İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2023/1061 K.2023/1365

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından müvekkillerinin murisi olan ... aleyhine Büyükçekmece ....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasıyla toplam 621.715,76TL alacak üzerinden icra takibi yapıldığını, ancak asıl borçlunun mirasçıları olan müvekkillerinin Edremit 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2022/769 Esas sayılı dosyasıyla açmış oldukları davada yasal 3 aylık süre içinde mirası reddettiklerini, bu nedenlerle mirası reddeden müvekkillerinin borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/11/2022 tarih ve 2022/990 Esas - 2022/1049 Karar sayılı kararıyla.

"Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davacılar tarafından davalı aleyhine mirası reddettiklerinden bahisle menfi tespit davası açtıkları, davacıların açmış oldukları davada tartışılması gereken hususun mirasın reddi nedeniyle borçlu olup olmadıklarına ilişkin olduğu, bu hususun genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından değerlendirilmesi gerektiği, davanın TTK'nın 4.maddesinde düzenlendiği şekliyle mutlak veya nispi ticari dava olmadığı,

takibe konu alacağın dayanağının kambiyo senedi olması mahkememizi görevli kılmayacağı (Yargıtay 17. HD'nin 2014/6867-9674 EK sayılı ilamında da belirtildiği üzere), bu bağlamda davacılar tarafından davalı aleyhine açılan davada mahkememizin görevsiz olması nedeniyle açılan davanın usulden reddine" karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde.

"Davacıların açmış oldukları davada tartışılması gereken hususun mirasın reddi nedeniyle borçlu olup olmadıklarına ilişkin olduğu, bu hususun genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından değerlendirilmesi gerektiği gerekçe göstererek görevsizlik kararı verilmiş ise de kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu,TTK'nın 4/1-a maddesinde, “TTK'da öngörülen” hususlardan kaynaklanan hukuk davalarının mutlak ticari davalar arasında sayıldığını, menfi tespite konu icra takibinin dayağı kambiyo senedi olduğunu, bu sebeple davanın,

mutlak ticari dava olup ticaret mahkemesinin davaya bakmaya görevli olduğunu,Dava dilekçesi ve ekleri tarafımıza tebliğ edilmeden dosya üzerinden yapılan incelemede görevsizlik kararı verildiğini, işbu hususun da usul ve yasaya aykırı olduğunu." beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması istenmiştir.

GEREKÇE

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesi tarafından, "-Davacılar tarafından davalı aleyhine açılan davada mahkememizin görevsiz olması nedeniyle açılan davanın HMK 114/1-c ve 115/2 maddesi gereğince USULDEN REDDİNE, -Karar kesinleştiğinde ve istek halinde dosyanın Bakırköy Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine." karar verilmiştir.

Hüküm davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Türk Ticaret Kanununun 4/1.maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmış, maddenin (a) bendinde bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ile çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve çekişmesiz yargı işi sayılacağı belirtilmiştir.

Diğer yandan aynı Kanunun 776 ve devamı maddelerinde “bono ve emre yazılı senetler” hususunda düzenleme sevk etmiş olup, 30.06.2012 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren ve 6102 sayılı TTK'nın 4 ve 5. maddelerinde değişiklik öngören 6335 sayılı Kanun gereğince açıkça bu tür işlerde ticaret mahkemesi görevli kılınmıştır.Davaya konu icra takibinin kambiyo senetlerine özgü takip usulüne göre yapıldığı anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, kambiyo senedinden kaynaklanmakta olup, TTK’nın 4. maddesine göre ticari dava niteliğinde olduğundan davanın, Asliye Ticaret Mahkemelerinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. HMK 1.maddesi gereğince göreve ilişkin kurallar kamu düzeniyle ilgili olduğundan, mahkemece resen değerlendirilmesi gerekmektedir.

Bu açıklamalar ışığında; kambiyo senetlerine ilişkin somut uyuşmazlıkta Ticaret Mahkemesinin görevli olması nedeniyle, mahkemece davaya devam edilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmesi usule aykırı olduğundan, davalı vekilinin istinaf isteminin kabulüyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.