Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2023/1014 K.2023/1403

Av. ... - .

DAVANIN KONUSU

İtirazın İptali

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 25/12/2023

YAZIM TARİHİ : 25/12/2023

Taraflar arasında görülen davada ....... karar sayılı kararın istinaf incelemesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı HMK’nın 353. maddesi gereğince tetkikatın evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için düzenlenen rapor ile istinaf sebepleri dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları, tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

- KARAR -

Davacı vekili, davalı borçlu hakkında ....... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatılmış olup, borçlunun borca ve ferilerine itirazı nedeniyle takibin durduğunu, arabuluculuk başvurusunda bulunulduğunu, ancak bir sonuç alınamadığını, müvekkili ile dava dışı ........ şirket hizmet satın alma sözleşmesi imzaladığını, sözleşme gereğince müvekkili şirketin davalıyı hekim olarak çalıştırma taahhüdünde bulunduğunu, sözleşmenin yürürlükte olduğu süre boyunca dava dışı şirketin ödemeleri yaptığını, müvekkili şirket tarafından bu ödemelerin davalıya aynen ödendiğini,

davalının ....... yevmiye numarası ile gönderdiği fesih bildirimiyle görevinden ayrıldığını bildirdiğini, davalının kusurlu davranışı nedeniyle müvekkili şirketin hizmet satın alma sözleşmesi gereğince yükümlülüklerini yerine getiremediğini, davalının cezai şart ödemesine yanaşmaması sebebiyle müvekkili şirketin sözleşmenin tarafı olan dava dışı şirkete cezai şart ödemek zorunda kaldığını, davalı tarafın itirazının yerinde olmadığını, bu nedenle asıl alacak miktarı üzerinden davalarının kabulü ile haksız itirazın iptaline, takibin devamına,

asıl alacak üzerinden hesaplanacak %20 inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin, dava dışı ......'de "Doktor" ünvanıyla işçi olarak çalışmış olup, davacı şirketle müvekkili arasında usulüne uygun bir ortaklık sözleşmesi veya teamüllere uygun bir iş ilişkisi bulunmadığını, müvekkilinin, dava dışı şirketin işletmesi .......

4A üzerinden kanuna uygun bir şekilde işçi olarak çalışırken; iradesi sakatlanarak davacı şirkete detayları anlatılmaksızın "rutin bir prosedür" olduğundan bahisle %1 ortak edildiğini ve hizmet satın alma sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin, müvekkili ile müzakere edilmeksizin genel işlem şartı olarak düzenlendiğini, bu hususun bazı kısımların elle doldurulmasından anlaşıldığını, müvekkilinin, cezai şartı özgür iradesiyle kabul etmediğini, müvekkiline, davacı şirket ve dava dışı şirket tarafından yapılan ödemelerin tümünün "maaş ödemesi" adı altında yapıldığını, davacı şirketin,

müvekkili gibi işçi sıfatlı kimselerin iş kanunundan kaynaklanan haklarını kullanmasını engellemek ve mal pragtis davalarında sorumluluktan kurtulmak ve başkaca hukuka aykırı saikleri gerçekleştirmek için dava dışı ...... tarafından muvazaalı olarak kurdurulduğunu, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, görevsizliği nedeniyle HMK 114/1-c ve 115/2 maddesi gereğince dava şartı yokluğu sebebi ile davanın usulden reddine, Karar kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize başvurularak dilekçe verilmesi halinde dosyanın bu davaya bakmakla görevli ...... gönderilmesine karar verilmiş, davacı tarafın istinaf istemi üzerine dosya Dairemize gönderilmiş, ........ karar sayılı ilamı ile; "...Davacının işbu davadaki iddiasının dayanağı; iki şirket arasında imzalanan hizmet sözleşmesi olduğu,

taraflar arasında iş sözleşmesi bulunmadığı bu halde uyuşmazlığın niteliğine ve tarafların sıfatına göre görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olup, İş Mahkemeleri işbu davaya konu uyuşmazlık bakımından görevli değildir. Bu durumda mahkemece tacirler arasında görülen yargılamaya ticaret mahkemesi sıfatıyla devamla esas hakkında karar verilmesi gerekirken görevsizlik kararı verilmesi yerinde görülmemiştir.

Bu nedenle davacı tarafın istinaf başvurusunun kabulüne, inceleme konusu karar usul ve yasaya uygun olmadığından HMK'nın 353/1-a-3 maddesi gereğince kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiştir..." şeklinde kaldırma kararı verilmiş, yeniden yapılan yargılama neticesinde;

Mahkemece, ...davalının, davacı şirketi temsile ve ilzama yetkili olmadığı, sadece 1 pay sahibi olduğu içinde bahse konu sözleşmeye imza koyduğu, davalının imzası olmasa dahi hizmet alım sözleşmesi geçerli olduğu, davalının TBK 393 maddesindeki tanımıyla, işçi sıfatı ile sözleşmeyi imzaladığı,

davalı şirketi temsil noktasında yetki sahibi olsaydı elbetteki sorumluluğuna yönelik iddialar sebebi ile açılan davalara Asliye Ticaret Mahkemelerinin bakması gerekeceği, ancak davalının Yargıtay kararında ifadesini bulduğu hali ile "yönetim" yetkisi bulunmadığını, oysa Yargıtay açıkça Ticari Dava sayılabilmenin ve Ticaret Mahkemelerinin görev alanına girebilmenin koşulunu, "yönetim" yetkisi sahibi olabilme olarak belirlediği, somut uyuşmazlığı çözmede mahkememizin görevsiz olduğu,

görevli mahkemelerin İş Mahkemeleri olduğu gerekçesiyle davanın görev yönünden reddine, mahkemelerinin görevsizliğine, 6100 sayılı HMK nun 20. maddesi uyarınca karar kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşirse kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkemelerine başvurularak dava dosyasının görevli ve yetkili Mahkemeye gönderilmesinin talep edilmesi halinde dosyanın görevli ....... gönderilmesine karar verilmiştir.

Davacı vekili, davalının şirket ortağı olup, şirkete karşı bağlılık yükümlülüğüne ve rekabet yasağına aykırı davranarak müvekkili şirketi zarara uğrattığını, aksine hüküm bulunmadıkça dava olunan şeyin değerine ve tutarına bakılmaksızın tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemeleri olduğunu, dava konusu uyuşmazlık incelendiğinde görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemelerine ait olduğunun görüleceğini, çünkü davalı tarafın müvekkili şirkette pay ortaklığının bulunduğunu, taraflar arasında bir işçi, işveren ilişkisinin bulunmadığını,

görevli mahkemenin yerel mahkeme tarafından iş mahkemeleri olarak gösterilmesinin hukuki dayanağının bulunmadığını, bu nedenle kararın kaldırılması gerektiğini belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

Yargılamanın önceki aşamasında yerel mahkeme tarafından verilen ....... kararı taraflar arasındaki sözleşmenin şirketler arasında hizmet alımına dayanması nedeniyle zuhulen kaldırılarak ilk derece mahkemesinin görevli olduğu yönünde karar verilmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1-a maddesi gereği her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olup olmadığına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen hususlar mutlak ticari davalardır. TTK'nın 5/1. maddesi gereği ticari davalara bakmakla görevli mahkeme asliye ticaret mahkemeleridir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1. maddesi gereği göreve ilişkin kurallar kamu düzeni ile ilgili olup mahkemece kendiliğinden dikkate alınması gerekmekte olup kamu düzenine ilişkin bir aykırılık olup mutlak bir istinaf sebebi olarak kabul edilmesi gerekmektedir.

HMK m. 353/1-a’da mezkûr fıkra uyarınca verilen kararın kesin olduğu belirtilmiştir. Kesinliğin üç yönü söz konusudur. Kesinliğin bir yönü de ilk derece mahkemesinin gönderme kararı ile bağlı olmasıdır. HMK m. 353/1-a uyarınca verilen kararlar dosyanın gönderildiği ilk derece mahkemesini bağlar. Direnme kararı verilebilmesi mümkün değildir.

Bölge adliye mahkemesinin ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına yönelik kararı ilk derece mahkemesi kararının iptali anlamına gelir. İlk derece mahkemesi gönderme kararına göre işlem yapmak durumundadır. HMK m. 353/1-a’ya göre bölge adliye mahkemesinin gönderme kararında davanın esasına yönelik bir belirleme yapmaması gerekir.

Ancak buna rağmen bölge adliye mahkemesi davanın esasına ilişkin belirlemelerde bulunmuş ise, ilk derece mahkemesi bu belirlemeler ile bağlı değildir. İlk derece mahkemesi, HMK m. 353/1-a’nın kapsamı dahilinde bölge adliye mahkemesince işaret edilen eksikliklerin tamamlanması yönünden gönderme kararı ile bağlıdır. Bu bağlamda ilk derece mahkemesince direnme sayılabilecek mahiyette yeniden görevsizlik kararı verilmesi hukuka uygun olmamıştır.

Bu nedenle kararın yeniden HMK 353/1-a kapsamında kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."