Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2024/648 K.2024/804

Taraflar arasında görülen davada........karar sayılı kararın istinaf incelemesi davalı vekili tarafından istenmiş,.... maddesi gereğince tetkikatın evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için düzenlenen rapor ile istinaf sebepleri dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları, tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkilinin çocuğunu ...... verdiğini, bu işyerine gide gele işyeri sahipleri ile tanıştıklarını, . . ...'ın yapılan işin karlı bir iş olduğuna davacıyı ikna ettiğini, davacı ile işyerinin devri konusunda anlaşmaya vardıklarını, aralarında ... tarihinde yaptıkları devir sözleşmesi ile işletmenin ......TL karşılığı davacıya devrettiğini, ......TL'nin de ...'a ödendiğini, ancak davacının işletme bilgisi az olduğundan bir süre bu yerin işletmesinin birlikte yapılması konusunda anlaşmaya vardıklarını, davacının, davalıya “ biz aramızda devir yapacağız ama,

işyeri sahibinin de bu devirden haberi olması lazım,çünkü kendisi ile bundan sonra muhatap olacağız “ dediğinde ,”bizim bu yeri size devretmemizde engel yok, işyeri sahibi de sorun çıkarmaz” diyerek davacıyı ikna ettiğini, elindeki kira kontratını da göstererek kiralananın devrinde engel olmadığını gösterdiğini, davacı artık işletmeyi tek başına işletebileceğine karar verdiğinde kendisine resmi devrin yapılmasını istediğini, taraflar arasında....... yevmiye nolu işletme devir sözleşmesi yapıldığını, bu sözleşme ile işletmenin tamamı devir alındığından kalan....'lik hisse değeri olan ...

TL'nin de davalıya ödendiği....... tarafından yapılmakta olduğundan sözleşme ve bir adet kira sözleşmesi ile kuruma başvurmak gerektiğini, bunun üzerine kuruma başvurduklarını, evrakların kuruma sunulduğunda işletmenin devri resmi olarak davacıya geçtiğini, .. ayı başında işyeri sahibi işyerinde davacının olduğunu görünce durumu avukatına bildirdiğini, kiralayanın avukatı ile görüştüğümüzde kira kontratını bizzat kendisinin . . ve . .. ile yaptığını, ... isimli şahsı tanımadığını beyan etiğini, sonrasında yapılan görüşmede kuruma ibraz edilen kira kontratı ve kiralayanın avukatının yaptığı kira kontratının sahte olduğunu,

bunun üzerine taşınmazın işgal sebebi ile tahliye edildiğini, akabinde işletmeyi işletmenin imkansız hale geleceğinden davacının .... tarihinde .. terk bildiriminde bulunduğunu, taraflarınca ödenen devir bedeli ve yapılan masrafların tahsili için.......Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davalı tarafın takibe itiraz ederek takibin durduğunu,

itirazın iptali davasının ön koşulu için arabuluculuğa başvurulduğunu ancak anlaşılamadığını ileri sürerek davalının haksız ve kötü niyetli itirazın kaldırılması ile takibin devamına ve bu nedenle alacağın %..'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, karşı tarafın dava dilekçesinde yer verdiği hiçbir iddiasını kabul etmediklerini, karşı tarafın bu şirketin tüm hususlarında detaylıca incelemede bulunarak devraldığını, dolayısıyla kira ilişkisinden haberdar olmadığına ilişkin iddiasının gerçek dışı olduğunu, davalı . . . . yılı . ayı içerisinde ortak olmak için o dönemki ortaklarla görüşme sağladığını, davalının hissedar olmadan önce kreşe . . ve .. hissedar olarak ortak olduklarını, ancak . . şahsi sebeplerince resmiyette ortak olarak gözükmediğini, kreşin resmiyette . .. adına gözüktüğünü, davalının o dönem ortaklarla görüşme sağladığını,

. . %. hissesi ve . . %. hissesini, yani şirketin toplam %. hissesini ..

TL karşılığında satın aldığını, . . bu şirkette davalı ile birlikte ortak kalmaya devam ettiğini, ancak . ... şahsi sebeplerle resmi olarak ortak gözükmek istemediği için resmiyette davalının tek başına şirket sahibi olarak gözüktüğünü, böylelikle gayri resmide şirketin %.. hissesi davalıya ait %...hissesi ....e ait olduğunu, davalının şirketi devralırken . . ve . . davalı kreşin mülk sahibiyle aralarında kira ilişkisinin devam ettiğini ve devam edeceğini kira ile ilgili herhangi bir problem olmadığını beyan ettiklerini,

davalının işbu kreşi aldığıda mülk sahibinin iki aylık kirayı peşin istediğini söylemesi üzerine . yılı . ve .. ayının kira bedellerini mülk sahibine ulaştırmak üzere . .. ve . . verdiğini, davalının kreşi devraldıktan sonra ....n ruhsat için görüşmeye gittiğini, ilgili kurum davalının adına düzenlenmiş kira sözleşmesi istemiş olduğundan davalının kreşin mülk sahibiyle görüştüğünü, bununla birlikte davalının aylık ..

TL kreşin kirasını mülk sahibinin vekili Av. . .. kira ilişkisine istinaden her ay göndermeye devam ettiğini, mülk sahibi ve vekili işbu kiraları kabul ettiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, "...dava her ne kadar davanın açıldığı ...... tarafından işletme devrine dayanması sebebi ile görevsizlik kararı verilmiş ise de davacının anlatımları ve bağlantılı savcılık soruşturma dosyasına göre haksız fiile dayalı başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davası olduğu, .... sayılı HMK 2. maddesine göre davacı doğru mahkeme olan . .... mahkemesinde davasını ikame etmiş ise de mahkemece verilen görevsizlik kararı ile dosyanın ...... tevzi edildiğinden davanın usulden reddine" karar verilmiştir.

Davalı vekili, davacı taraf şirket hisse devrinden dolayı davalıya borçlu olup borcunu ödememek amacıyla bu davayı kötü niyetli olarak ikame ettiğini, dolayısıyla taraflar arasındaki uyuşmazlığın ticari iş niteliğinde olduğunu, bu nedenlerle ......tarafından verilen görevsizlik kararının usul ve yasaya aykırı olduğundan ........ tarafından verilen görevsizlik kararının ortadan kaldırılıp...... görevli olduğuna dair karar verilerek, esas incelemeye geçilmesi için dosyanın yerel mahkemeye iadesi talebiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, işletme devir sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemiyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

İnceleme, HMK'nın 355. maddesi hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Ticaret mahkemelerinin görevi TTK'nın 5. maddesinde düzenlenmiş ve maddenin 1. bendinde "Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir." denilmiştir.

Bir davanın ticari dava olup olmadığı ise TTK'nın 4. maddesinde gösterilen ilkelere göre belirlenmekte olup, öğretide benimsenen görüşe göre de ticari davalar kendi aralarında mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Mutlak ticari davalar için tarafların sıfatlarına ve dava konusunun ticari işletme ile ilgili olup olmadığına bakılmazken, nispi ticari davalarda dava konusunun ticari işletme ile ilgili olup olmadığı kriter olarak kabul edilmiştir.

. ..

4. maddesinde ticari davalar sayılmış olup bu maddeye göre her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri ve tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın ...., rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki . ilâ . uncu maddelerinde, . sayılı.....u’nun mal varlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki . ve .., rekabet yasağına ilişkin . ve ., yayın sözleşmesine dair . ilâ .., kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen . ilâ ., komisyon sözleşmesine ilişkin . ilâ .., ticari temsilciler,

ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan..., havale hakkındak..., saklama sözleşmelerini düzenleyen.....inci maddelerinde; fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta; borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde ve bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır.

Bu düzenlemeye göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması veya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması veyahut da açılan davanın maddede altı bent hâlinde sayılan davalardan olması gerekir. Taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemez.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde, uyuşmazlığın TBK'nın 202. Maddesine dayalı işletme devrinden kaynaklandığı anlaşılmaktadır. Bu bağlamda yargılamanın .... görülmesi gerekirken, görevsizlik kararı verilmesi yerinde görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin istinaf nedeni yerinde bulunmakla kararın kaldırılmasına, davanın yeniden görülmek üzere dava dosyasının kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır