Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2024/1305 K.2026/378

. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin.. Karar sayılı kararı aleyhine davalı . . vekili istinaf başvurusunda bulunduğundan dosyanın yapılan incelemesi sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .. tarihinde sürücü . . sevk ve idaresindeki.. plakalı çekicinin sokaktan caddeye giriş yaptığı sırada çekiciye ait .. plaka sayılı dorsenin.. sevk ve idaresinde bulunan.. plakalı sayılı araca çarpması neticesinde meydana gelen kazada .. plaka sayılı araçta yolcu olan müvekkilinin ağır yaralandığını, günlük hayatını sürdüremediğini ve çalışamadığını, arabuluculuk görüşmelerinin ve zorunlu trafik sigortası kapsamında tazminat bedellerinin karşılanması amacıyla . . yapılan başvurunun anlaşamama ile sonuçlandığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik ..

TL geçici iş göremezlik, .. TL sürekli iş göremezlik, .. TL bakıcı gideri ve tedavi gideri olmak üzere toplam .. TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiş, davacı vekili.. tarihli dilekçesiyle kalıcı iş göremezlik tazminatını .. TL, sürekli iş göremezlik tazminatını .. TL, bakıcı gideri tazminatını .. TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı . . vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili kuruma başvuru şartının yerine getirilmediğini, davacının soruşturma aşamasında zarara sebep olan ve müvekkilinin sorumluluk alanına izafe edilmeye çalışılan sürücüden davacı ve şikayetçi olduğunu ispat etmesi gerektiğini, müvekkili kurumun sorumluluğunun kaza tarihi olan .. tarihinde geçerli olan teminat limit tutarı .. TL ve kazaya sebep olan sigortasız aracın kusur oranı ile sınırlı olduğunu, ilgili yerlerden gerekli raporların alınması gerektiğini belirterek açılan davanın reddini talep etmiştir.

2.Davalı . . . Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu kazaya ilişkin müvekkili şirkete yapılan başvuru neticesinde anlaşma tutanağı düzenlendiğini, arabuluculuk anlaşma tutanağının ilam hükmünde olduğundan davanın reddi gerektiğini, kazaya karıştığı belirtilen .. plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde.. tarihleri arasında sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe teminat limitleri ile sınırlı olduğunu, ilgili yerlerden gerekli raporların alınması gerektiğini belirterek açılan davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince, davalı .. .. A.Ş.'ye karşı açılan davanın feragat nedeniyle reddine, davalı . . karşı açılan davanın kabulü ile .. TL sürekli iş göremezlik, .. TL geçici iş göremezlik ve .. TL bakıcı gideri tazminatının.. tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı . . vekili süresinde istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı . . vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkiline usulüne uygun başvuru olmadığını, davacının fiilen çalıştığı ve bakıcı tuttuğu ispat edilemediğinden geçici iş göremezlik ve bakıcı talebinin reddi gerektiğini, .. ödemesinin tenziline karar verilmesine,

maluliyete ilişkin .., kusura ilişin .. veya .. rapor alınması gerektiğini, hesaplamada 1,8 teknik faiz uygulanması ve müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, ihbar talebi dikkate alınmadığını, denkleştirmeye tabi olması nedeniyle . . yaptığı ödemenin tespiti gerektiğini, zorunlu arabuluculuk bulunmadığından müvekkilinin arabuluculuk giderinden sorumlu olmadığını, müvekkili kurumun temerrüte düşmediğinden faize hükmedilmesinin hatalı olduğunu, aksi durumda faizin dava tarihinden hesaplanması gerektiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik, geçici iş göremezlik, bakıcı gideri tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6098 sayılı TBK m. 49-55; 2918 sayılı KTK 85, 89, 90, 91; 6100 sayılı HMK m.341, 353, 355, 359; ZMMS Genel Şartları

3. Değerlendirme

HMK'nun 355. maddesi kapsamında istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda;

3.1.HMK'nın 61.maddesi ile, davayı kaybeden tarafa davayla ilgisi bulunan üçüncü bir kişiden zararının karşılanmasını isteyebilmesini(üçüncü kişiye rücu edebilme) sağlamak açısından "davanın ihbarı" imkanı getirilmiş olup, ihbarın nasıl yapılacağı yasanın 62/1.maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre, ihbarın yazılı yapılması, ihbar gerekçesi ve yargılamanın hangi aşamada olduğunun ihbar olunana bildirilmesi gerekir. Tek taraflı bir usul işlemi olan davanın ihbarı karşı tarafın onayına bağlı olmadığı gibi mahkemenin onayına da bağlı değildir. Dilekçeyle yapılmış usulüne uygun bir ihbar talebinin varlığı halinde mahkemenin bu talebi dikkate alarak HMK'nın 61.maddesine göre gereğini yerine getirmesi ve ihbar olunanın ihbar üzerine takınacağı tavrı beklemeden bir sonuca varmaması gerekir.

Davalı tarafça cevap dilekçesinde davanın aracın kaza anındaki sürücüsü ve işletenine ihbarı talep edilmiş olmasına rağmen mahkemece ihbar talebinin bulunduğu cevap dilekçesinin muhataplarına tebliği yönünde işlem yapılması gerekirken bu konuda olumlu ya da olumsuz bir karar verilmediği görülmüştür. Bu durumda açıklamalar doğrultusunda davanın kaza anındaki sürücü ve işletene ihbarı sağlanması gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi hatalı olmuştur.

3.2.Zararın meydana gelmesinde veya artmasında mağdurun da kusurunun bulunması halinde söz konusu olan müterafik kusur 6098 sayılı TBK’nın 52. maddesinde düzenlenmiştir. Mağdurun kusurunun zararın meydana gelmesinde başlıca etken olması halinde zarar verenin sorumluluğunun kalkması söz konusu olabileceği gibi, belirlenen kusura göre zarar ve ziyandan indirim yapılmasını da gerektirebilir. Müterafik kusura ilişkin savunma bir def’i olmadığından, mahkemece bu yönde bir savunma olmasa dahi resen araştırılması ve tartışılması gerekmektedir.

Hatır taşıması; bir kimseyi ücretsiz olarak, bir karşılık almadan ve bir yararı bulunmadan taşıma halidir. Yani hatır için taşımada taşımanın karşılıksız olması veya alınan karşılığın önemsiz olması gerekir. Hatır taşıması, sigorta teminatı kapsamında ise de, hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığından, bu gibi taşımalarda 6098 sayılı TBK’nın 51. maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Hatır taşımasının bir def'i olması nedeniyle cevap dilekçesinde ileri sürülmesi ve şartların mevcut olması halinde zarar teminat dışında kalmamakta olup belirlenen zarardan ancak..oranında hatır indirimi yapılabilecektir.

Somut olayda dava dışı . . idaresindeki sigortasız araçta yolcu olarak bulunan davacının müterafik kusurunun ve hatır taşıması şartlarının bulunup bulunmadığı tartışılmadan karar verilmesi doğru olmamıştır.

3.3. Dava dışı . . idaresindeki .. plakalı sigortasız araç ile dava dışı . . idaresindeki ... plakalı çekicinin karıştığı kazaya ilişkin olarak kaza tespit tutanağına ve .. . Başsavcılığı'nın .. soruşturma nolu dosyasında alınan .. tarihli rapora göre .. geçiş önceliğinden, .. kavşakta yavaşlamamadan kusurlu olduğu, mahkemede alınan .. tarihli bilirkişi raporuna göre .. geçiş önceliğinden, .. kavşakta yavaşlamama ve alkollü olmadan dolayı kusurlu olduğu değerlendirilmiş, mahkemece .. tayin edilerek karar verilmiş ise de; alkollü olmanın başlı başına sürüş kusuru oluşturmayacağı anlaşılmakla ceza dosyası istenilerek sadece sürüş kusurlarını değerlendirir ek rapor alınarak karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi de hatalı olmuştur..

3.4.Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı . . vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince kararın kaldırılmasına, Dairemiz kararına uygun şekilde, istinaf edenin sıfatı, istinaf itirazları uyarınca kazanılmış haklarda dikkate alınarak davanın yeniden görülerek eksikliklerin giderilmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

S.E.