İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2021/145 K.2024/124

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı, davacı tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, davalı tarafından taşınması talep edilen üçüncü kişilere ait emtiaları hava yoluyla taşıyarak teslim ettiğini, davalının da bu kişilerden taşıma alacağını tahsil ettiğini, müvekkilince taşımaya ilişkin faturaların düzenlenerek davalıya tebliğ edildiğini ve faturalara itiraz edilmediğini, fatura borcunun uyarılara rağmen ödenmemesi üzerine Bakırköy ...İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında başlatılan takibe yönelik itirazın haksız olduğunu ileri sürerek, itirazın iptali ile takibin devamına ve %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı, davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Davacı ile davalı arasında davacı tarafından davalıya hizmet verilmesi şeklinde ticari ilişkinin kurulduğu, taraflar arasında cari hesap ilişkisi olduğu faturalardan kaynaklı davalı aleyhine icra takibine geçtiği, davalı tarafından yapılan itiraz üzerine huzurdaki itirazın iptali davasının açıldığı,davacının ibraz ettiği ticari defterlerinin,sahibi lehine delil niteliğinin bulunduğu,

davacının 2017 ve 2018 yılı ticari defterlerinde davalı adına düzenlemiş olduğu faturaların kayıtlı olduğu davalının bu faturadan kaynaklı 23.143,55 USD ve 3.746,80 Euro'nun davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacının takip tarihi itibariyle davalıdan 23.143,55 USD ve 3.746,80 Euro alacağının bulunduğu, davacının davasına dayanak faturaların e-fatura olarak düzenlenmiş o dosya kapsamında davalı tarafından davacının düzenlemiş olduğu sözkonusu faturalara davalı tarafından itiraz edilmiş olduğuna ilişkin bir delilin bulunmadığı,

davalının ihtaratlı davetiye tebliğine rağmen ticari defterlerini inceleme gün ve saatinde bilirkişi incelemesine ibraz etmediği, davacı tarafından iddia edilen hizmetin davalıya verildiği hususunda mahkememizde kesin kanaat oluştuğu, neticeten davacının navlun hizmetinden kaynaklı faturadan dolayı takip tarihi itibariyle davalıdan olan asıl alacağının 23.143,55 USD ve 3.746,80 Euro olduğu,

fakat yargılama sürecinde 2.000,00-TL ödeme olduğundan, 2.000,00-TL yönünden konusuz kaldığı anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile takibin açısından iptaline, takibin 23.042,35 -USD asıl alacağa takip tarihinden itibaren alacaklının talebi aşılmamak koşuluyla değişen oranlarda işleyecek avans faizi ile devamına karar vermek gerekmiş ve dava İİK.nun 67. maddesi uyarınca açılan itirazın iptali davası olup, icra takibi faturadan kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik olduğu,

bu durumda açılan itirazın iptali davasında hüküm altına alınan alacak bilinebilir, bir başka deyişle likit olduğundan hükmedilen toplam alacağın % 20'si oranında İİK.nun 67. maddesi uyarınca davacı yararına tazminata hükmedilmesi" gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davalının Bakırköy ...İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasına yönelik itirazının kısmen iptaline, takibin 23.042,35 USD asıl alacak üzerinden takip tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 4/a maddesi uyarınca faiz uygulanarak devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Müvekkilin, bilirkişi raporuyla belirlenmiş 3.746,80 Euro alacağın herhangi bir ödeme bulunmamasına rağmen reddedildiğini, esasen mahkemece müvekkilinin taşıma edimini yerine getirdiği ile 23.143,55 USD ve 3.746,80 Euro alacak bulunduğunun kabul edildiğini, ancak yargılama sürecinde 2.000,00 TL ödendiği belirtilerek bu ödeme yönünden davanı konusuz kaldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, ödemenin hangi tarihte yapıldığının açıklanmadığını, bilirkişi raporunda da müvekkilinin 23.143,55 USD ve 3.746,80 Euro alacaklı olduğunun belirlendiğini,

kaldı ki mahkemenin mahsup ettiği 2.000,00 TL'nin müvekkilin ispatlanan 3.746,80 Euro alacağını karşılar miktarda da olmadığını, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın kabulüne, karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Dava, davalıya ait emtianın hava yolu ile taşınmasından kaynaklanan taşıma bedelinin tahsili amacıyla başlatılan takibe yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne, karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Davacı, müvekkili ile davalı arasında düzenlenen taşıma sözleşmesi kapsamında davalının, üçüncü kişilere ait emtiayı havayolu ile taşıttığını ve üçüncü kişilerden taşıma bedelini tahsil ettiğini, müvekkilince taşınan emtiaların teslim edilerek navlun faturalarının davalıya tebliğ edildiğini ancak fatura bedelinin ödenmemesi üzerine takip başlatıldığını, takibe yönelik itirazın haksız olduğunu ileri sürerek itirazın iptalini talep etmiştir.Davalı Tebligat Kanununun 35. maddesine göre yapılan tebligat üzerine ödeme emrine itiraz etmiştir.

Yargılama sırasında mahkemece davalıya ulaşılamaması üzerine sicil adresine TK 35.maddeye göre tebligat yapılarak yargılama yapılmıştır. Davalı davaya cevap vermemekle HMK'nın 128.maddesi gereğince dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaları inkar etmiştir. Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı tarafından fatura ve cari hesaptan kaynaklı 23.042,35 USD ve 3.746,80 Euro alacağın fiili ödeme tarihindeki karşılığının tahsili amacıyla takip başlatılmış, harca esas değer 129.211,80 TL olarak gösterilmiştir. Ödeme emrinin tebliği üzerine süresinde borç ve ferilerine itiraz edilmesi sonucu takibin durduğu, itiraz ve davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.

Davacının, taşıma sözleşmesi kapsamında, davalı tarafından teslim edilen emtiayı taşıyarak alıcılarına teslim ettiğini kanıtlaması gerekir. Mahkemece, tarafların ticari defterleri üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş, ancak davalının ticari defterlerini ibraz etmemesi nedeniyle sadece davacının ticari defterlerinin incelendiği anlaşılmıştır.

İlk derece mahkemesince bilirkişi inceleme ara kararı ile raporunun tebliğine rağmen, davalı yanca ticari defterleri ibraz edilmemiş, yerinde inceleme veya istinabe yoluyla incelenmesi istenmemiştir.Uyuşmazlık, davacının taşıma edimini yerine getirip getirmediği noktasındadır.

Mahkemece yapılan bilirkişi incelemesinde takip konusu faturaların davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu ve davacının, taşıma edimini yerine getirdiği sunulan hava yük senetleri ile faturalardan belirlenmiştir. Davacının ticari defterlerine göre, takip miktarınca alacaklı olduğu da bilirkişi raporuyla belirlenmiştir. Davalı tarafından bilirkişi raporuna yönelik herhangi bir itiraz sunulmadığı gibi, ödeme itirazı da bulunmamaktadır.

Mahkemece yargılama sırasında 2.000 TL ödeme yapılması nedeniyle Euro cinsi alacağa ilişkin davanın konusuz kaldığı kabul edilmiştir. Ancak, incelenen bilirkişi raporunda bu ödemeye ilişkin bir tespite rastlanmamıştır.

Raporda sonuç olarak davacının taşıma hizmetini vermesi nedeniyle 3.746,80 Euro ve 23.143,55 TL USD alacağının bulunduğu belirlenmiştir.Mahkemece, davacı tarafından taşıma hizmetinin verildiği ve takip miktarınca alacaklı olduğu gerekçeli kararda kabul edilmiştir.

Buna rağmen, tarihi belirtilmeden yargılama sırasında 2.000 TL ödendiği belirtilerek bu miktar sonundan davanın konusu kaldığı gerekçede belirtilmesine rağmen, mahsup sonucu Euro cinsi alacağın reddine karar verilmiştir.İtirazın iptali davasında, davadan sonra bir ödeme yapılması halinde, ödemenin infazda dikkate alınmasına karar verilebilir. Davadan sonra yapılan kısmi bir ödeme nedeniyle davanın reddine karar verilemez.

Davadan sonra yapılan bir ödeme üzerine davanın reddine karar verilemez. Mahkemece 2.000 TL bir ödemenin varlığından söz edilerek 3.746,80 Euro alacak yönünden davanın reddine karar verilmesi doğru olmayıp, ödemenin tarihinin kesin olarak belirlenmesi gerekir. Ödemenin davadan sonra yapılmış olması hâlinde, alacağın tam olarak belirlenerek, takipten ve davadan sonra yapılan kısmi ödemenin tarihi de gösterilerek infazda dikkate alınmasına karar verilmelidir.

Ödeme, icra takibinden sonra ancak davadan önce ise bu durumda ödeme düşülerek dava tarihindeki alacak miktarının hesaplanıp fazla talep varsa reddine karar verilmesi gerekmektedir. Belirtilen şekilde bir inceleme ve araştırma yapılarak varsa ödemelerin miktarı ile tarihleri belirlenerek, bu ödemelerin davadan önce veya sonra olmasına göre bir karar verilmesi için ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması germiştir.

Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda, işin esasına dair istinaf nedenleri incelenmeksizin, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki karar verilmiştir.

KANUN YOLU

HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca karar kesindir.