İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2022/940 K.2024/1656

İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı ...

Sanayi ve Ticaret AŞ,’nin üretici, davalının distrübütör ve müvekkilinin de satıcı olduğu 25/01/2019 tarihli bayilik sözleşmesi ile ürünlerin satımında müvekkilinin Bulgaristan bayii olduğunu, sunulan proforma faturalardan da görüleceği üzere toplam 266.178,83 Euro’luk satış konusunda anlaştıklarını, müvekkili tarafından davalının banka hesabına 177.986,28 Euro ödeme yapıldığını, davalının ise ekte sunulan irsaliyeli faturalardan anlaşılacağı üzere sadece 94.247,73 Euro’luk mal teslimi yaptığını, ödeme yapılan tutara karşılık 83.738,55 Euro’luk malı teslim etmediğini,

müvekkilinin ödediği paradan fazla kısım olan 83.738,55 Euro’nun iadesi için icra takibi başlattığını, Büyükçekmece ...İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına davalının itiraz ettiğini belirterek davanın kabulüne, itirazın iptaline, takibin devamına ve icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili tarafından cevap süresinin uzatılmasının talep edildiğini, ilk derece mahkemesince 19/03/2021 tarihli ara karar ile cevap süresinin uzatılmasına karar verildiğini, gider avansı olmadığından tebliğ edilememiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi 09/02/2022 tarih ve 2021/139 Esas - 2022/106 Karar sayılı kararında; "....Taraflar arasında imzalanan 25/01/2019 tarihli bayilik sözleşmesi ile davacının satıcı bayi olarak ürettiği ürünleri kendi ad ve hesabına bölgede satacağı, distrübütör olarak davalının aracılığıyla ürünlerin satılacağı düzenlenmiştir.

Davacı tarafça sunulan ödeme belgelerine göre davacı tarafından davalı tarafa 177.986,28 Euro ödeme yapıldığı, buna karşılık davalı tarafından 94.247,73 Euro bedelli fatura tanzim edildiği anlaşılmaktadır. Davalı taraf adına yapılan usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen cevap dilekçesi ve delilleri ibraz edilmemiştir.

Cevap dilekçesi ibraz edilmemiş olmakla davacı tarafça ileri sürülen vakıalar inkar edilmiş, ancak malların teslimine ilişkin bilgi ve belge sunulmadığı gibi ticari defter ve belgeleri de ibraz edilmemiştir. Davacı tarafça yapılan fazla ödeme miktarı 83.738,55 Euro icra takibine konu edilmiştir. Bu sebeple mahkememizce açılan davanın kabulü ile Büyükçekmece ... İcra Müd.nün ...

E sayılı icra dosyasına davalının itirazının iptali ile takibin devamına, davacı tarafın icra inkar tazminat talebinin alacak likit olmadığından reddine karar verilmiş olup aşağıda yazılı olduğu biçimde hüküm kurulmuştur. "gerekçesi ile, '' AÇILAN DAVANIN KABULÜNE, Büyükçekmece ... İcra Müd.nün ...

E sayılı icra dosyasına davalının İTİRAZININ İPTALİ ile TAKİBİN DEVAMINA , Davacı tarafın icra inkar tazminat talebinin alacak likit olmadığından reddine, '' karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemenin haklı davalarının kabulüne karar vermekle beraber, "Davacı tarafın icra inkar tazminat talebinin alacak likit olmadığından reddine," demek suretiyle inkar tazminatı talebini reddettiğini, Bu red kararının hukuka aykırı olduğunu, alacak fatura ve diğer yazılı belgelere dayalı olup tamamen likit olduğunu, tartışmaya açık veya belirlenmesi gereken bir alacak söz konusu olmadığını, takibin devamına eksiksiz olarak karar verildiğini, mahkemenin likit alacak kavramını gerektiği gibi değerlendirmediğini ve hataya düştüğünü, İleri sürerek; Tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının bu yönden bozulmasını veya usul ekonomisi gereği düzelterek onama yapılmasını, talep etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.

Dava, davacı tarafından davalının banka hesabına 177.986,28 Euro ödeme yapıldığı, davalının ise sunulan irsaliyeli faturalardan anlaşılacağı üzere sadece 94.247,73 Euro’luk mal teslimi yaptığı, ödeme yapılan tutara karşılık 83.738,55 Euro’luk malı teslim etmediği iddiasıyla, ödediği ve mal teslimi yapılmayan 83.738,55 Euro’nun istirdadı talebi ile başlatılan icra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne, Büyükçekmece ...

İcra Müd.nün .. E sayılı icra dosyasına davalının itirazının iptali ile takibin devamına , davacı tarafın icra inkar tazminat talebinin alacak likit olmadığından reddine, karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. Somut olayda, davacı ve davalı şirket arasında 25.01.2019 tarihli “Bayilik Sözleşmesi” akdedildiği, sözleşmede dava dışı ... A.Ş. üretici, davalı Distribütör, davacı ise Satıcı Bayi olarak yer aldığı, sözleşmeye göre.

Davacı, üretici olan ... A.Ş.'nin ürettiği ürünlerin Bulgaristan'da Satıcısı konumunda olduğu, davacı (bayi) üreticinin ürettiği ürünleri kendi ad ve hesabına bölgede (Bulgaristan) satacağı, davacı aldığı ürünler karşılığında ürün bedelini nakit olarak ödeyeceği, ürünlerin Distribütör (davalı) aracılığı ile satışı ilgili Uluslararası ve T.C.

Yasaları hükümlerine tabi olduğu, ürünlerin teslim yerinin Distribütörün Edime Kapıkule'deki deposu olduğu, sözleşmenin süresinin 31.04.2019 tarihine kadar geçerli olduğu, hükümlerine havidir.

Davacı tarafından, davalıya 177.986,28 EURO ödeme yapıldığı, karşılığında davalının 94.247,73 EURO'luk mal teslim ettiği, davalının kalan 83,738,55 EURO'luk malı teslim etmediği iddiası ile davalı aleyhine 83.738,55 EURO'nun tahsili için icra takibi başlatılmış, davalının takip konusu borca ve tüm ferilerine itirazı neticesinde huzurdaki itirazın iptali davası açılmıştır.

Mahkemece, davacı tarafın sunmuş olduğu banka ekstreleri,faturalar ve Swift mesajları ve dosya kapsamına göre mali müşavir bilirkişiden rapor alınmak suretiyle istinafa konu karar verilmiştir. Davacı vekilinin mahkemece müvekkili lehine icra inkar tazminatı hükmedilmemesinin yerinde olmadığına yönelik istinaf sebebi incelendiğinde, İİK'nın 67. maddesinin 2.fıkrası hükmünce, icra - inkar tazminatına hükmedilebilmesi için alacağın likit ve belli olması gerekir.

Somut olayda, davaya konu icra dosyasındaki icra takibine konu asıl alacak taraflar arasında imzalanan 25/01/2019 tarihli bayilik sözleşmesinden kaynaklandığı, banka ekstreleri,faturalar ve Swift mesajlarına göre davacı tarafından davalıya yapılan ödeme miktarı, davalı tarafından teslim edilen mal miktarına göre davalı tarafından teslim edilmeyen kısma yönelik davacının alacak talebi, likit (belli ve belirlenebilir) ve muayyen nitelikte bir alacak olup İİK'nın 67/2. maddesinde öngörülen icra inkar tazminatı koşullarının oluştuğu,

mahkemece davacı lehine İİK'nın 67/2. maddesinde öngörülen icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerekirken talebin reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan, davacı vekilinin bu yöndeki istinaf sebebi yerinde görülmüştür.

(Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2021/2434 Esas - 2022/7247 Karar sayılı kararı benzer mahiyettedir.) Sonuç olarak; davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, HMK'nın 353/1-b.2 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, Dairemizce davacının icra inkar tazminatı talebinin kabulü yönünde yeniden hüküm kurulmasına karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ YÖNÜNDEN

3- Karar tarihi itibariyle alınması gereken 35.800,89-TL nispi karar harcından, davacı tarafından peşin olarak yatırılan 6.329,76-TL harcın mahsubu ile bakiye 29.471,13-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 4- Davacı tarafça sarf edilen; ilk dava açılışında davacı tarafından yatırılan ( 6.329,76 TL peşin harç + 59,30-TL başvurma harcı olmak üzere toplam=) 6.389,06-TL harç gideri, tebligat , müzekkere gideri , bilirkişi sarf gideri 1.661,10 TL olmak üzere toplam: 8.050,16 TL.'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 6-Davalı tarafından herhangi bir yargılama gideri sarf edilmediğinden, bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 7-Davacı yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir olunan 43.254,72 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,

İSTİNAF YÖNÜNDEN

9-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden davacı tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine, 10-Davacı tarafından istinaf aşamasında sarf edilen 220,70-TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile 78,60-TL dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gidiş- dönüş gideri olmak üzere toplam : 299,30-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

11-Kullanılmayan gider avansı bulunması halinde yatıran tarafa iadesine, 12-Dairemizce verilen kararın mahiyeti gereği İİK'nın 36/5 maddesi uyarınca icranın geri bırakılması için yatırılan teminatın talep halinde teminatı yatıran ilgili tarafa iadesine, 13-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 24/10/2024 tarihinde HMK' nın 362/1-a maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.