İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2025/306 K.2025/280

Taraflar arasındaki ihtiyati haciz talebinin ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle ihtiyati haciz talebinin reddine dair verilen karara karşı, ihtiyati haciz talep eden vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

İhtiyati haciz isteyen vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin uzun zamandır davalıya mal sattığını, davalının 30.161,11 USD satım borcunu ödemediğini, elektronik faturaların borçluya teslim edildiğini ve ödeme zamanlarının geldiğini, fatura konusu emtianın borçluya teslim edildiğini, davalı şirkete Tuzla Vergi Dairesi Müdürlüğü tarafından gönderilen 02.11.2023 tarihi yazıda gümrük idaresine/ satıcı firmaya ibraz edilmek üzere deniz taşıma aracının inşasında kullanılacak mal ve hizmetlerin cinsi ve miktarlarının belirtildiğini ileri sürerek, müvekkilinin 30.161,11 USD alacağının tahsilini teminen borçlunun yeterli mal varlığının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda;"...6100 sayılı Yasanın “İhtiyati tedbirin şartları” başlıklı 389 uncu maddesine göre, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir (f.1). müteakip maddede ise, talep edenin haklarının derhâl korunmasında zorunluluk bulunan hâllerde, hâkimin karşı tarafı dinlemeden de tedbire karar verebileceği;

tedbir talep eden tarafın, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorunda olduğu hüküm altına alınmıştır.Tedbir yargılamalarında tüm delillerin tetkikinin de mümkün olmaması nedeniyle, talebin kabul edilebilmesi için, talep edenin ilk görünüş (prima facie) itibariyle haklı olduğunun anlaşılması gerekir (Hakan Albayrak, Yaklaşık İspat, Doktora Tezi, Konya 2012, s.20-21, Erişim:Yök Ulusal Tez Merkezi) Bu bilgiler ışığında, alacağın faturalardan kaynaklandığı,

faturaların taraflar arasındaki (bu aşamada) muhtemel satış sözleşmesinin -ancak- infazı aşamasını ilgilendirebileceği, sözleşmenin var olduğu hususunun sabit olmadığı, bunun için tarafların ticari kayıtlarının ve sair esas/usule dair itirazların değerlendirilmesi gerektiği ve bu haliyle yaklaşık ispat şartının da sağlanmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için aranan yasal şartların gerçekleşmediği..." gerekçesiyle ihtiyati haciz talebinin reddine, karar verilmiştir.

Bu karara karşı, ihtiyati haciz talep eden vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati haciz talep eden vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Mahkeme gerekçesinin aksine, talebe dayanak oluşturan fatura, irsaliyeler ve Tuzla Vergi Dairesinden alınan yazının, müvekkilin alacağının varlığını doğruladığını, davalı şirketin taahhütlerini yerine getirmediğini ve borçlunun mallarını ya da haklarını elden çıkarılabileceğini, bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Talep, taraflar arasındaki ticari satım ilişkisi kapsamında oluşan alacağın tahsili için başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali davası içinde İİK'nın 257 vd. maddeleri uyarınca ihtiyati haciz talebine ilişkindir.İlk derece mahkemesince esasa dair yapılan yargılama sırasında davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi,

HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.İİK'nın 258/1. maddesi hükmüne göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin ''alacağın varlığı ve mikterı hakkında kanaat edinmiş olması'' yeterlidir.Mahkemenin ''alacağın varlığına kanaat edinmiş olmasından'' anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin veya tam olarak ispat edilmesi değildir.

Burada aranan ispat, kesin bir ispat olmayıp yaklaşık ispattır.Somut olayda, ihtiyati haciz talep edilirken, alacaklı tarafından düzenlenen elektronik faturalar ve Tuzla Vergi Dairesinin borçlu şirkete hitaben düzenlenen 02.11.2023 tarihli yazısı sunulmuştur. Anılan yazıda, gemi imal eden borçlunun KDV iade talebine cevap verilmiş ve yazı ekinde bir kısım mallara ilişkin bilgilere yer verilmiştir.

Anılan yazının talep konusu faturalar ile ilgisi arar karar aşamasında kurulamamaktadır. Yazıda belirtilen numaraların fatura veya irsaliye numarası ile uyumlu olmadığı, faturalarda yazılı emtia ile listede yazılı emtiaların da bir biri ile tam olarak örtüşmediği görülmektedir.

Talep veya istinaf başvurusunda, faturalar ile anılan vergi dairesi yazısının hangi yönden örtüştüğü ve yazıdaki emtiaların, talep konusu faturalara ilişkin olduğu konusunda somut bir açıklama yapılmamıştır. Bunun dışında, emtianın teslimine ilişkin bir belge veya cari hesap mutabakatına ilişkin bir belge de sunulmadığı anlaşılmakla, alacaklı vekilinin tüm istinaf nedenlerinin reddi gerekmiştir.

Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.1 ve İİK'nın 258/3. maddeleri uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir.