İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2023/1878 K.2026/187

İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

DAVA

Davacılar dava dilekçesinde özetle; davalı şirketten 7 adet fatura ile elektrikli ... ile motosikletler aldıklarını, buna karşın 30/06/2015 vade tarihli, 25.000,00TL bedelli, 30/07/2015 vade tarihli, 30.000,00TL bedelli, 30/08/2015 vade tarihli 30.000,00 TL bedelli senetleri verdiklerini ancak karşı tarafın satış konusu semenin kendine düşen edimindeki ayıba karşı tekeffül borcunu ifadan imtina ettiğini, kendilerine teslim edilen araçlardan 22 tanesinin aküsünün arızalı olduğunu, bu araçlardan 6 tanesinin satışının yapıldığını ve kimisinin iade alındığını, kimisinin ise müşteriler tarafından bedellerinin ödenmediğini,

kalan araçların satışının durdurulduğunu, tüm ihtarlarına rağmen eksiklerin giderilmediğini ve zarara uğradıklarını beyanla dava konusu 3 adet senet için dava sonuna kadar tedbir kararı verilmesini, ticari zararın tespiti ile davalıya ödettirilmesine, 5.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesi ile yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını ve öncelikle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın avukat olmayan ...tarafından açıldığını ve anılan kişinin dava açma yetkisinin bulunmadığını, dava dilekçesindeki taleplerin açık olmadığını, talepler açıklattırılarak harcın tamamlanması gerektiğini, şayet davacı taraf ayıp nedeniyle sözleşmesinin feshini ve bedel iadesini talep ediyorsa bunun mümkün olmadığını, daha önce müvekkiline gönderilen ihtarname ile ayıplı araçların ayıpsız misli ile değiştirilmesinin talep edildiğini ve seçimlik hakkın kullanıldığını,

davacı tarafın süresi içerisinde bir ayıp ihbarında bulunmadığını, davacı tarafın sunduğu raporun yetkili servis tarafından düzenlenmediğini ve kabul edilemeyeceğini beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, taraflar arasında ... ve ... marka elektrikli ... motosiklet alımı konusunda sözleşme yapıldığı, 22 adet aracın aküsü ile ilgili ayıp iddiasında bulunulduğu, bu hususta bilirkişi incelemesi yaptırılarak rapor alındığı, daha önce davanın kabulüne dair verilen kararın Dairemiz kararı ile kaldırıldığı ve kaldırma kararından sonra yeniden bilirkişi raporu alınarak ayıp ihbarı hususunun irdelendiği, davaya konu ...lerin arıza tarihinin 03/01/2015 olduğu, davacı tarafın arıza ile ilgili 03/01/2015 tarihinde servis raporu aldığı, dolayısıyla ayıbı bu tarih itibariyle öğrenmiş olduğu,

davalı tarafa arıza ile ilgili ayıp ihbarını 27/04/2015 tarihinde yaptığı, davalı tarafından da ayıp ihbarı def'inin ileri sürüldüğü ve davacı tarafından süresinde ayıp ihbarı yapılmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ve karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

DAVACILAR VEKİLİNCE İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacının, davalı şirketten elektrikli ... ile motosikletler aldığı, toptan malzeme alan ve parakende olarak tek tek ürün satan bir firma olduğu, dolayısıyla toptan şekilde aldığı ürünlerin tamamı üzerinde inceleme yapma ve ayıbı tespit etme ihtimalinin bulunmadığı, satılan ürünlerin garanti kapsamında satıldığı, ihbar süresinin tespiti bakımından taraflar arasında süreklilik arz eden ticaretin de sekteye uğramaması ve devamlılığının sağlanması için müşterilerden gelen geri bildirimlerin garanti kapsamında çözümünün aranması,

satın alınan ürünlerin büyük bir kısmının geri bildirimler neticesinde arızalı olduğunun, yani bir üründen çok şikayet alındığının tespiti anında taraflar arasında böylesi bir davanın vücut bulmasının ancak mümkün olduğu, her ne kadar ayıp ihbarının süresinde yapılmadığı iddia edilmiş ise de, ticari hayatın bu şekilde tezahürü mümkün bulunmadığından, yani müşterilerin geri bildirimlerinden alınan toptan ürünlerin adet sayısının büyük kısmının arızalı olduğunun tespiti anının sonrasında ancak garanti kapsamında satılan ürünlerin ayıplı olduğu kanaatine varıldığı,

çok şikayet alan ürün olduğu takdirde şikayet sayısının bu denli artmasına müteakip davalıdan alınan ve henüz satılmamış ürünler bakımından şüphenin oluşma anının tüm ürünlerin ayıplı olduğu noktasına varıldığı an olduğu, bundan öncesinde münferit arıza olarak kabul edilen hususların bundan sonrasında ayıp olarak nitelendirildiği, davacının çalışma şekli değerlendirilmeden bu şekilde karar verilmiş olmasının usule ve yasaya aykırı olduğuna ilişkindir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava, satım konusu elektrikli ... ve motorsikletlerin ayıplı olduklarından bahisle ifa uğruna verilen ve tahsil edilen senet bedellerinin istirdadı, uğranılan kar kaybına dayalı maddi tazminat ile manevi zararın tazmini taleplerine ilişkindir.

Mahkemece, yukarıda açıklanan gerekçe ile davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 219. maddesine göre; bir maldaki ayıp, satıcının zikir ve vaat ettiği vasıflarda veya niteliği gereği malda bulunması gereken lüzumlu vasıflarda eksiklik olmasıdır.

Türk Ticaret Kanunu'nun 23/1-c maddesi uyarınca ticari alım satımlarda satılanda bulunan ayıp, açık ayıp niteliğinde ise alıcının teslim tarihinden itibaren 2 ve 8 günlük süreler içerisinde satıcıya bildirimde bulunması gereklidir. Ancak ayıp gizli ayıp niteliğinde ise aynı maddenin atfı ile TBK'nın 223. maddesi uyarınca ortaya çıktığı tarihte derhal satıcıya bildirilmesi gerekir.

Satıcının ağır kusurlu olması ya da satıcılığı meslek edinmiş olması sebebiyle bilmesi gereken bir ayıbın bulunması halinde, TBK'nın 225. maddesi uyarınca, satılandaki ayıbın kendisine süresinde bildirilmemiş olduğunu ileri sürerek sorumluluktan kısmen de olsa kurtulması mümkün değildir.

Satılanın ayıplı olduğunu, satıcıya süresi içerisinde ayıp ihbarında bulunulduğunu veya satıcının ağır kusurlu olduğunu ispat yükü alıcıdadır.Somut olayda; davacı şirket tarafından davalıdan ilki 01/08/2013 ve sonuncusu 07/04/2014 tarihli olmak üzere yedi adet faturada gösterilen elektrikli ... ve motorsikletlerin satın alındığı,

davacının satım konusu araçlardan 22 adedinin ayıplı olduğunu iddia ettiği, dava dilekçesinde bunlardan 6 adedinin satıldığının, müşterilerden gelen şikayet üzerine kimisinin geri alındığının, kimisinin ise bedelinin ödenmediğinin ve kalan 16 adedin satışının durdurulduğunun, teknik serviste alınan rapor ile ayıbın tespit edildiğinin iddia edildiği, dava dilekçesinde satıldığı iddia edilen 6 adet araca ilişkin teknik bilgiye yer verilmediği, alınan bilirkişi raporlarında akülerin incelendiği, araçların incelenmediği,

son alınan raporda araçların tamamının aküsü değiştirilerek satıldığı bilgisine yer verildiği ancak incelenen aküler ile satıldığı ve ayıplı olduğu iddia edilen araçlar arasında bir bağlantı kurulmadığı, dava dilekçesi ekinde 16 adet ... ve motorsikletin ayıplı olduğu tespitini içerir 03/01/2015 tarihli servis raporunun sunulduğu, yine dava dilekçesine ekli ve davalıya ayıp ihbarının yapıldığı Noter ihtarnamesinin 27/04/2015 tarihli olduğu, buna göre davacının dava tarihinde ayıplı olduğunu iddia ettiği tüm araçları satmadığı,

dolayısıyla her bir araç yönünden ayıp iddiasının müşteri şikayeti üzerine öğrenildiği ve ayıp ihbar süresinin buna göre başladığına dair iddiasının haksız olduğu, dava dilekçesindeki beyanlardan 22 adet aracın tamamında bulunduğu iddia edilen gizli ayıbın alınan servis raporu ile öğrenildiğinin anlaşıldığı, buna rağmen davalıya derhal ihbarda bulunulmadığı,

öğrenme ve ihbar tarihi arasında 4 aylık sürenin geçtiği, davacı tarafça davalının ağır kusurlu olduğu iddia ve ispat edilmediği gibi ayıplı olduğu iddia edilen akülerin davalının satmış olduğu araçlara ait oldukları ve davalının satıcı olarak bu akülerin ve araçların ayıplı olduğunu bilmesi gerektiğine dair bir tespitin de yapılmadığı, bu minvalde Mahkemece davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmıştır.Sonuç olarak,

dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere göre, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, davacı tarafın istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.