Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2024/1223 K.2025/1927

Taraflar arasında görülen davada yerel mahkemece verilen karar davacı tarafça istinaf edilmekle, dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

DAVA

Davacılar ....... vekili dava dilekçesinde özetle; ..... müvekkillerinin murisi olduğunu,.. tarihinde vefat ettiğini, murisin dava dışı T.. . .. müşteri numarasıyla, .. yılında .. yıl vadeli, yılda .. ödemeli şekilde tarımsal kredi kullandığını, kredinin kullandırılması aşamasında . . ve ..

A.Ş. acentesinden .. yıllık hayat sigortası yaptırıldığını, müvekkillerinin murisi olan müteveffanın krediyi kullanma aşamasında herhangi bir hastalık yada rahatsızlığı bulunmadığını, vefatına sebep olan hastalığın krediyi kullanmasından çok sonra ortaya çıktığını, davalı şirketin müteveffanın hastalığını kendilerine bildirilmediği iddiasına dayanmasının dürüstlük kuralına aykırılık teşkil edeceğini, davanın kabulü ile fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik sigorta yenileme/poliçe bedeli alacağı için ..

TL, kredinin kullandırıldığı tarihten dava tarihine kadar ödenen kredi miktarları için .. TL, sigorta tazminatı/bedeli için .. TL olmak üzere toplamda ..

TL'nin faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesini, sigorta tazminatı için vefat tarihi olan .. tarihinden itibaren ticari faiz uygulanmasına, sigorta yenileme/poliçe bedeli için ücretin alındığı tarihten itibaren ticari faiz uygulanmasına, kredinin kullandırıldığı tarihten dava tarihine kadar ödenen miktarlar için ödemenin yapıldığı tarihten itibaren ticari faiz uygulanmasına karar verilmesini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı taraflara yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

CEVAP

Davalı . . ve .. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu hayat sigortası ile ilgili olarak; birinci derecede hak sahibi, dain-i mürtehin sıfatını haiz ve aynı zamanda dönülemez lehtarın .. ..

Bankası A.Ş. olduğunu, sigortalı varislerinin anılan sözleşme kapsamında doğrudan sigorta tazminatına hak kazanmalarının mümkün olmadığını, davacılar murisinin vefat tarihi itibariyle bir adet poliçesi bulunduğunu, kanser hastalığına dair tespit edilen bulguların sigorta teminatı kapsamı dışında olduğunu, davacılar murisinin sigorta öncesinden gelen kanser hastalığını şirketlerine bildirmeyerek beyan yükümlülüğüne aykırı davrandığını, şirketlerinin tazminat ödeme borcu bulunmadığını, davanın kabulü anlamına gelmemekle birlikte şirketinin sorumluluğu poliçe teminatı ile sınırlı olduğunu,

haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın öncelikle husumet yokluğu nedeni ile reddine, alacak isteminin esastan reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

YEREL MAHKEME KARARI

İlk derece mahkemesince.

"Dosya kapsamında yapılan incelemede davacılar murisi ile davalı sigorta şirketi arasındaki grup hayat sigorta sözleşmesinin ... maddesine göre sigortalının sigorta öncesinde istenilen sağlık beyanında yer alan hususlara eksik, yanıltıcı ya da yanlış cevap vermesi ve sigortanın yapılmasına sebep olması durumunda, rizikonun beyan yükümlülüğüne aykırı doğduğu tespit edilirse sigorta bedelinin ödenmeyeceğinin, 11.2.3. maddesinde ise sağlık beyanına aykırılıktan doğan rizikolar ve sigorta öncesinden gelen kanser hastalığı ile sağlık beyan formunda yer alan/alacak hastalıkların teminat kapsamı dışında olduğunun kararlaştırıldığı,

aynı hususun kredi grup hayat sigortası sertifikasında da düzenlendiği, ayrıca yapılacak yenilemeler için, sigorta öncesi alınan sağlık beyanının bağlayıcı olduğunun kararlaştırıldığı anlaşılmakla, .. tarihinde davacılar murisine rektum kanseri tanısının konulduğu, müteveffanın .. tarihinde bu hastalıktan vefat ettiği, davacıların hak talep etmiş oldukları .. poliçe numaralı . . . tarihleri arasında geçerli . . ..

Sigortası öncesinde davacılar ya da miras bırakanları tarafından davalı sigortacıya bir bildirimde bulunulmadığı anlaşılmakla şartları oluşmayan davanın reddine dair aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı taraf istinaf dilekçesinde; davalı şirketin dosyaya cevap dilekçesi ekinde sunmuş olduğu tarımsal kredi müşterileri grup hayat sigortası sözleşmesinin 5/10. sayfasında.

"Sigortaya kabulde detayları şirket ve bankanın mutabakatı ile belirleyecek şekilde kredi müşterilerinden sağlık durumuna ilişkin sağlık beyanı alınacaktır. sağlık beyanı sigorta başlangıcında alınacak olup, sigortanın yenileme dönemlerinde ayrıca sağlık beyanı alınmayacaktır." yazılı olduğunu, buna göre davaya konu son poliçe döneminde müvekkillerinin murisinin sağlık beyanında bulunma yükümlülüğü bulunmadığını, adli tıp raporunda sözleşmenin imzalandığı .. tarihinde kanser tanısının olmadığının tespit edildiğini, bu sebeple murisin beyan yükümlülüğüne aykırı davranmasından söz edilemeyeceğini,

vefatına sebep olan hastalığın krediyi kullanmasından çok sonra ortaya çıktığını, bu nedenlerle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, 6102 sayılı TTK m. 1487 ve devamına göre can sigortasından kaynaklı sigorta tazminatı davasıdır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacılar murisinin sigorta poliçesini yapmasından sonra kanser hastası olmasını poliçenin yenileme tarihlerinde davalı sigortaya bildirmemesinin beyan yükümlülüğüne aykırılık oluşturup oluşturmadığı ve davacılar murisinin sigorta tazminatı alacağı bulunup bulunmadığı konusundadır.

Davacılar murisi ile davalı sigorta arasında .. tarihinde kredi bağlantılı hayat sigortası yapılmış ve davacılar murisinin öldüğü tarihe kadar yenilenmiştir. Davacılar murisi hakkında kanser teşhisi ilk defa .. tarihinde konulmuştur. Bu tarihten sonra davaya konu hayat sigortası bir defa daha yenilenmiştir. Son yenileme tarihi .. olup bu tarihten sonra .. tarihinde davacılar murisi ölmüştür.

.. sayılı TTK'nın "Sözleşmenin devamı sırasındaki beyan yükümlülüğünün ihlali" başlıklı 1499'uncu maddesine göre. "Sigortacı, rizikonun artmasından itibaren, yenilemeler de dâhil olmak üzere beş yıl geçmişse, sigorta ettirenin beyan yükümlülüğünün ihlal edilmiş olması nedeniyle sözleşmeyi feshedemez; sadece prim farkı isteyebilir; meğerki, beyan yükümlülüğü kasıtlı bir şekilde ihlal edilmiş olsun.

Sigorta ettiren prim farkını ödemeyi kabul etmezse, riziko gerçekleştiğinde sigortacı ödenen primle ödenmesi gereken prim arasındaki oranı dikkate alarak, sigorta bedelini öder. Ancak, beyan yükümlülüğünün ihlali nedeniyle riziko artışı, teknik esaslara göre tespit edilen sınırlar dışında kalmış ise, sigortacı sözleşmeyi feshedebilir." Hayat Sigortası Genel Şartlarının "Sözleşme yapılmasında beyan yükümlülüğü ve yaptırım" başlıklı 20.7 maddesinde de.

"Yenilemeler de dâhil olmak üzere sözleşmenin yapılmasından itibaren beş yıl geçmemiş olmak koşulu ile sigortacının, sözleşmenin yapılması sırasında beyan yükümlülüğünün ihmal ile ihlal edildiğini riziko gerçekleştikten sonra öğrenmesi ve bildirilmeyen veya yanlış bildirilen hususun sigorta bedelinin miktarına veya rizikonun gerçekleşmesine etki edebilecek nitelikte olması hâlinde, ihmalin derecesine göre sigorta bedelinden indirim yapılır.

Sigorta ettirenin, sigortalının veya temsilcinin kusuru kast derecesinde ise beyan yükümlülüğünün ihlali ile gerçekleşen riziko arasında bağlantı varsa, sigortacının sigorta bedeli ödeme borcu ortadan kalkar. Bağlantı yoksa sigortacı ödenen primle ödenmesi gereken prim arasındaki oranı dikkate alarak sigorta bedelini öder.

" düzenlemesi yapılmıştır. Her iki maddeye göre beyan yükümlülüğü sadece sigorta poliçesinin yapılması esnasında değil, sigorta poliçesinin devamı sırasında da sigortalıya beyan yükümlülüğü getirmektedir. Dolayısıyla poliçenin yenileme tarihlerinde ortaya çıkan riskleri sigortalının beyan etme yükümlülüğü bulunmaktadır.

Taraflar arasında yapılan sigorta poliçesinin 9.1 maddesinde yer alan. "Sigortaya kabulde detayları şirket ve bankanın mutabakatı ile belirleyecek şekilde kredi müşterilerinden sağlık durumuna ilişkin sağlık beyanı alınacaktır. sağlık beyanı sigorta başlangıcında alınacak olup, sigortanın yenileme dönemlerinde ayrıca sağlık beyanı alınmayacaktır." düzenlemesi gerek .. sayılı TTK m. .., gerekse ..

Genel Şartları m. ..'de düzenlenen poliçenin devamı esnasında / yenilemede sigortalının beyan yükümlülüğünü ortadan kaldırmamaktadır. Poliçedeki bu hüküm sigortanın yenileme dönemlerinde sigortalının sağlık durumunda bir değişiklik olmaması durumunda ayrıca beyan alınmayacağı anlamına gelmektedir. Eğer sigortalının sağlık durumunda bir değişiklik olursa bu durumu beyan etme yükümlülüğü yine sigortalının kendisindedir.

Bu nedenlerle davacılar murisinin beyan yükümlülüğüne aykırı davranması nedeniyle davanın reddine yönelik kararda usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığından davacıların istinaf taleplerinin reddine karar verilmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."