İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2024/1945 K.2024/2126

İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

İhtiyati haciz talep eden vekili talep dilekçesinde özetle, 30/01/2024 düzenleme tarihli, 30/05/2024 ödeme tarihli, 500.000,00 TL bedelli bir adet senet aslına istinaden 100.000,00 TL alacaklı olduğunu vadesinde borçlunun borçlarını ödemediğini, borçlunun borcuna ve masraflarına yeterli miktarda taşınır, taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesinin 05/09/2024 tarihli kararı ile.

"İhtiyati haciz isteyenin, borçlu hakkındaki talebinin %15 teminatla kabulü ile. İ.İ.K'nın 257. maddesi gereğince yukarıda yazılı alacak miktarı kadar borçlunun gerek elindeki gerek üçüncü kişilerdeki menkul ve gayrimenkul malları ile hak ve alacaklarının borca yetecek miktarının İHTİYATİ HACZİNE, " karar verilmiş ve verilen karara karşı borçlu vekili tarafından itiraz kanun yoluna başvurulmuştur.

Aleyhine ihtiyati haciz talep edilen vekili 30/09/2024 tarihli ihtiyati haciz kararına itiraz dilekçesinde özetle; hacze konu senet yönünden yetkili Mahkeme'nin Diyarbakır Mahkemeleri olduğunu, senedin düzenlenme tarihinden sonra boşlukların doldurularak usulsüz bir şekilde düzenlendiğini, müvekkilinin Bakırköy Bağcılar'da hiç bulunmadığını, yetkisiz yerde ihtiyati haciz talep edildiğini, taraflarınca davalı aleyhine Bakırköy 7. İcra Hukuk Mahkemesi nezdinde 2024/586 Esas sayılı dosya ile icra takibinin tedbiren durdurulması ve akabinde ise takibin iptaline karar verilmesi maksadıyla dava ikame edildiğini,

bahsi geçen davada Bakırköy 7. İcra Hukuk Mahkemesi 17.09.2024 tarihli tensip tutanağı 7 nolu ara kararı ile ''Davacı vekilinin tedbir talebinin kabulü ile takibin tedbiren ve geçici olarak durdurulmasına'' karar verdiğini, Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasına ilişkin müvekkili aleyhine başlatılan takibin tedbiren durdurulmuş olup, Bakırköy 7. İcra Hukuk Mahkemesince ilgili icra dairesine bu hususta müzekkere yazıldığını beyan ederek Bakırköy 7. İcra Hukuk Mahkemesinin 17.09.2024 tarihli tensip tutanağının 7 nolu ara kararı gereği müvekkili aleyhine yürütülen icra takibinin durdurulmasına karar verildiğinden, yetki itirazlarının kabulü ile müvekkili aleyhindeki ihtiyati hacizlerin ivedilikle kaldırılmasını talep ettiği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi 30/09/2024 tarih ve 2024/300 D.İş - 2024/300 Karar sayılı kararı ile: "İhtiyati hacze itiraz edenin talebinin duruşmalı olarak değerlendirilmesine karar verilmiş ve 27/09/2024 tarihine duruşma günü talik edilmiş, taraflar duruşmada dinlenmiştir. Talep, İİK 'nun 265. maddesine istinaden ihtiyati haciz kararına itiraza ilişkindir.

İİK'nun 265. maddesinde "Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı huzuruyla yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren 7 gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.

İİK' nın 265. maddesinde ihtiyati haciz kararına karşı itiraz sebepleri sınırlı şekilde sayılmış olup, bu sayılanlar dışında başka bir sebebe dayanılarak itiraz edilmesi mümkün değildir. 2004 sayılı İİK 265. maddesine göre ihtiyati hacze itiraz sebepleri sınırlı olarak sayılmış olup buna göre borçlu dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı itirazda bulunabilecektir.

Bu kapsamda itiraz eden vekilinin itirazlarının incelenmesinde; itiraz sebeplerinden yetkiye ilişkin itirazın senedin düzenlenme yeri ve davacı alacaklının yerleşim yeri dikkate alındığında yerinde olmadığı, sair itirazların ise 265. maddede sayılan sebeplere dayanmadığı, bu taleplerin ancak esasa ilişkin yargılamada değerlendirilebilecek sebeplerden olduğu, kambiyo senedine dayanan ihtiyati haciz talebinin bu haliyle yerinde olduğu anlaşıldığından itirazların reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde ek karar tesis edilmiştir." gerekçesi ile,

"mahkememizin 05/09/2024 tarihli ihtiyati haciz kararına yapılan itirazların reddine," karar verilmiş ve karara karşı muteriz vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Muteriz vekili istinaf dilekçesinde özetle, uyuşmazlık konusu ihtiyati haciz kararına karşı itirazlarında hukuki bir mesnetsizlik bulunmadığını, İcra ve İflas Kanunun ''İhtiyati haciz kararına itiraz ve temyiz'' başlıklı 265. maddesinin ''Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir'' hükmünü amir olduğunu, bahsi geçen hükümde itiraz nedenlerinin sınırlı olarak sayıldığını;

bu nedenler sınırlı olup şekli nitelikte olduğunu; ihtiyati haciz kararına itiraz nedenlerinin sınırlı ve şekli nitelikte olduğuna ilişkin olduğuna dair Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 07.03.2005 tarihli 2005/1941-E, 2005/2138-K, 25.04.2005 tarihli 2005/4327-E, 2005/4177-K, 09.06.2005 tarihli 2005/6798-E, 2005/5970-K. sayılı ve bunların dışında birçok kararlarının bulunduğunu;

buna göre müvekkilinin, kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin görevine, yetkisine ve teminata itiraz edebileceğini, Yerel mahkemece yetki yönünden itirazlarının hukuka ve usule aykırı bir şekilde reddedildiğini, her şeyden önce ihtiyati haciz kararına konu edilen edilen senedin takibinde yetkili mahkemenin Diyarbakır Mahkemeleri olduğunu; müvekkilin ikametgahı Diyarbakır olup, işbu dosyaya konu senetin aslen Diyarbakır'da düzenlendiğini, uyuşmazlık konusu senette ödeyecek kişiye ait bilgilerin yer aldığı alt bölüm ile senedin diğer kalan tüm bölümlerinin farklı renkte kalemlerle düzenlendiğini;

bu halde senedin düzenlenme tarihinden sonra boşlukların doldurularak usulsüz bir şekilde hazırlanmış olduğunu, müvekkilinin senette sonradan doldurulmak suretiyle yazılan Bakırköy, Bağcılar ilçesi İstanbul ili ile hiçbir bağlantısı bulunmadığını; hatta müvekkilinin yine sonradan doldurulmak suretiyle atılan 30/01/2024 düzenleme tarihinde Bakırköy Bağcılarda hiçbir surette bulunmadığını, mahkeme tarafından gerekli görülürse, müvekkilinin kullanımında olan ... numaralı telefon hattına ilişkin belirtilen tarihte yer tespiti yapılması taleplerinin bulunmakta olduğunu;

sonradan doldurulma suretiyle usulsüz olarak hazırlanmış senedin yetkili yerde dava konusu edilmediğini, yerel mahkemece ''itiraz sebeplerinden yetkiye ilişkin itirazın senedin düzenlenme yeri ve davacı alacaklının yerleşim yeri dikkate alındığında yerinde olmadığı'' gerekçeleriyle yetki yönünden itirazlarının reddine karar verildiğini ancak senedin düzenlenme yerinin de, müvekkilin ikametgahının da Diyarbakır olduğunu;

dolayısıyla yerel mahkemece neye dayanılarak yetki itirazlarının reddine karar verildiğinin taraflarınca anlaşılamadığını, Müvekkili aleyhine verilen ihtiyati haciz kararının dayandığı sebepler ve teminata ilişkin verilen kararın usul ve yasaya aykırılık teşkil etmekte olduğunu, işbu istinaf incelemesine konu senedin yetkisiz yerde dava konusu edilmekte birlikte, müvekkili aleyhine verilen ihtiyati haciz kararının dayandığı sebepler ve teminata ilişkin verilen kararın usul ve yasaya aykırılık teşkil etmekte olup, bu nedenlerle de ihtiyat haciz kararına karşı itirazlarının bulunmakta olduğunu, İleri sürerek,

yukarıda arz ve izah edilen nedenlerle ve re'sen dikkate alınacak nedenlerle, istinaf başvurularının kabulü ile, yerel mahkeme kararının kaldırılarak, ihtiyati haciz kararına karşı itirazlarının kabulüne, itirazları doğrultusunda yetkisizlik nedeniyle ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Talep; kambiyo senedine dayalı ihtiyati haciz istemine ilişkin olup, mahkemece ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmiş, karara karşı ileri sürülen itiraz ise reddedilmiştir. Muteriz vekilince ek karara karşı süresinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İİK'nun 257/1 fıkrası uyarınca; rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İİK'nun 258 maddesi uyarınca; ihtiyati haciz talep eden alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur. Burada aranan ölçü yaklaşık ispat ölçüdür.

İİK'nun 265. maddesi hükmü gereğince, borçlu kendisi dinlenilmeden verilen ihtiyati haciz kararına yönelik haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata, huzuru ile yapılan hacizlerde haczin uygulandığı, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde itiraz edebilir. Bu durumda mahkeme, gösterilen itiraz sebepleri ile bağlı inceleme yaparak itirazı kabul veya reddeder.

Talep dayanağı 30/01/2024 tanzim tarihli, 30/05/2024 vadeli, 500.000,00-TL bedelli, düzenleme yeri Bağcılar olan bonoda; keşidecinin ..., lehdarın ... olduğu, keşidecinin yerleşim yerinin Kayapınar/Diyarbakır olduğu, ihtiyati haciz talep edenin lehdar olduğu anlaşılmıştır.

TTK'nun 777/3 fıkrası uyarınca, ödeme yeri bulunmayan bonoda düzenleme yerinin ödeme yeri kabul edileceği, İİK'nun 50 maddesi atfı ile HMK'nun 6 maddesi uyarınca borçluların yerleşim yeri mahkemesinin, yine HMK'nun 10 maddesi uyarınca ödeme yeri mahkemesinin ihtiyati haciz talebini değerlendirmeye yetkili olduğu, ihtiyati haciz talep eden lehdarın yerleşim yeri ve ödeme yerinin Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerinin adli yargı çevresi içerisinde kaldığı, mahkemece yetki itirazının reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı,

muteriz vekilinin düzenleme yerinin rıza hilafına sonradan doldurulduğuna yönelik itirazının ihtiyati haciz yargılamasında değerlendirilemeyeceği, ihtiyati haciz talep edenin talep dayanağı bono ile muaccel ve rehinle temin edilmemiş alacağının varlığını yaklaşık düzeyde ispat etmiş olması ve muteriz tarafından ileri sürülen diğer itirazların İİK'nun 265 maddesinde sınırlı şekilde sayılan sebeplerden olmamaları karşısında, mahkemece itirazın reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç itibariyle; ilk derece mahkemesi hüküm ve gerekçesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gibi, kamu düzenine aykırılık da saptanmadığından, muterizin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiştir.