Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2024/798 K.2025/696

.. Karar sayılı kararı aleyhine davacı vekili ile davalı .. Belediyesi Başkanlığı vekili istinaf başvurusunda bulunduğundan dosyanın yapılan incelemesi sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin .. plakalı araç ile seyir halinde iken davalı belediyeye ait.. plakalı çöp kamyonu yola kontrolsüz çıkması sonucu kaza meydana geldiğini, müvekkilinin yaralandığını ve uzun süre hastanede tedavi gördüğünü, kaza nedeni ile.. esas sayılı dosyası ile yargılama yapıldığını, sanık . . cezalandırılmasına karar verildiğini, davacının uzun süren tedavisi, çalıştığı kurumdaki pozisyonun değiştirilmesinin davacıyı maddi ve manevi olarak yıprattığını iddia ederek ..

TL manevi tazminatın davalı sigorta şirketi dışında kalan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile ...TL maddi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, her iki meblağa da kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1. Daval... şirketi vekili tarafından verilen cevap dilekçesinde; davacının müvekkili şirkete başvurusunun olmadığını, müvekkilinin sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, davacının maluliyetinin, kusur durumunun ve maddi zararın uzman bilirkişilerce tespiti gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

2.Davalı . . vekili tarafından verilen cevap dilekçesinde; dava dilekçesinde yazılı iddiaları kabul etmediklerini, davacının müvekkiline ait araca arkadan çarpması sonucu kazanın meydana geldiğini, müvekkilinin kusurunun olmadığını ceza dosyasının kesinleşmediğini bu nedenle bekletici mesele yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

3.Davalı .. Belediyesi vekili tarafından verilen cevap dilekçesinde; müvekkilinin olayda kusurunun olmadığını, müvekkili şirket adına çalışan diğer davalının dikkatsiz davranması sonucu kazanın meydana geldiğini, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ VE DAİREMİZ KARARLARI

1.İlk Derece Mahkemesinin İlk Kararı

İlk derece mahkemesince; davanın kısmen kabul ve kısmen reddi ile;..TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalı sigorta şirketi bakımından (poliçe limiti ile olan .. TL'yi aşmamak şartıyla) dava tarihinden itibaren, diğer davalılar bakımından ise kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, geçici iş göremezlik talebinin reddine, .. TL manevi tazminatın davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

2.Dairemizin Kaldırma Kararı:

Davacı vekili ile davalı .. Belediyesi Başkanlığı vekilinin istinafı üzerine dairemizin..arar sayılı ilamı ile ''3.1....2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 106, 85, 90, 110. maddeleri uyarınca kamu araçlarının verdikleri zararlardan dolayı İdarenin kamu hukuku kurallarına göre değil işleten sıfatıyla özel hukuk kurallarına göre sorumlu tutulabileceği ve davalının işleteni olduğu aracın neden olduğu zararın tazmini istemiyle açılan davanın, bu kuralları uygulamakla görevli adli yargı yerinde görülmesi gerektiği gözetildiğinde buna yönelik istinaf itirazı yerinde görülmemiştir...

3.2. 6098 sayılı TBK 117/2 maddesinde" Borcun ifa edileceği gün, birlikte belirlenmiş veya sözleşmede saklı tutulan bir hakka dayanarak taraflardan biri usulüne uygun bir bildirimde bulunmak suretiyle belirlemişse, bu günün geçmesiyle; haksız fiilde fiilin işlendiği, sebepsiz zenginleşmede ise zenginleşmenin gerçekleştiği tarihte borçlu temerrüde düşmüş olur. Ancak sebepsiz zenginleşenin iyiniyetli olduğu hâllerde temerrüt için bildirim şarttır." şeklindedir.

Bu maddeden de anlaşılacağı üzere haksız fiilin işlendiği tarihte temürrüde düşüldüğü belirtildiği için kaza meydana geldiği tarihten itibaren davalının faizden sorumlu olması gerektiğinden mahkemece davalı sürücü ile işleten yönünden kaza tarihinden davalı sigorta şirketine başvuru olmadığı için dava tarihinden itibaren faiz verilmesine ilişkin kararda bir aykırılık bulunmadığından istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.

3.3. Davacı vekili her ne kadar geçici iş göremezlik alması gerektiğini belirterek istinaf etmiş ise de mahkemece davacının astsubay olması nedeniyle maaşını almaya devam ettiği ve başkaca alacağının olmadığına ilişkin müzekkere cevabı dikkate alınarak geçici iş göremezlik talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3.8. Dosyanın incelenmesinde Davacı vekili dosyaya sunmuş olduğu;

..tarihli dilekçesi ile; geçici iş göremezlik tazminatı taleplerini. TL'ye, sürekli iş göremezlik tazminatı taleplerini ise .. TL'ye;

..tarihli dilekçesi ile geçici iş göremezlik tazminatı taleplerini .. TL'ye, sürekli iş göremezlik tazminatı taleplerini ise .. TL'ye;

.. tarihli dilekçesi ile geçici iş göremezlik tazminatı taleplerini .. TL'ye; sürekli iş göremezlik tazminatı taleplerini ise .. TL'ye, çıkartmıştır.

Belirsiz alacak davası olarak açılan davada davacı harcını yatırarak bedel artırma talebinde bulunabilir. Ayrıca bundan bağımsız olarak HMK'nın 176. maddesi gereği ıslah yapma hakkı da mevcuttur. Dolayısıyla davacı vekilinin .. tarihli dilekçesinin bedel artırım, .. tarihli dilekçesinin ise ıslah dilekçesi olarak değerlendirilmesi ve buna dilekçe esas alınarak karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir..

3.9. Trafik kazasında bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak işgücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürleri daha önceki yıllarda . alınan . tarihli "." cetvellerine göre saptanmakta ise de. Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı, .. Üniversitesi. Fakültesi Aktüerya Bilimleri Bölümü, . .,. Üniversitesi ve .. Üniversitesi'nin çalışmalarıyla "TRH 2010" adı verilen "Ulusal Mortalite Tablosu" hazırlanmıştır.

Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir hesap olup, gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu durumda.

Yargıtay'ın güncel içtihatlarında belirtilen yaşam tablosunun kullanılmasına yönelik içtihatları ve yine bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içerdiği göz önüne alındığında, dairemizce de tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Tablosu'na göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinin, güncel verilere ve ülkemiz gerçeklerine daha uygun olacağına karar verilmiştir...Bu nedenle mahkemece daha önceki yıllarda .. alınan 1931 tarihli ".." cetvellerine hesaplama yapılması hatalı olmuştur.

Bu nedenle TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant yöntemine göre ek hesap raporu alınması ve müktesep haklarda gözetilerek sonuca göre değerlendirme yapılması bakımından kararın kaldırılması gerekmiştir.

3.10. Dosyanın incelenmesinde davanın ...Asliye Hukuk Mahkemesine açıldığı, daha sonra görevsizlik kararı verilerek.. Esas numarası aldığı anlaşılmıştır. Mahkemece dava açılış tarihi olarak görevsiz mahkemedeki açılış tarihinin esas alınması gerekirken .. tarihinin esas alınması hatalı olmuştur." gerekçesiyle ilk derece mahkemesi kararı kaldırılmıştır.

3-İlk Derece Mahkemesince Kaldırma Sonrası Verilen Karar:

İlk derece mahkemesince, davanın kısmen kabul ve kısmen reddi ile; .. TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalı sigorta şirketi bakımından (poliçe limiti ile olan 150.000,00 TL'yi aşmamak şartıyla) dava tarihinden itibaren, diğer davalılar bakımından ise kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, geçici iş göremezlik talebinin reddine, .. TL manevi tazminatın davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili ile davalı Belediye vekili süresinde istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Bilirkişi tarafından .. tarihinde belirlenen (2024 yılında geçerli olacak) asgari ücret kat sayısına göre müvekkilinin gerçek ücreti hesaplanarak bu ücret üzerinden hesaplama yapılması gerekirken BAM kaldırma kararından önceki 31.12.2021 tarihindeki ücret esas alınarak hesaplama yapılmasının hatalı olduğunu, mahkemece ilk kararda hesaplama yöntemini istinaf etmelerinin gerekçesi ile önceki karara hükmedilmiş ise de asgari ücretin kamu düzenine ilişkin olup bu hususta kazanılmış hak olamayacağını, mahkemece her ne kadar davacı tarafın 3. kez bedel artırımı yapamayacağını,

bu nedenle hem usulü kazanılmış hak bakımından hem de yeni alınacak raporda daha fazla bedel çıksa bile davacı tarafın bedel artırımına itibar edilemeyeceği gerekçesi ile bilirkişi raporuna ilişkin itiraz ve taleplerinin red edildiği ifade edilmiş ise de bozma/kaldırmadan sonra ilk derece mahkemesi tarafından bir işlem yapıldığı takdirde yeniden ıslah hakkının kullanılmasının mümkün olduğunu, kaldırma öncesi taleplerinin ..tarihinde ..

TL'ye artırdıklarını, kaldırmadan sonra alınan raporda bilirkişi miktarının .. TL olarak hesaplandığını, oysa mahkemece .. TL'ye hükmedildiğini, en kötü ihtimalle ..

TL'ye hükmedilmesi gerektiğini, ıslah haklarının bulunmadığı kabul edilse dahi fazlaya ilişkin haklar saklı tutulduğundan ek dava açma haklarının olduğunu, mahkemece gerekçeli kararda "fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmasına" demek yerine söz konusu meblağı red etmesinin de hukuka aykırı olduğunu, geçici iş göremezlik talebi reddedilmiş ise de müvekkilinin askeriyede çalıştığını, kaza tarihinde de kaçakçılık biriminde yani sahada görevli olduğunu, bu süreçte çalışamadığı için çözülen her kaçakçılık olayı başına alması gereken hizmet tazminatını alamadığını..Jandarma Komutanlığından gelen cevabın yanlış değerlendirildiğini,

bu husus netleştirilmeden karar verildiğini ileri sürmüştür.

2.Davalı .. Belediye Başkanlığı vekili özetle.

İdari yargının görevli olduğunu, Jandarma İl Komutanlığının yazısında davacıya eksik yapılmış veya ödenmemiş maaş, yolluk ve herhangi bir hak ve alacağının bulunmadığının açık bir şekilde belirtildiğini.. tarihli aktüerya bilirkişi raporunda geçici iş göremezlik dönemine ilişkin hesaplama yapılmasının ve maluliyet oranının düşük olması sebebiyle davacının Pasif Yaşam Döneminin hesaplamaya dahil edilmiş olmasının hatalı olduğunu, SGK Kamu Görevlileri Emeklilik Daire Başkanlığı'nın ilgili yazısında davacı asile ''Görevinden Ayrılmaksızın Vazife Malulü'' sayıldığı için aylık bağlandığının belirtildiğini,

bilirkişi raporunda söz konusu kazançların hesaplanan tazminat miktarından mahsup edilmediğini, yine dosyada mübrez .. tarihli SGK Kamu Görevlileri Emeklilik Daire Başkanlığı'nın yazısında davacı asile 5434 sayılı Kanunu'n Ek 79'uncu maddesi gereğince ek ödeme tahakkuk ettirildiği ve .. TL emeklilik ikramiyesi ödendiğinin anlaşıldığını, aktüerya bilirkişi raporunda söz konusu tutarların herhangi bir şekilde değerlendirilmediğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik, geçici iş göremezlik ve manevi tazminat talebine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6098 sayılı TBK m. 49-55; 2918 sayılı KTK 85, 89, 90, 91; 6100 sayılı HMK m.341, 353, 355, 359; ZMMS Genel Şartları 3. Değerlendirme HMK'nun 355. maddesi kapsamında istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda;

3.1.Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere; davacının önceki kararda hesaplama yöntemini istinaf etmemesi nedeniyle davalının kazanılmış hakkının gözetilerek hüküm kurulmasına, bu doğrultuda güncel asgari ücrete göre rapor alınmamasına.. tarihli bilirkişi raporuna ve İl Jandarma Komutanlığı'nın.. tarihli yazısına göre davacının geçici iş göremezliğe hak kazanmamasına, davada adli yargının görevli olmasına,

davacıya yapılan SGK ödemelerinin rücuya tabi olmamasına, hükme esas alınan hesap raporunun TRH 2010 hayat tablosu ve Progresif rant yöntemine göre % 1,8 teknik faiz uygulanmadan düzenlenmiş olmasına, dosya kapsamında yer alan raporların olayın oluşu ve dosya kapsamı ile uyumlu olmasına, mahkemece esas alınan kusur oranlarında bir isabetsizlik bulunmamasına, maluliyetin kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümleri uyarınca belirlenmesine ve yapılan hesaplamanın yerinde olmasına göre karar usul ve kanuna uygun olup davacı ve davalı ..

Belediyesi Başkanlığı vekilince istinaf dilekçesinde ileri sürülen nedenler yerinde görülmemiştir.

3.2.Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere; özellikle dava konusu uyuşmazlığın yargılamaya konu olmasına göre karar usul ve kanuna uygun olup davacı vekili ile .. Belediyesi Başkanlığı vekilince istinaf dilekçesinde ileri sürülen nedenler yerinde görülmemiştir.

S.E.