İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2022/1480 K.2025/138

İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin otomotiv sektöründe çalıştığını ve bu meyanda araçlara performans ve güç artışı sağlayan yazılım işleri ile uğraştığını, 2018 yılında bu işe başlayan davacının davalı şirketten kullandığı cihazların yeni açılacak olan bayide de satımı ve teslimi konusunda davalıya ödemeler yaptığını, ödemenin akabinde davacıya Antalya Bayiliği için 3 adet ... Cihaz, 3 adet ...

Cihaz olmak üzere toplamda 6 adet cihaz teslim edildiğini, bu cihazlarla Antalya bayiliğinin başladığını, davacının bir süre sonra ikinci ve üçüncü bayilikleri açmaya karar verdiğini, Antalya'da açılan ilk bayilikten sonra yeni bayilikler açma konusunda davalı şirketin yetkilisi ... ile görüşmeler yapıldığını, bu yaşananların ardından, davalı şirketin davacıya hem bu iki bayilik için gerekli cihazları teslim etmediğini, hem de aldığı paranın karşılığı olarak davacıya karşı edimini ifa etmediğini, davalı taraftan sözleşme uyarınca edim hiç ifa edilmediğinden sözleşmeden dönülmesi gerektiğini, davacının uğradığı zararın giderilmesi amacıyla,

Beyoğlu ...Noterliği tarafından davalıya 17.09.2020 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname keşide edildiğini, ihtara davalı tarafından olumsuz cevap verildiğini, davacının aradan 2 yıl geçmeden ikinci ve üçüncü bayilikleri açmak istediğini ve davalı şirket yetkilisi ile görüştüğünü, davalıdan bayilik ve cihazların parası için 31.05.2019 tarih, 32.806,75 TL tutarlı “Giresun Bayiliği ve cihazları” açıklamalı, 11.06.2019 tarih, 35.321,75 TL tutarlı “Rize bayiliği ve cihazları” açıklamalı dekontlar ile ödemeler yapıldığını,

gelinen aşamada davacının edimini ifa ettiği halde davalı tarafından edimin hiç ifa edilmemesi sebebi ile Rize ve Giresun Bayiliği için ödenen paraların davacıya iadesi gerektiğini” belirterek, davanın kabulüne, davacı tarafından ... Dış Tic. Ltd. Şti.'ne gönderilen 68.128,50 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacının müvekkil şirket bünyesinde bayi olarak çalıştığını daha sonra sektörde faaliyet gösteren başka bir şirketle anlaşarak çalışmalarına devam ettiğini, davacı tarafça keşide edilen ihtarnamede hiçbir cihaz ve bayiliğin teslim alınmadığı iddia edildikten sonra huzurdaki dava ile Antalya bayiliği ve 6 adet cihaz teslim aldıklarını ikrar ettiklerini, davalı firma tarafından 18/07/2018 tarihli fatura ile davacıya 1 adet bayilik bedeli, 1 adet ... cihaz ile 1 adet ... cihaz açıklamalı fatura düzenlendiğini ve davacıya teslim edildiğini,

davacının bu faturaya ilişkin olarak yaptığı ödemede havale açıklamasına “Antalya Bayilik” şerhi düştüğünü, devam eden süreçte 31/05/2019 tarihli fatura ile davacının davalı firmadan 1 adet dimsport new genius cihaz ile 1 adet dimsport new transdat cihaz satın aldığını, kendisine herhangi bir bayilik satışının yapılmadığını, 11/06/2019 tarihli fatura ile davacının davalıdan tekrar ... cihaz ile 1 adet ... cihaz satın aldığını ve bu cihaz için de 29.927 * KDV ödeme yaptığını, bu faturada da herhangi bir bayilik satışı olmadığından davacıya düzenlenen fatura detayında bayilik ibaresine yer verilmediğini,

davacının Rize ve Giresun bayiliklerini satın aldığı iddiasının gerçek dışı olduğunu, davalıdan sadece 1 adet bayilik ve 6 adet cihaz satınaldığını, 6 adet cihazın ve bayiliğin teslim edildiğinin ise dava dilekçesi ile ikrar edildiğini, davalı firma tarafından kesilen faturaların da bu hususu doğruladığını” belirterek,

davacının davalı firmadan dosyaya konu faturalarda da sabit olmak üzere 6 adet cihaz ve 1 adet bayilik satın alıp, teslim aldığı faturalara hiçbir itirazda bulunmadığını, bu sebeple aradan geçen bunda zaman sonra kötü niyetle açılan bu haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi 17/03/2022 Tarih ve 2020/590 Esas - 2022/191 Karar kararında; "....Davalı tarafından davacı adına düzenlenen 3 adet faturanın davacı ticari defterlerinde aynen kayıtlı olduğu, fatura tarihlerinde davacı tarafından faturada yazılı bedellerin davalıya banka havalesi ile ödendiği, Davacı tarafından Antalya bayiliği dışında Giresun ve Rize bayilik bedellerinin de ödendiği iddia edilmiş ise de; dosyada mevcut davalı tarafından düzenlenen faturaların incelenmesinde.

18.07.2019 tarihli faturada 1 adet ... Cihaz, 1 adet ... Cihaz ve bayilik bedeli olarak düzenlendiği, 31.05.2019 tarihli faturada1 adet ... Cihaz, 1 adet ... Cihaz bedelinin düzenlendiği, 11.06.2019 tarihli faturada ise 1 adet ... Cihaz, 1 adet ...

Cihaz bedelinin düzenlendiği, 31.05.2019 ve 11.06.2019 tarihli faturalarda bayilik bedelinin bulunmadığı, davacı tarafından Antalya bayilik bedeli dışında Giresun ve Rize bayilik bedellerinin ödendiğine dair dosyada ödeme dekontlarında yazılı açıklama dışında belge sunulmadığı, davacının banka dekontu ile yaptığı ödemelerin faturada belirtilen cihaz bedellerine karşılık olduğu, 18.07.2019 tarihli fatura dışında bayilik bedelinin faturalarda yazılı olmadığı, davacı tarafından Giresun ve Rize bayilik bedellerinin ödendiğinin ispat edilemediği anlaşılmakla;

davanın reddine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. ..."gerekçesi ile, '' Davanın REDDİNE'' karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle. Müvekkilin otomotiv sektöründe çalışmakta olduğunu, bu meyanda araçlara performans ve güç artışı sağlayan yazılım işleri ile de uğraştığını, 2018 yılında bu işe başlayan müvekkilinin Antalya bayiliğini 2020 Ocak ayı sonuna kadar devam ettirdiğini, Davalı tarafından müvekkiline, Antalya Bayiliği için 1 adet ... Cihaz, 1 adet ...

Cihaz olmak üzere toplamda 2 adet cihaz teslim edildiğini, bu cihazlarla Antalya Bayiliğinin başladığını, Antalya bayiliği 2020 Ocak ayı sonuna kadar devam ettiğini, Müvekkilinin, bir süre sonra ikinci ve üçüncü bayilikleri açmaya karar verdiğini, Antalya’da açılan ilk bayilikten sonra yeni bayilikler açma konusunda davalı şirketin yetkilisi ... ile görüşmeler yapıldığını, Müvekkili tarafından Rize ve Giresun bayilikleri için 2 adet ... Cihaz, 2 adet ...

Cihaz olmak üzere toplamda 4 adet cihaz için ödeme yapılmasına rağmen cihazların müvekkiline gönderilmemiş ve müvekkiline teslim edilmediğini, Davanın konusu davalıya parası ödenenmiş olan ancak davalı tarafından müvekkiline teslim edilmeyen iş bu 4 adet cihaz parasının iadesine ilişkin olduğunu, Yazışmalardan da anlaşılacağı üzere müvekkilinin Giresun ve Rize illerinde bayilik açacağından bayilik durumunun ve cihazların teslimini sorduğunu, Davalı şirketin müvekkiline hem bu iki bayilik için gerekli cihazları teslim etmemiş hem de aldığı paranın karşılığı olarak müvekkiline karşı edimini ifa etmediğini,

davalı tarafından sözleşme uyarınca edim hiç ifa edilmediğinden sözleşmeden dönülmesi gerektiğinden davalıya ödenen 4 adet cihaz parasının iadesinin huzurdaki dava ile talep edildiğini, Bu sebeple öncelikle müvekkilininin uğradığı zararın giderilmesi amacıyla, Beyoğlu ... Noterliği tarafından, davalıya 17.09.2020 tarih ... yevmiye nolu ihtarname keşide edilmiş, ihtarına Bakırköy ...

Noterliği aracılığı ile 01.10.2020 tarihinde davalı tarafından olumsuz cevap verildiğini, Müvekkilininin uğradığı zararın tazmini sebebi ile arabuluculuk müessesesine başvurulmuş davalı ile anlaşılamadığından dava yoluna başvurulmuş ve gelinen aşamada davamızın reddine karar verilmiş olup istinaf itirazında bulunma zaruretimiz hasıl olduğunu, Müvekkilinin ikinci ve üçüncü bayileri açmak istediğinde davalı şirket yetkilisi ile görüştüğünü, davalı şirketten bayilik istemesi ve bununla beraber şirketin kullandığı cihazların yeni açılacak olan bayide de kullanımı, satımı ve teslimi konusunda davalıya bu kapsamda müvekkilinin ... hesabından,

davalının ...

Bankası ... iban nolu hesabına 31.05.2019 tarih 32.806,75 TL tutarlı “Giresun bayiliği ve cihazları” açıklamalı, 11.06.2019 tarih 35.321,75 TL tutarlı “Rize bayiliği ve cihazları” açıklamalı ön ödemeler yapıldığını, Müvekkilininin yapmış olduğu ödemeler ve dekontlara düşülen şerhler, ödemelerin taraflar arasındaki bayilik sözleşmesinin gerçekleşmesi için yapıldığını ve müvekkilinin edimini yerine getirdiğini gösterdiğini, bu ödemeler karşılığında, bayilik ile ilgili davalı tarafından herhangi bir girişimde bulunulmadığını, Yerel mahkeme tarafından 06.10.2021 tarihli bilirkişi alınmış ve raporda özetle.

Davacı tarafın Antalya Giresun ve Rize bayilikleri ile 6 adet cihaz bedeline karşılık davalı tarafa ödeme yaptığını, kendisine sadece Antalya bayiliği ile cihazının verildiğini, Giresun ve Rize bayilikleri verilmediği gibi cihazlarının da teslim edilmediğini ileri sürdüğünü ve davalıya yaptığı ödemelerin iadesini talep ettiğini, davalının ise davacıya Antalya bayiliği ile 6 adet cihazın satışını yaptığını ve bunların da davacıya teslim edildiğini, bunlarında faturasının mevcut olduğunu, tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda banka dekontları fatura ve defter incelemesi yaptığını, banka dekontlarının incelemesinde, davacı tarafın,

davalı şirket adına net tutarı toplamda 118.115,00TL olan 3 adet havale yaptığını bu ödeme dekontlarının açıklamasında Antalya Giresun ve Rize bayilik bedeli ve cihazları şeklinde yazdığını, davalının düzenlediği fatura içeriğinde toplam 6 adet cihaz ile birlikte Antalya bayilik ücretinin bulunduğunu, faturalarda Giresun ve Rize bayilikleri ile ilgili herhangi bir ibarenin bulunmadığını, ticari defter ve kayıtların incelenmesinde, davacı tarafın işletme defter tutuğunu,

işletme defteri mükelleflerinin 2019 yılından itibaren kağıt ortamında defter tutuma yükümlülüğünü kaldırılarak sanal ortamda defter tutmaya başladıklarını davacı tarafa ait ticari defterlerin mevcut hali ile sahibi lehine delil olma özelliğine haiz olduğunu, dava konusu olan faturaların davacının defterlerinde kayıtlı olup olmadığının kontrolünde, davalı şirketin davacı adına düzenlemiş olduğu,

3 adet faturanın davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğunu, banka dekontlarının incelemesinde davacı tarafın, davalı şirket adına net tutarı toplamda 118.115,00TL olan 3 adet havale yaptığını bu ödeme dekontlarının açıklamasında Antalya Giresun ve Rize bayilik bedeli ve cihazları şeklinde yazdığı ifade edilmiştir.

Bilirkişi raporunda müvekkil tarafından, davalı tarafa Antalya, Giresun ve Rize bayilikleri ile bayilikte kullanılacak cihazların karşılığında 118.115 TL ödeme yapıldığı tespit edilmiştir.

2018 yılında bu işe başlayan müvekkilininin Antalya bayiliği 2020 Ocak ayı sonuna kadar devam ettiğini, Müvekkilinin Antalya bayiliği devam ederken ikinci ve üçüncü bayilikleri açmaya karar verdiğinde davalı şirketin yetkilisi ... ile görüşmeler yaptığını, görüşmelerin yapıldığı esnada tanığı ...’ in de hazır bulunduğunu, tanık ..., davalı şirketin ve dolayısı ile şirket yetkilisi ...’ ın görüşmeler esnasında yardımcısı ve yakın çalışanı olduğunu, Tanık ...'in, müvekkilinin Giresun ve Rize illerinde bayilik açmasını teşvik etmiş ve bu illerdeki çalışanlara eğitim vermeyi de taahhüt ettiğini, Diğer tanığı ... ile birlikte tanığının;

davalı şirketin, müvekkile bayilik ve cihaz karşılığında müvekkilden ödeme aldığını ve taraflar arasında yapılan sözleşmeyi en iyi bilen ve görgüye dayalı bilgisi olan tanığı olduğunu, tanıklarının dinlenmemesi usul ve yasaya aykırı olup yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep ettiğini, Tanıklarının her ikisinin de makinaların teslim şekli, çalışma usulü, çalışanların eğitim süreçleri, sözleşmenin yapılış şekli, sözleşmenin içeriği ve yaşanan olaylara dair görgüye bilgileri olduğu halde tanıklarının dinlenilmemesinin hukuka aykırı olduğunu, Davalı tarafın,

müvekkilinden bayilik verme noktasında anlaştıkları ve davalı tarafın ön ödeme aldığı, bu sebeple yaşanan vakıaları ve taraflar arasında varılan sözlü anlaşmaya şahit olan tanıklarının dinlenmesinin maddi vakıaların ispatı olmakla hukuka uygun olduğunu, Sayın mahkeme her ne kadar HMK 200.

Maddesi uyarınca tanıkla ispat yasağını gerekçesi ile tanık dinletme talebinin reddine karar vermiş ise de davalı şirkete yapılan ödemeler makbuz ve dekontlar ile sabit olduğunu, Davayı ispat için delil olarak taraf yazışmalarına ve tanık deliline dayanıldığını, Taraflar arasında sözlü bir anlaşma yapıldığının aşikar olduğunu, davalı taraf ile müvekkilinin, Rize ve Giresun bayilikleri verileceği hususunda anlaştıklarını,

Davalı tarafın da taraflar arasındaki Rize ve Giresun bayilikleri verileceği hususunda sözleşmenin varlığını burada zımnen kabulünün mevcut olduğunu ancak bayilikleri ve ilgili cihazları da müvekkiline vermemiş ödenen para kendisinden geri istendiğinde de iade edilmediğini, Davalı şirket yetkilisi ile müvekkili arasındaki Whatsap yazışmaları dosya kapsamında mevcut olduğunu, iş bu kayıtlar delil başlangıcı olup tanık deliline dayanılması halinde tanıkların vakıalara ilişkin olarak ve whatsap yazışmalarında ki kayıtlar doğrultusunda dinlenmesi gerektiğinin açık olduğunu,

Davalı tarafın da taraflar arasındaki Rize ve Giresun bayilikleri verileceği hususunda sözleşmenin varlığını burada zımnen kabulünün mevcut olduğunu ancak bayilikleri müvekkiline vermemiş ödenen para geri istendiğinde de iade edilmediğini, Whatsapp yazışmaları delil hükmünde olduğunu, Müvekkilimiz davalı şirket yetkilisine hitaben “ Rize bayiliğimiz hayırlı olsun iyi hafta sonları diliyorum görüşmek üzere” yazmış, davalı şirket yetkilisi de herhangi bir şekilde itiraz etmemiş müvekkilinin Rize bayiliğinin varlığına karşı çıkmamış “görüşürüz abi” yazarak konuşmayı sonlandırdığını,

Müvekkilinin davalı şirket yetkilisine hitaben “... bey merhaba bir ricam olacak Rizeyle Giresun’da bir gelişme var mı, bayilikleri geri alabilirsen çok sevinirim. Eğer olmazsa cihazları dışarıda satabileceğim konuma getirip gönderirsen çok sevinirim. Yardımını bekliyorum. Şimdiden teşekkürler.

İyi hafta sonları” şeklindeki mesaja, “Merhaba abi söyledim zaten cihazları satacakmış yollayın diye” “ bize geçsin cihazlar yollıcam sana” şeklinde yanıt veren davalı şirket yetkilisi, taraflar arasında Rize ve Giresun bayilikleri verileceği hususunda sözleşme bulunduğunu bilmekte ve cihazları henüz müvekkiline göndermediğini ikrar ettiğini, bu yazışmalardan davalı şirket yetkilisinin cihazları göndermediğini ikrar ettiği whatsapp kayıtları ile sabit olduğunu,

Dava konusu olan cihazların teslim edilmediği hem davalı şirket yetkilisinin ikrarı ile hem de teslim olgusunun ispat külfeti kendisinde olan davalı tarafın ispatlayamadığı açık olup davanın kabulü gerekirken reddine karar verilmesi hatalı olduğunu, Rize ve Giresun bayilikleri için faturası kesilen ancak teslim edilmeyen cihazlar davalı infinite performans serverine kayıtlı olduğunu, cihazların ne zaman kullanıldığı,

bu serverin incelenmesi halinde görülebileceğini, ayrıca bu cihazlar yapılan işlem adedine göre işlem ödemesi yapıldığını, davalının muhasebe kayıtlarında ödemeyi yapan kişinin de görüldüğünü, Öncelikle bu konuşma içeriğinde bayilik verildiği hususuna karşı çıkmayan davalı şirket yetkilisi makinelerin başkasına satılacağını beyan ettiğini, Davalı şirket yetkilisi isticvabında bilerek kötü niyetle gerçeği söylememiş, gerçek dışı beyanlarda bulunduğunu, dosyaya sunulan whatsapp yazışmalarının içeriğinden bu husus anlaşıldığını, Davalı şirket yetkilisi isticvabında, kendisine gösterilen whatsapp konuşmalarını hatırlamadığını,

görüşme yapıp yapmadığını hatırlamadığını, mesajları kendisinin yazıp yazmadığını hatırlamadığını belirtmiştir. Davalı şirket yetkilisinin beyanları hem hayatın olağan akışına aykırıdır hem de gerçek dışıdır. Borçtan kurtulmaya matuf kötü niyetli beyanlar olduğunu, 2018 yılında bu işe başlayan müvekkilinin Antalya bayiliği 2020 Ocak ayı sonuna kadar devam ettiğini, davalı tarafından müvekkiline, Antalya Bayiliği için 1 adet ... Cihaz, 1 adet ...

Cihaz olmak üzere toplamda 2 adet cihaz teslim edildiğini, bu cihazlarla Antalya Bayiliğinin başladığını, Antalya bayiliği 2020 Ocak ayı sonuna kadar devam ettiğini, 2020 yılı Ocak Ayı sonunda müvekkilinin bayiliği bitmiş olduğundan müvekkilinin Antalya bayiliği için aldığı bu iki cihazın da çalıştırılamadığını, Müvekkilinin bu cihazları satabilmesi için cihazların kodlarının açılması gerektiğini, Makine mühendisi ve sektör bilirkişisi tarafından inceleme yapılmaması da hatalı olduğunu,

sadece muhasip bilirkişi tarafından incelenmesi ciddi bir eksiklik olup yazılım konusunda uzman bir başka bilirkişinin de heyete eklenmek suretiyle rapor alınması gerektiğinin aşikar olduğunu, Davalı taraf kötü niyetle hareket etmekte Antalya bayiliği için alınan cihazların da kodlarını açmamakta ve satışını da engellediğini, Davalı taraf hem müvekkilinin elindeki mevcut cihazın satışını halen engellemekte olup, hem de satarak parasını aldığı halde 4 adet cihazı müvekkilimize teslim etmeyerek müvekkiline zarar verdiğini,

müvekkilinin davalı tarafa 6 adet cihaz siparişi vermiş Antalya için olan 2 adet cihazı teslim almış 4 adet cihazı hiç teslim alamamış, teslim aldığı 2 adet cihazı Antalya bayiliği için kullanabilmiş ise de bayilik süresi bittiğinden bu iki cihazı da cihazın kodları açılmadığından bir başkasına satamadığını, davalı taraf 4 adet cihazı hiç vermeyerek 2 adet cihazında kullanım ve satışını engelleyerek müvekkilini mağdur ettiğini, Fatura sözleşmenin kurulması safhasıyla ilgili olmayıp ifasına dair olduğundan öncelikle temel bir borç ilişkisinin varlığı şarttır.

Davalı taraf müvekkiline 2 adet Antalya 2 adet Giresun ve 2 adet Rize 6 adet cihaz satmış, ancak Giresun ve Rize bayilikleri için sattığı cihazları teslim etmemiştir. Sırf faturanın karşı tarafa tebliğ edilmiş ve itiraz edilmemiş olması cihaz bedelinin istenebilir olduğunu kanıtlamaz.

Kaldı ki taraflar delil olarak ticari defter ve kayıtlara dayanmadıklarını, Davalı tarafından 31.05.2019 tarih ve 32.806,75TL Giresun bayiliği ve cihazları ve 11.06.2019 tarihli ve 35.321,75 TL tutarlı “rize bayiliği ve cihazları açıklamalı gönderilen ödemeler karşılığında 32.806,75TL için 31.05.2019 tarih ve 026243 seri nolu fatura 35.321,75 TL içinde 11.06.2019 tarih ve ... seri nolu faturalar davalı tarafından kesilmiş ise de davalı taraf ... ve ... seri nolu faturaların içeriğindeki cihazları müvekkilimize teslim ettiğini veya aldığı parayı iade ettiğini ispatlayamadığını,

6100 Sayılı HMK' nın 190. maddesi ve 4721 Sayılı TMK' nın 6. maddesi gereğince herkes iddiasını ispatla mükellef olup, huzurdaki dava ile davalı tarafa ödenen (32.806,75TL + 35.321,75 TL) = 68.128,5 TL talep edilmiştir.

Davalı taraf fatura içeriğindeki cihazları müvekkiline teslim ettiğini ispatlayamamış olduğundan davanın kabulü gerekirken ret kararı verilmesi yerinde olmadığından ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etiğini, İleri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava, Rize ve Giresun bayiliği ile bu bayiliklere teslimi gereken cihazların teslim edilmediği iddiasıyla yapılan ödemelerin iadesi talep edilmiştir. Mahkemece, davanın reddine, karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Mahkemece, davacı tarafın ticari defter ve kayıtları inceletilmek suretiyle talimat mahkemesince mali müşavir bilirkişiden aldırılan rapor doğrultusunda istinafa konu karar verilmiştir.

Davacı vekili, tarafların delil olarak ticari defter ve kayıtlara delil olarak dayanmadıkları halde mahkemece resen müvekkilinin ticari defter ve kayıtları inceletilmek suretiyle mali müşavir bilirkişiden rapor alındığını istinaf sebebi olarak ileri sürmüş ise de, HMK' nın 222/1 ve TTK' nın 83/1 maddesine göre ticari davalarda mahkeme tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden karar verebilecektir.

Bu nedenle davacı vekilinin bu yöndeki istinaf sebebi yerinde değildir.

Davacı tarafın dava dilekçesinde ki talebi; ödeme yapıldığı halde Rize ve Giresun bayiliği ile cihazların teslim edilmediği iddiasıyla yapılan ödemelerin iadesi talep edilmiş olup davacı vekilinin istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü, 2020 yılı Ocak Ayı sonunda müvekkilinin Antalya bayiliği bitmiş olduğundan, Antalya bayiliği için aldığı bu iki cihazın da çalıştırılamadığı, müvekkilinin bu cihazları satabilmesi için cihazların kodlarının açılması gerektiği, bazı cihaz serverlerinin de incelenmediğine yönelik istinaf sebeplerinin ilk kez istinaf dilekçesinde ileri sürüldüğü, HMK'nın 141.

Maddesinde belirtilen iddianın genişletilmesi yasağı kapsamında bulunduğundan ve HMK. 357/1-son cümlede belirtildiği üzere ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar dinlenemez ve yeni delillere dayanılamaz hükmü uyarınca davacı vekilinin istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü bu istinaf sebepleri HMK. 357/1-son cümle gereği dairemizce değerlendirilmemiştir.

Davacı vekilinin, müvekkilinin davalı tarafa 6 adet cihaz siparişi verdiği, Antalya bayiliği için olan 2 adet cihazın teslim edildiği halde ödemesi yapılan 2 adet Giresun ve 2 adet Rize bayiliği için almış olduğu toplam 4 adet cihazın hiç teslim edilmediği ve bayiliklerin verilmediğine yönelik istinaf sebepleri incelendiğinde. Davacı tarafından davalı muhataba Beyoğlu ... Noterliğinden keşide edilen 17/09/2020 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarname ile.

18/07/2018 tarihli "Antalya bayilik bedeli ve cihazları" açıklamalı, 31/05/2019 tarih ve 32.806,75 TL tutarlı Giresun bayiliği ve cihazları açıklamalı ve 11.06.2019 tarih ve 35.321,75 TL tutarlı Rize bayiliği ve cihazları açıklamalı ödemeler yapıldığı bunun karşılığında Antalya, Giresun ve Rize bayiliklerinin davacıya teslim edileceği konusunda anlaşıldığı ancak aradan geçen 2 yıllık zaman zarfında davacıya herhangi bir bayilik verilmediğini, göndermiş olduğu paranın o günkü kur üzerinden 20.000,00 Euro'ya tekabül etmekte olup,

işbu ihtarın tebliğ edilmesinden itibaren 3 gün içerisinde 20.000,00 Euro bayilik ve cihaz bedeli ile 10.000,00 Euro mahrum kalınan kazanç bedeli olmak üzere toplamda: 30.000,00 Euro'nun ödenmesi talep edilmiştir. Davacı taraf dava dilekçesinde ise.

Davacıya Antalya bayiliği ve (3 Adet dimsport new genius cihaz ile 3 adet dimsport new trasdata cihaz olmak üzere) toplam 6 adet cihazın teslim edildiği ancak davalıya 31.05.2019 tarih 32.806,75 TL tutarlı “Giresun bayiliği ve cihazları” açıklamalı, 11.06.2019 tarih 35.321,75 TL tutarlı “Rize bayiliği ve cihazları” açıklamalı dekontlar ile ödemeler yapıldığı halde Rize ve Giresun bayiliği ile cihazlarının teslim edilmediğini, bu sebeple yapılan 68.128,50TL. ödemelerin iadesi talep edilmiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde ise, kendilerine 2 adet cihaz teslim edildiği diğer cihazların teslim edilmediğini ileri sürmüştür. Davacı taraf davaya dayanak olarak dava dilekçesi ekinde 3 adet banka ödeme dekontu sunmuştur. Bu dekontlara göre.

18.07.2018 tarihinde Antalya Bayilik açıklaması ile 50.000,00 TL., 31.05.2019 tarihinde Giresun Bayilik ve Cihazlar açıklaması ile 32.800,00 TL., 11.06.2019 tarihinde ise Rize Bayiliği ve Cihazlar açıklaması ile 35.315,00 TL.olmak üzere davalı hesabına toplam 118.115,00-TL. ödeme yapılmıştır.

Davacı tarafın dava dilekçesi ekinde ibraz ettiği fatura fotokopilerinden, gerekse de davalı tarafın savunmalarından, davalı şirket tarafından davacı adına 3 adet fatura düzenlendiği anlaşılmaktadır. Davalı şirketin davacı adına düzenlemiş olduğu faturalar incelendiğinde. 18.07.2018 tarih ve ... nolu 2 Adet Cihaz ve Antalya Bayiliği açıklamalı, 50.000,00 TL. Miktarlı fatura, 31.05.2019 tarih ve ... nolu, 2 Adet Cihaz açıklamalı, 32.800,00 TL.

Miktarlı fatura, 11.06.2019 tarih ve ... nolu, |2 Adet Cihaz açıklamalı, 35.315,00 TL. Miktarlı faturalar olduğu, davalı şirket tarafından davacı adına düzenlenen 3 adet faturanın toplam tutarının 118.115,00-TL. Olduğu, bu faturaların içeriklerinde toplam 6 adet cihaz ile birlikte Antalya Bayilik ücreti bulunmaktadır. Davalının düzenlediği faturalarda Giresun ve Rize bayilikleri ile ilgili herhangi bir ibare bulunmamaktadır.

Faturanın davacı tarafa usulüne uygun tebliğ edildiğini kanıtlama yükümlülüğü davalı tarafta olup, davalının bu hususu kanıtlaması halinde, bu kez, TTK'nın 21/2. maddesinde yazılı 8 günlük yasal süre içerisinde faturaya itiraz ve iade ettiğini kanıtlama yükümlülüğü ise davacı tarafa aittir.

TTK'nın 21/2. maddesi uyarınca tebliğe rağmen faturayı süresinde itiraz ve iade etmeyerek, ticari defterlerine borç kaydeden tacir, fatura münderecatını aynen kabul etmiş ve faturayı gönderen taraf, faturaya dayalı bu alacağının varlığını (HMK m. 222) uyarınca ispatlamış olur. 6100 Sayılı HMK. Nın 222 maddesi uyarınca kanuna uygun olarak veya olmayarak tutulmuş olan ticari defterlerin münderecatı,sahibi ve halefleri aleyhine delil sayılır.

Davalı tarafından davacı adına düzenlenen davaya konu 3 adet faturanın davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı tarafın TTK'nın 21/2. maddesinde yazılı 8 günlük yasal süre içerisinde faturaya itiraz edip iade ettiğini iddia etmediği gibi bu yönde dosya kapsamında delil de olmadığı, davacının ticari defterlerinde kayıtlı 3 adet faturanın ve içeriği malların davacıya teslim edildiğinin kabulü gerekir.

Davalının faturaya dayalı alacağın varlığını HMK'nın 222. maddesi uyarınca kanıtlamış olduğu, bu tesbitler doğrultusunda davalının davacıya mal teslim ettiğini ve davacıdan alacaklı olduğunu ispat etmiştir. Bu durumda ispat külfeti davacı tarafta olup tüm bu değerlendirmeler ışığında, davacının ticari defterlerinde kayıtlı olan faturaya dayalı malların teslim alınmadığını/borcu olmadığı ve davalıdan alacaklı olduğunu ancak yazılı delillerle ispat edebilir.

Bu durumun tanıkla ispatı mümkün olmadığından mahkemece davacı tarafın tanık dinletme talebinin reddine yönelik verdiği kararın usul ve yasaya uygun olup bu yöndeki istinaf sebebinin yerinde olmadığı, davalının davacıya toplam tutarı 118.115-TL. olan üç adet fatura düzenlediği, davacı tarafın davalı şirket banka hesabına 118.115-TL.

Banka havalesi ile ödeme yaptığı, davalı şirketin davacı adına düzenlemiş olduğu 3 adet faturanın davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, buna göre davacı tarafça banka havalesi ile yapılan ödemelerin davalı tarafça kesilen fatura bedeli ile aynı olduğu gözetildiğinde, davacı tarafın yapmış olduğu ödemelerin 3 adet faturaya konu 6 adet cihaz ve Antalya Bayilik ödemesi olduğu, davalının düzenlediği faturalarda Giresun ve Rize bayilikleri ile ilgili herhangi bir ibare bulunmadığı, davacı tarafın süresi içerisinde faturalara itiraz etmediği ve fatura içeriklerinin kesinleştiği, aksinin davacı tarafça ispat edilemediği,

ilk derece mahkemesine sunulan deliller, hükme esas alınan bilirkişi rapor içeriğindeki tespitler ışığında, mahkemece davanın reddine yönelik verilen hüküm ve gerekçesinde yasa ve usule aykırılık bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, mahkemenin kabul ve gerekçesine yönelik davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.