İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2018/224 K.2018/1172

Davacı vekili dava dilekçesi özetle; dava konusu, keşidecisi ... Ltd. Şti olan ve müvekkilinin alacaklarının karşılığında kendisine verilen ... Bankası Elmadağ Şubesi' nin ... ve ... hesap numaralı her biri 1.000,00' er TL olan toplamda 4.000,00 TL , 8...numaralı dört adet çekin müvekkilinin iradesi dışında zayi olduğunu ileri sürerek; dava konusu çeklerin zayi nedeni ile iptalini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen 21/11/2017 tarih ve 2017/87 Esas - 2017/923 Karar sayılı gerekçeli kararı ile; " ... Dava konu çeklere ulaşılamamış ise de davacının davaya konu çeklerin yetkili hamili olduğu gösterir inandırıcı delil bulunmaması nedeniyle davanın reddine ... " karar verilmiş ve verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle;

Davaya konu çeklerin keşideci ... Tic. Ltd. Şti tarafından alacağına karşılık olarak müvekkiline verildiğini,

Müvekkilinin 09.06.2016 günü 09:00 sıralarında hamile olması sebebiyle Şişli Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne muayene olmak için gittiğini, hastaneden 11:00 sıralarında çıktığını ve işyerine döndüğünü, işyerinde, evde çantasına koyduğu evrak dosyasını almak istediğinde evrak dosyasını bulamadığını, dava konusu ... Bankası Elmadağ Şubesi'nin 627482 ve 9082215 hesap numaralı her biri 1000'er TL olan toplamda 4000 TL olan, ...seri numaralı dört adet çekin de bu evrak dosyasının içinde yer aldığını, müvekkilinin hamili bulunduğu çekleri çaldırdığını veya kaybettiğini, durumu fark ettiğinde Şişli Polis Karakolu' na gidip şikayette bulunduğunu, şikayet tutanağının bir örneğinin dosyaya sunulduğunu,

İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/923 numaralı kararının dosya içeriği, deliller ve mevzuat incelendiğinde isabetli olmadığını, verilen kararın hakkaniyete aykırı olduğunu, seri numaraları verilmiş olan hamili müvekkili olan çeklerin daha büyük zararlara sebep olmadan iptali gerektiğini beyanla; kararın bozulmasına, söz konusu çeklerin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

Dava zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.

Dava çekişmesiz yargı işi olup, uyuşmazlık olmamakla birlikte davada çözülmesi gereken husus, dava konusu çeklerin zayi nedeniyle iptali koşullarının oluşup oluşmadığı noktasındadır.

6100 sayılı HMK'nın 355. Maddesine göre istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak, kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.

Davacı çeklerin keşidecisi firmanın imzaya yetkili sorumlusu olduğunu, bununla birlikte lehine keşide edildiğini ifade etmektedir.

Karakol evrakında çeklerin keşidecisinin şirket olduğu, şirket adına imza yetkisinin kendisinde olduğu, çeklerin kendisine alacağına karşılık verildiği ifade edilmiştir.

Hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu tür davalarda, davacının yetkili hamil olduğu konusunda mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gerekir. Kaldı ki, dava sırasında yapılan ilanlar neticesinde ve hak sahiplerinin daha sonradan ortaya çıkması halinde hasımlı olarak açılacak bir dava ile çek iptali kararının iptali de talep edilebilecektir. Davacı, iptalini talep ettiği çekin keşidecisinin kim olduğunu, verildiği banka ve şubesini, çek numarasını ve çek tutarını mahkemeye bildirmiş olup, davacının daha fazlasını ispata zorlanması, zayi nedeniyle çek iptali hükümlerini uygulanmaz hale getirecektir. (Yargıtay 11. H.D 14/05/2018 T ve 2016/11761 E-2018/ 3544 K sayılı Kararı)

Davacı, çeke ilişkin bilgileri sunmuş, çalınma şüphesiyle polise başvurmuş, gerekli ilanlar yapılmıştır. Dava konusu çeklerden dolayı hak sahibi olduğunu iddia eden çıkmamıştır. Muhatap bankadan gelen cevabi yazıda da çek hesabının davacının bildirdiği dava dışı firma olduğu ve bildirilen çek numaralarının da işlem görmemiş statüde olduğu bildirilmiştir.

Sonuç olarak istinaf nedenleri yerindedir. Mahkemece verilen karar, 6102 sayılı TTK'nın 818/1-s maddesinin yollamasıyla TTK'nın 757 v.d.maddelerine aykırı bulunmaktadır. Kural olarak hak sahibinin beyanına tabi olan ve kesin hüküm teşkil etmeyen bu davaları düzenleyen yasa hükümlerine ve yüksek yargı içtihatlarına aykırı kararın kaldırılması gerekmiş, dosyada tahkikat açısından bir eksiklik bulunmadığından davanın kabulü yönünde aşağıdaki hüküm kurulmuştur.