Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2025/1058 K.2025/1583

Mahalli mahkemesince verilen karar re'sen merci tayini yönünden dairemize gelmiş olup, dosyanın inceleme aşamasında duruşma yapılmadan karar verilebilecek hallerden olduğu anlaşılmış olmakla, dosya heyetçe incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

.... Asliye Hukuk Mahkemesince, nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi, hem de iki tarafın tacir olması gereklidir.

Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir.

Zira, Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez. Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır.

Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK' da yeterli görülmüştür.

Açıklanan hususlar ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı vekilinin, müvekkilinden hukuka aykırı olarak alınan ödemeden dolayı ortaya çıkan zararın tazminini talep ettiği, taraflar arasındaki uyuşmazlığın Finansal Kiralama sözleşmesinden kaynaklandığı ve bu durumda uyuşmazlığın mutlak ticari davalardan olduğundan görevsizlik kararı verilmiştir.

.. Asliye Ticaret Mahkemesince, taraflar arasındaki uyuşmazlık...Asliye Hukuk Mahkemesinin.. Karar sayılı ilamındaki taraflar arasında finansal kiralama sözleşmesi olduğuna dair gerekçenin aksine taraflar arasında finansal kiralama sözleşmesi bulunmadığından mutlak ticari dava niteliğinde olmayıp talebin nispi ticari dava kapsamında olup olmadığına ilişkin Mahkememizce taraflar hakkında tacir araştırması yapılmıştır. Davacı ... hakkında ..

Ticaret Sicil Müdürlüğü cevabi yazısında ...'ın ticaret sicilinin 8671-.. sicil numarasında kayıtlı bulunan ....

İNŞAAT gerçek kişilere ait ticari işletme olarak müdürlüklerinde faaliyetine devam etmekte olduğunun belirtildiği, bu durumda davacının tacir olduğunun anlaşıldığı, davalı ... hakkında Şehitlik Vergi Dairesi cevabi yazısında mükellefin .. tarihinde bitkisel üretimi destekleyici mahsulün hasat ve harmanlanması, biçilmesi, balyalanması, biçerdöver işletilmesi vb. faaliyetler ve motorlu kara taşıtlarının genel bakım ve onarım hizmetleri (aynı işletmede mekanik, elektrik sistemi, kaporta, boya, fren sistemi, cam, pencere vb. bakım ve onarımının yapılması) işine başladığı,

yazıları tarihi itibariyle faaliyetine devam ettiği, . döneminde işletme hesabı esasına göre defter tuttuğu ve Vergi Usul Kanunu 177/1 maddesi 1. Ve 3.bentlerinde yer alan nakdi limitini yarısı ile 2 numaralı bendinde yazılı nakdi limitin tamamını aşmadığının belirtildiği, Şanlıurfa Ticaret Sicili Müdürlüğü cevabi yazısında davalı ...'ın bir limited şirketin tek ortağı ve yetkilisi olduğunun belirtildiği anlaşılmış, davalının ayrı bir tüzel kişiliğe sahip ve tacir olan şirketin ortağı ve temsilcisi olmasının onu gerçek kişi tacir haline getirmeyeceği dikkate alındığında davalının tacir sıfatını haiz olmadığı,

somut olayda mutlak ticari dava olmadığı gibi nisbi ticari davanın da söz konusu olmadığından karşı görevsizlik kararı verilmiştir.

Merci tayini için dosyanın Dairemize gönderilmesi üzerine yapılan inceleme sonucunda; Ticaret Sicil Müdürlüğü, Gelir İdaresi Başkanlığı, Vergi Dairesi Müdürlüğü, Esnaf ve Sanatkar Odaları Birliği, Ticaret Odası Başkanlığı yazıları dikkate alındığında davacının tacir, davalının limited şirketinin tek ortağı olduğu, dolayısıyla davalının da tacir sayılacağı, dava konusu biçerdöverin ticari araç olduğu dikkate alındığında yargılamanın özel görevli mahkeme olan ticaret mahkemesinde görünmesi gerekmektedir. İzah olunan gerekçeler ışığında .. Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye... · ¸e-imzalıdır... · Üye... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır