İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2025/309 K.2025/277

Taraflar arasındaki tazminat davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sırasında ilamda yazılı nedenlerle ihtiyati haciz talebinin kısmen kabulüne dair verilen karara karşı, aleyhine ihtiyati haciz istenen davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ İlk derece mahkemesinin, 2022/96 Değişik iş sayılı dosyası üzerinden ihtiyati haciz talep edildiği, mahkemece 2022/96-95 D.İş sayılı ve 28.11.2022 tarihli karar ile talebin kısmen kabulüne, 45.000,00 USD alacak ile sınırlı olmak üzere ... IMO Numaralı Panama Bayraklı ...

(ESKİ ADI: ...) isimli geminin ihtiyaten haczine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.Karşı taraf vekilinin 01.12.2022 tarihli, ihtiyati haczin teminat üzerine kaydırılması talebi üzerine, 2022/96-95 D.İş ve 01.12.2022 tarihli ek karar ile talebin kabulüne, ihtiyati haciz talebine konu 45.000,00 USD borç ve %10'u olan 4.500,00 USD toplamı 49.500,00 USD bedelli nakit veya teminat mektubu yatırıldığında, gemi üzerine konulan ihtiyati haczin teminata kaydırılmasına karar verilmiştir.

Davacının 01.12.2022 tarihli ... Adalet Sarayı Şubesinden açılan USD hesabına 49.500,00 USD teminat yatırdığı görülmüştür. Esasa ilişkin yargılama ilk derece mahkemesinin 2023/48 Esas sayılı dosyasında yapılmaktadır. Davacı vekili, dava dilekçesinde, çatma nedeniyle 530.000,00 USD zararın faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davacı vekili, sunduğu talep dilekçesi ile mahkemenin 2022/96 D.iş sayılı dosyasında verilen ihtiyati haciz miktarının artırılmasını istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sırasında verilen 06.12.2024 tarihli ara kararda özetle; "...Dosya ve eklerinin incelenmesi neticesinde; davacı tarafından çatmadan kaynaklanan zararları ile ilgili mahkememizin 2022/98 D.iş sayılı dosyasında delil tespiti talebinde bulunulduğu, söz konusu dosyada düzenlenen bilirkişi raporunda ... gemisi ile ilgili tahmini tamir masrafının 120.000 USD, tamir süresinin de 10 gün olabileceğinin belirtildiği,

Esas dava dosyasında zarar miktarının saptanması konusunda iki ayrı bilirkişi heyetinden raporlar alınmış olup, 03/06/2024 tarihli bilirkişi raporunda, davacıya ait ... teknesinde meydana gelen zararın 180.000 USD, dalgıç masrafının 4.300 USD, sınıflama kuruluşu masrafının 2.313,36 USD, acentelik masrafının da 4.625 USD olarak tespit edilerek, çatmanın meydana gelmesinde davacı tarafın %20, karşı tarafın ise %80 oranında kusurlu olduğu yönünde kanaat bildiridiği,

25/11/2024 tarihli 2. bilirkişi raporunda da, ... teknesindeki hasar miktarının 111.238,36 USD, 20 günlük işletme masrafının 115.000 USD, yakıt masrafı 37.110 USD, muhtemel kar kaybı da 320.000 USD olarak hesaplanmış olup, her iki bilirkişi raporunda ... gemisine izafe edilen kusur oranı %20, ... gemisinin kusur oranın ise %80 olarak belirlendiği görülmüştür.İlk haciz tarihinden sonra toplanan deliller, tespit raporu ve esas dosyada alınan bilirkişi raporları gözönüne alınarak,

esas hükümle birlikte yeninden değerlendirilmek üzere bu aşamadaki mevcut delil durumuna göre ihtiyati haciz miktarının takdiren 300.000 USD'ye yükseltilmesine karar vermek gerekmiş olup, buna göre önceki haciz miktarı düşüldükten sonra geriye kalan 255.000 USD ile sınırlı olmak üzere ... IMO Numaralı Panama Bayraklı ...

(ESKİ ADI: ...) isimli gemisinin TTK 1352 ve deamı maddeleri uyarınca ihtiyaten haczine..." gerekçesiyle, talebin kısmen kabulü ile 255.000 USD alacak ile sınırlı olmak üzere ... IMO Numaralı Panama Bayraklı ... (ESKİ ADI: ...) isimli geminin ihtiyaten haczine, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiştir. Bu karara karşı, ihtiyati hacze itiraz eden vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ İhtiyati hacze itiraz eden vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

İhtiyati haciz kararı verilirken müvekkili gemisi ile davacı gemisinin çatışmasındaki hava şartlarının değerlendirilmesi ile mücbir sebebe bağlı gerçekleşen kaza uyarınca dağıtılmış kusur oranlarının hukuki-teknik değerlendirme ile değişebileceğinin göz ardı edildiğini, dosyaya sunulan raporlarda davacının gelir kaybı iddialarının belgelendirilememiş olduğunun dikkate alınmadığını,

davacı gemisinin hasarlarının tamir masraflarını bir olasılık olarak sunmaya devam etmiş olmasına ve gerçek tamir masraflarına ilişkin bir belge ibraz edilmemiş olmasına karşın dosyaya müvekkili adına sunulan survey raporu ile davacı talepleri arasındaki fahiş farkın izahına ilişkin yeterli bir açıklama bulunmadığını, buhususun atlanarak ihtiyati haciz talebinin kabul edildiğini, Mahkemenin ek ihtiyati haciz kararını teminat aramaksızın tesis ettiğini, teminatın miktarının takdirinde yasal bir sınırlama olmamakla birlikte ihtiyati haczin teminatsız verilebilmesinin gerekçelendirilmesi gerektiğini,

yargılama neticesinde davacının taleplerinin reddedilmesi halinde değişik iş dosyasına depo edilmiş olan maktu teminatın yetersiz kalacağının açık olduğunu, bu doğrultuda davanın konusunun gemilerin çatışması olmasından hareketle, dava değeri de nazara alındığında davanın reddine veya kısmen reddine karar verilmesi durumunda müvekkilinin zararlarının tazminine yeter miktarda teminatın depo edilmemiş olacağının aşikar olduğunu, ek ihtiyati haciz kararının müstakil bir ara karar ile tesis edilmiş olduğundan,

bunun kaldırılması için esas dosyasına teminat yatırılmak durumunda kalındığından bu karar karşılığında aranacak teminatın da müstakilen değerlendirilmesi gerektiğini, haciz kararının teminatsız verilmesine de ayrıca itiraz ettiklerini, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu ara kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, ara kararın kaldırılmasına ve ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Talep, daha önce verilmiş olan ihtiyati haciz miktarının arttırılmasına dair ilk derece mahkemesi kararının istinafına ilişkindir.İlk derece mahkemesince, davacı vekilinin talebinin kabulü ile ihtiyati haciz miktarının artırılmasına karar verildiği, bu karara karşı, ihtiyati hacze itiraz eden davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.İstinaf incelemesi,

HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzenine aykırılık yönleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.HMK'nın 342/1 maddesi gereğince, ilk derece mahkemelerinden verilen nihai kararlar ile ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Somut olayda, davacının ihtiyati haciz talebi ilk derece mahkemesince kısmen kabul edilmiştir.

Mahkeme kararında, kabul edilen kısım yönünden itiraz, reddedilen kısım bakımından istinaf kanun yolunun açık olduğu belirtilmiştir. İstinaf kanun yoluna başvurma hakkı, reddilen kısım yönünden davacı vekiline ait olup, bu karara karşı alacaklı vekilince istinaf talebinde bulunulmamıştır.

İhtiyati hacze itiraz eden davalı vekilinin istinaf dilekçesi olarak adlandırdığı dilekçenin esasında İİK'nın 265. maddesi uyarınca itiraz olarak değerlendirilip itirazının öncelikle ilk derece mahkemesince karara bağlanması gerekmektedir. Bu aşama itibariyle davalı vekilinin ara kararı istinaf hakkı bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, istinaf başvurusunun istinafı kabil olmayan bir karara karşı ileri sürülmüş olması nedeniyle, istinaf dilekçesinin reddine karar verilmiştir.

KANUN YOLU

HMK'nın 362 1.f maddesi uyarınca, geçici hukuki korumaya ilişkin olması nedeniyle karar kesindir.