Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/1318 K.2023/1400

Taraflar arasında görülen davada Şanlıurfa Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 25/05/2022 tarih ve 2021/1406 esas, 2022/685 karar sayılı kararın istinaf incelemesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı HMK’nın 353. maddesi gereğince tetkikatın evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için düzenlenen rapor ile istinaf sebepleri dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları, tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

- KARAR -

Davacı vekili, dava dışı sigortalı ... Pazarlama Ltd. Şti. tarafından İstanbul'da yerleşik ... Hijyen Ürünleri San. ve Tic.

A.Ş. isimli firmaya ........ polipropilen kumaş/hammadde satışı gerçekleşmiştiğini ve ........... ........... seferi yapılacak olan emtiaların ......... numaralı nakliyat emtia abonman alt sigorta poliçesi ile teminat altına alındığını, dava dışı sigortalı tarafından ürünlerin sevkiyatı için davalı/taşıyıcı ... ile anlaşma sağlandığını, ............ sevk edilecek olan emtianın, sigortalı ............

A.Ş.'nin ............. bulunan adresinden hasarsız ve eksiksiz olarak ... isimli şoförün kullanmış olduğu davalıya ait ......... tır plakalı, ........... çekici plakalı araca yüklenerek alıcı ... Hijyen Ürünleri San. ve Tic.

A.Ş.'ye teslim edilmek üzere yola çıktığını, söz konusu emtianın 22.08.2019 tarihinde alıcı firmanın adresine ulaştığını ve boşaltma esnasında tır zemininde, paletlerde ve ürünlerin en üst katında ıslaklık tespit edilerek şoför ...'ın da katılımıyla hasar tutanağı tanzim edildiğini, buna ek olarak alıcı firma yetkilisi tarafından .............. nolu sevk irsaliyesi'ne "Ürünler ıslak olarak teslim alındığını, .............'da ekspertiz kontrolü sonrasında ayıklanacaktır." şeklinde hasar şerhi düşüldüğünü, taşımaya konu emtia polipropilen kumaş olup hijyenik bez üretiminde kullanıldığını,

alıcı firma tarafından 24 palet hammadde bloke alanında kontrol edilmiş ve emtianın içerdiği nem oranı nedeniyle üretilecek olan hijyenik üründe kontaminasyona neden olabileceğinden, hammaddenin kullanılmayacağı belirtilerek iadesine karar verildiğini, bunun üzerine dava dışı sigortalı tarafından müvekkili sigorta şirketine ihbarda bulunulduğunu, müvekkili şirket nezdinde ............... no'lu hasar dosyası açıldığını ve ekspertiz raporu doğrultusunda sigortalının zararının tazmin edildiğini,

sigortalıya yapılan tazminat ödemesine ilişkin banka dekontu ve sigortalının üçüncü şahıslara karşı takip ve dava hakkını TBK m.183 gereğince de müvekkili şirkete temlik ettiğini, mal faturasına, sovtaj teklifine ve poliçeye istinaden toplam hasar miktarının ........... -TL olarak hesaplandığını,............. esas sayılı dosyasında takip başlatıldığını, borçlunun borca itiraz ederek takibi durduğunu, davalının haksız itirazının iptali ile takibin devamına, davalının %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, yetki itirazında bulunduklarını, müvekkilinin kendisine ait sorumluluğu layığı ile yerine getirdiğinin ve taşımanın uygun şekil ve şartlarda yaptığını, emtiaların zarar görmesinin nedeninin davalının ya da şoförün kusuru olmayıp, yükleyenin, emtiayı hatalı ve özen göstermeden ambalajlamasından kaynaklandığını, müvekkilinin tazminat ile sorumlu tutulabilmesi için zararın meydana gelmesinde kast ve pervasız davranış kusurunun varlığının ispatı gerektiğini,

söz konusu emtianın da yüklenici adresinde fabrikada yüklendiğini ve mala ilişkin tüm emniyet tedbirlerinin alındığının satıcı tarafından alıcıya bildirildiğini ve bu noktada taşıyıcının hareket ettiğini, bundan sonra meydana gelen hasarlardan müvekkilinin sorumlu olmayacağını, kaldı ki yükleyici tacir olduğundan basiretli bir tacir gibi hareket etmesi gerektiğini, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, ...yetki kurallarına göre .............. dairesinin yetkili olduğunun kabulü gerekeceği, öte yandan takip alacaklısı sigorta şirketinin adresi (............) olmakla, takibin alacaklının adresinin bağlı bulunduğu icra müdürlüğünde yapılabileceğinin kabulü halinde bile ............ da takip yapılması gerektiği, davaya konu ticari emtia (bebek bezi) .......... ilinden ............. iline taşınırken yağmur hasarını nerde aldığı bilinememekte ise de her halükarda yol güzergahına göre Şanlıurfa ili sınırlarında olmadığının anlaşılabileceği, oluşan sonuca göre yetkili icra müdürlüğünde usulüne göre açılmış bir icra takibi bulunmadığından davanın 6100 Sayılı HMUK'nun 114/2 ve 115/2 maddeleri gereğince özel dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

Davacı vekili, davalı borçlunun icra dosyasına yapmış olduğu usulüne uygun bir yetki itirazının bulunmadığını, usulüne uygun bir yetki itirazı bulunmadığından ve yetkili icra dairesi belirtilmediğinden .......... yetkili hale geldiğini, yerel mahkeme tarafından davalının geçerli bir yetki itirazı varmış gibi değerlendirme yapılarak hatalı karar verildiğini, bu nedenle kararın kaldırılması gerektiğini belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

İnceleme, HMK'nın 355. maddesi hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İlk derece mahkemesince verilen kararda

''İcra Müdürlüğünün yetkisine ilişkin itiraz takip hukukunun benimsediği usullere göre izale edilmeden ve yetki itirazı Merciince görülüp karara bağlanmadan ortada usulüne göre açılmış bir icra takibinden söz edilemeyecektir.

Somut uyuşmazlıkta ise, yukarıda yer verilen yetki kurallarına göre ................. İcra icra dairesinin yetkili olduğunun kabulü gerekecektir.

Öte yandan takip alacaklısı sigorta şirketinin adresi (..........) olmakla, takibin alacaklının adresinin bağlı bulunduğu icra müdürlüğünde yapılabileceğinin kabulü halinde bile .......... da takip yapılması gerektiği, davaya konu ticari emtia (bebek bezi) ............. İlinden İstanbul iline taşınırken yağmur hasarını nerde aldığı bilinememekte ise de her halükarda yol güzergahına göre ............... İli sınırlarında olmadığı anlaşılabilecektir.

Oluşan sonuca göre yetkili icra müdürlüğünde usulüne göre açılmış bir icra takibi bulunmadığından davanın 6100 Sayılı HMUK'nun 114/2 ve 115/2 maddeleri gereğince özel dava şartı yokluğundan usulden reddine dair karar vermek gerekmiş olup; aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.'' Denilmiştir.

Oysa davalı tarafın icra dairesine yapmış olduğu itiraza baktığımızda davalı vekilinin ''Yukarıda esas numarası yazılı dosyadan müvekkil aleyhine ilamsız takip başlatılmış ve müvekkil tarafa dayanaksız ödeme emri gönderilmiştir. İşbu ödeme emrine, yetkiye, takibe, borcun tamamına, faiz oranına, işlemiş ve işleyecek faize, ferilerine yasal süresi içerisinde itirazlarımızı sunuyoruz.

1-) Müvekkilimizin dosyada alacaklı olan tarafı bir borcu yoktur.

2-) Bu nedenle haksız ve mesnetsiz olan takibe, borcun tamamına, ödeme emrine, faiz oranına ve işlemiş faize, ferilerine açıkça itiraz ediyoruz.

Sonuç ve Talep: Açıklanan nedenlerle; icra takibine, yetkiye, ödeme emrine, faize, faiz oranına, borca ve bilcümle ferilerine itiraz etmiş olduğumuzdan açılan icra takibinin durdurulmasına karar verilmesini ve kararın dosyada alacaklı görünen tarafa tebliğini saygıyla talep ederim.''

Şeklinde itirazda bulunduğu, HMK 19/2'ye göre ''Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz.'' Hükmü açıktır. Buna göre davalının icra dairesine yapmış olduğu itiraz geçersizdir. Açıklanan nedenle ilk derece mahkemesi tarafından yetkisizlik nedeniyle dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmesi yerinde değildir.

6100 sayılı HMK’nin 353/1-a-6 maddesinde, mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması hususu davanın esası incelenmeden kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine duruşma yapmadan kesin olarak karar verilen hallerden sayılmıştır.

Bu bakımdan ilk derece mahkemesince davanın esasına yönelik uyuşmazlığın giderilmesi için gerekli olan işlemlerin yapılmamış olması nedeniyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına, yukarıda belirtildiği şekilde işlem yapılarak oluşacak sonuca göre karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."