde yolcu ...'in vefatı nedeniyle açılan destekten yoksun kalma tazminatı davasıdır.

Sürücü ... yönetimindeki davalı sigorta şirketine Zorunlu Mali Mesuliyet Poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın Kars yönünden ... istikametine seyri sırasında yola aniden çıkan köpeğe çarpmamak için yaptığı manevra sonrası direksiyon hakimiyetini kaybederek, takla atarak devrilmesi sırasında, araçtan dışarı fırlayan yolcu ...'in ölümü ile sonuçlanan dava konusu trafik kazası meydana gelmiştir.

Adli Tıp Kurumu tarafından dosyaya sunulan kusur raporunda sürücü ... sevk ve idaresindeki kamyonet ile bölünmüş yolda seyri sırasında geldiği yol bölümünde, yola gereken dikkatini vermemiş, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı hava, yol ve mahal durumuna uygun olmayan seyir sırasında ( önüne aniden köpek çıkması ile direksiyon hakimiyetini kaybedip, bu durum sonrası) aracını kaplama üzerinde tutma becerisi gösteremeyip, sevk ve idare hatasıyla sağ tarafından yol dışı kalmasıyla meydana gelen olayda dikkatsiz, tedbirsiz ve kurallara aykırı hareketiyle %75 kusurlu olduğu,

sürücünün seyir yoluna giren köpeğin % 25 oranında etkili olduğu kanaati bildirilmiş, mahkememizce rapor hüküm kurmaya elverişli görülmüş, Yargıtay 4.Hukuk Dairesi'nin 2021/19605 Esas 2021/6472 Karar 11.10.2021 tarihli ilamı ile Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2020/10352 Esas 2021/2596 Karar 11.03.2021 tarihli ilamı doğrultusunda aktüerya raporu TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant yöntemi kullanılarak düzenlettirilen aktüerya raporunda davacının destek zararı 566.247,81-TL olarak hesaplandığı,

davatı sigorta şirketi sigortalısına atfedilen kusur oranı dikkate alındığında davalı sigorta şirketinin davacının hesaplanan bu zararından sorumlu olabileceği tutar 424.685,86-TL olduğu, hesaplanan tutarın poliçe limiti dahilinde kaldığı anlaşılmış, davanın kısmen kabulü ile, 424.685,86-TL maddi tazminatın sigorta şirketine başvuru tarihinden itibaren sekiz gün sonrası hesaplanarak 09/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine," gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; aktüerya bilirkişisi tarafından tanzim edilen raporda da belirtildiği gibi kusur indirimi yapılmadan poliçe limitlerinin tamamı üzerinden tazminata hükmedilmesi gerektiğini, ATK raporunda, müterafik kusurun değerlendirmesinin mahkemeye bırakıldığını, Hukuk Genel Kurulu'nun kararında da belirtildiği gibi desteğinden yoksun kalanların üçüncü kişi konumunda olup sürücünün ve işletenin kusurundan sorumlu tutulamayacağını, davaya konu olayda da müvekkilinin eşi yolcu olup müteveffanın da üçüncü kişi konumunda olduğunu, bu nedenle,

müvekkilinin haketmiş olduğu tazminattan müterafik kusur indirimi yapılamayacağını, müterafik kusuru kabul etmemekle birlikte eğer müterafik kusur indirimi yapılacaksa davalı yararına vekalet ücreti ve yargılama giderlerine de hükmedilmemesi gerektiğini, mahkemece, hükmedilen tazminata uygulanacak olan faizin başlangıç tarihinin sigorta şirketine başvuru tarihinden sekiz gün sonrası hesap edilerek 09/08/2021 tarihi belirlemiş ise de;

bu hükmün de kanuna ve vicdana aykırı bir olduğunu, faiz başlangıç tarihinin haksız eylemin gerçekleştiği olay tarihi olan 13/04/2021 tarihinden itibaren başlatılması gerektirtiğini, belirterek kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir. İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Somut uyuşmazlıkta. 13/04/2021 tarihinde, sürücü ... idaresinde ki ... plakalı aracın gerçekleştirdiği tek taraflı trafik kazasında araç içerisinde yolcu olarak bulunan davacının murisi ...'in araçtan dışarı fırlaması sonucu vefat ettiği, ATK Ankara Trafik İhtisas Dairesi'nin 02/03/2022 tarihli raporuna göre kazanın meydana gelmesinde sürücü ...'in %75 oranında, sürücünün seyir yoluna giren köpeğin %25 oranında kusurlu olduğu kanaatinin bildirildiği,

TRH 2010 yaşam tablosu, asgari ücret verileri ve müteveffanın eşi dışında destekten yararlanma hakkı bulunan başkaca çocuğunun veya hayatta olan anne babasının da bulunmadığı gözetilerek aktüer bilirkişi tarafından davacının talep edebileceği tazminatın hesaplandığı, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verildiği, karara karşı davacı vekilinin istinaf yasa yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.

Davacı vekilinin ileri sürdüğü sebepler kapsamında ve kamu düzeni yönünden yapılan değerlendirme de, davacının murisi ...'in araç içerisinde yolcu olup, kazanın meydana gelmesinde müteveffaya atfı kabil bir kusur bulunmadığı, bu sebeple davacı yönünden kusur indirimi yapılamayacağı, yola çıktığı iddia edilen köpeğe atfedilen %25 kusurun davacı tarafa yansıtılamayacağı, müteveffanın ölüm tarihinde davacı eşi ile birlikte annesi ve 5 çocuğunun hayatta olduğu,

"gerçek zararın belirlenme" ilkesi gereğince davacını talep edebileceği gerçek zarar belirlenip, müteveffanın emniyet kemeri takmaması nedeniyle müterafik kusurlu olduğu değerlendirilip belirlenecek gerçek zarardan %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği gerekçeli karar da tartışılıp, poliçe limiti ve davacının usuli kazanılmış hakları dikkate alınarak oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Bu sebeple davacı vekilinin kusura yönelik istinaf itirazının kabulü gerekmiştir.

2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ile ZMSS Genel Şartları'nın B.2.2.1 maddesi uyarınca faiz başlangıcının davacının davalıya yaptığı başvurunun iletildiği tarihi takip eden 8 iş günü sonrasında başlatılmış olması usul ve kanuna uygun olup, faizin haksız fiil tarihinden başlatılması gerektiği yönündeki davacı vekilinin istinaf itirazının reddi gerekmiştir. Açıklanan bu nedenlerle davacı vekilinin istinaf isteminin kısmen kabulü ile mahkemece verilen kararın HMK'nın 355, 353/(1)-a-6. maddeleri uyarınca, kaldırılmasına dair aşağıda belirtilen şekilde karar verilmiştir.