Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/1053 K.2023/1218

Av. ... DAVALI : ... VEKİLLERİ : Av. ... Av. ... Av. ... Av. ...

DAVANIN KONUSU

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 23/11/2023

YAZIM TARİHİ : 23/11/2023

Taraflar arasında görülen davada Gaziantep 3. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 21/03/2022 tarih ve 2021-309 Esas, 2022/275 Karar sayılı kararının istinaf incelemesi davalı vekili tarafından istenmiş olmakla, 6100 sayılı HMK’nın 353. Maddesi gereğince tetkikatın evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan, dava dosyası için düzenlenen rapor ile istinaf sebepleri dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları, tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkilinin tarımsal kredi kullanmak amacıyla davalı kooperatife ortak olduğunu, kredi işlemleri için kredi evraklarını imzaladığını, ancak kredi kullanmamasına rağmen kurum yetkilisi tarafından müvekkiline teslim edilmediği halde sülfat ve üre gübresi verilmiş gibi gösterilerek senet alındığını, bir süre sonra davalı kooperatif tarafından ...... esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını ve müvekkilinin icra tehdidi altında toplam ....... TL’yi icra veznesine ödediğini belirterek, borcu olmadığı halde ödenen bu bedelin ödeme tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının müvekkili kooperatife ....... numara ile ortak olduğunu, ...... tarihli ve ...... nolu sözleşmeyi ve bu sözleşmeye ilişkin ....... nolu borçlanma senedini imzaladığını, kredi ve senedin dayanağı olan kimyevi gübrenin davacıya teslim edildiğini, bu sebeple davacının davalıya borçlandığını, sebepsiz bir mal varlığı artışı olmasının mümkün olmadığını, davacının iddialarının hukuki dayanağının bulunmadığını, ayrıca ...... sayılı Tarım Kredi Kooperatifleri Kanunu’nun 12. maddesi uyarınca, tasdik olunan senet ve belgelerin,

İİK’nın 38. maddesi anlamında yazılı belge hükmünde olduğunu ve vadesinde protestoya tabi tutulamayacağını, ilam niteliğindeki bir senedin aksinin ancak aynı nitelikte bir delille veya senetle ispatının mümkün olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, taraflar arasında ...... tarihli, ....... TL bedelli kredi sözleşmesi imzalandığını, söz konusu sözleşmenin eki ve ayrılmaz parçası olduğu belirtilen ....... TL bedelli borç senedi düzenlendiği ve kredi sözleşmesiyle borç senedi dayanak yapılarak davalı aleyhine icra takibine geçildiği, davalı yanca dosyaya ibraz edilen belgelerden ....... kg üre gübresi nedeniyle davacı adına -....... nolu ve .......

TL bedelli fatura düzenlendiği, davacının borcunun yapılandırılması için borçlu ile ..... tarihli taksitlendirme sözleşmesi düzenlendiği, borcun davalı tarafından ödendiği, davalı kooperatif yetkilisi ... ile dava dışı üçüncü kişiler hakkında açılan zimmet, resmi belgede sahtecilik suçlarından ...

2. Ağır Ceza Mahkemesince beraat kararı verildiği, davacının kredi sözleşmesine ve borç senedini imzalamasına rağmen gübrenin kendisine teslim edilmediği iddiasını TBK’nın 207. ve HMK’nın 201. maddeleri gereğince yazılı delille ispat edemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacı tarafın istinaf istemi üzerine dosya Dairemize gönderilmiş, Dairemizin 22/04/2021 tarih, 2021/499 esas, 2021/765 karar sayılı ilamı ile; "...Dava şartı da olması itibariyle, göreve dair düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflarca ileri sürülmese dahi yargılamanın her aşamasında mahkemece resen gözetilir.

Görev konusunda kazanılmış hak da söz konusu olmaz. Mahkeme, bir dava şartı olarak ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlamalıdır. (Baki Kuru/Ramazan Arslan/Ejder Yılmaz, Medeni Usul Hukuku Ders Kitabı, Ankara 2011, s. 128) İlk derece mahkemesince görevli olduğu zannı ile davanın reddine karar verilmiştir.

Genel tarımsal kredi sözleşmesinin ticari nitelikte bulunmasının yanı sıra 1163 Sayılı Kooperatifler Kanununun 99. Maddesi uyarınca davanın ticari dava olması nedeniyle, taraflar arasındaki uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görev alanında kaldığı, Gaziantep ilinde müstakil Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin bulunduğu anlaşıldığından, davaya konu uyuşmazlıkta Asliye Ticaret Mahkemesi görevlidir.

Buna göre mahkemece, uyuşmazlığa bakmaya Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle, HMK'nın 114/(1)-c ve 115/(2). maddeleri uyarınca göreve ilişkin dava şartı noksanlığından davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken, uyuşmazlığın esasının incelenmesi doğru olmamıştır.

Anılan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurularının esasa ilişkin diğer sebepler incelenmeksizin kabulü ile yerel mahkeme kararının HMK’nın 353/1-a/3, 362/1-c maddeleri uyarınca kaldırılarak, HMK’nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, dava dosyasının mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir..." şeklinde karar verilmiş, görevli mahkemece yapılan yargılama neticesinde;

Mahkemece, ...dava konusu edilen istirdat istemine dayanak kredinin davacıya kullandırılmadığı, kullandırılmayan kredi sebebiyle davalı kooperatifin muaccel bir alacağından bahsedilemeyeceği, muaccel alacak bulunmadığından davalı tarafından davacıya karşı takip de yapılamayacağı, davacının icra tehdidi altında ödeme yaptığı, gübrenin tesliminin davalı tarafça ispatlanmadığı, ...

2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2010/194 esas sayılı dosyasında dava dilekçesinde belirtilen ...'nin zimmet suçundan mahkumiyetine karar verildiği, davacının iddialarının anılan mahkeme dosyası ve 14/02/2022 tarihli bilirkişi raporu ile ispatlandığı, açılan davanın haklı olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile ...... TL'nin 17/07/2012 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Davalı vekili, mahkemenin talepleri yönünden değerlendire yapmadan karar verdiğini, mahkemenin davacının davaya konu ürünleri aldığını ispatlayamadıkları gerekçesi davanın kabulüne karar verdiğini, davacının gübreleri aldığını, sadece teslim tesellüm tutanağının düzenlenmediğini, dosyanın bir bütün olarak ele alınmadığını, sadece tek yönlü inceleme yapıldığını, yapılandırma talebi ve sözleşmesi ile borç ikrarının sabit olduğunu, eksik inceleme yapılarak davanın kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, ceza dosyasında davacının iddialarının asılsız bulunduğunu,

her ne kadar ceza mahkemesinin verdiği karar yerel mahkemeyi bağlamasa da maddi olguların bağladığını, maddi olguya göre davacının iddialarının asılsız olduğunu, ispat yükünün kendilerinde olmadığını, açılan işbu menfi tespit davasında asıl olan davacının söz konusu ürünleri aldığının kabulü olduğunu, aksinin davacı tarafça yazılı delil ile ispatlanması gerektiğini, nitekim davacının kredi borç senetleri üzerindeki imzaları inkar etmediğini, ayrıca taraflar arasında yapılan Kredi Genel Sözleşmesine göre kooperatifin kayıtlarının kesin delil niteliği taşıdığını,

davacının TBK 207 ve HMK 201 maddeleri gereği iddiasını yazılı delil ile ispat etmesi gerektiğini, davacının ürünün teslimine binean kredi borç senedini imzaladığının karine olarak kabul edilmesi, aksinin yazılı delil ile davacı tarafça ispatlanması gerektiğini belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.

Dava, sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayalı alacak davasıdır. İnceleme, HMK'nın 355. maddesi hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya üzerinde yapılan yapılan inceleme sonucunda; dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklara ve gerekçe içeriğine göre, mahkemece taraflar arasındaki uyuşmazlığın somut olayın özelliklerine uygun olarak belirlendiği, yargılamanın Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda belirtilen usullere uygun olarak yürütüldüğü, taraflarca gösterilen hükme etki edecek delillerin usulüne uygun olarak toplandığı, karara esas alınan bilirkişi raporlarının ve hesaplamanın dosya kapsamına uygun ve karar vermeye elverişli nitelikte olduğu,

karar gerekçe içeriği bir bütün olarak değerlendirildiğinde mahkemece delillerin takdirinde ve yasa kurallarının olaya uygulanmasında bir isabetsizlik görülmediği, kararda kamu düzenine aykırı herhangi bir husus bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."