İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2023/1161 K.2025/450

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin TPMK nezdinde kayıtlı... ve ... tescil numaralı markaların sahibi olduğunu, davalının isemüvekkilinin yıllardır ticari faaliyetini sürdürdüğü tescilli "..." şekil markasına benzerlik taşıyan ve hatta sanki müvekkiline ait markanın değişik bir versiyonuymuş izlenimi uyandıran "..." isminde markasıyla 9.sınıfta tescil aldığını, müvekkilinin bilinirliğinden faydalanmak suretiyle bu durumu suistimal ederek ve kötüniyetli olarak aynı sınıfta tescil aldığını, davalının benzer şekilde barkayı kullanarak,

müvekkilinin uzun bir özveri sonucu yarattığı olumlu marka algısından haksız fayda elde etmek istediğini, halk tarafından işletmelerin aynı olduğu, markalar arasında bağlantı olduğu algısının oluşma ihtimali ve karıştırılma ihtimalinin çok yüksek olduğunu, davalının kötüniyetli olduğunu ileri sürerek, ... tescil numaralı "..." markasının hükümsüzlüğüne, 9. sınıftan terkininine, markaya tecavüzün ve haksız rekabetin önlenmesine, her türlü reklam, afiş, görsel, fiziki veya internet hizmetlerin imhasına ve toplatılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, alanının öncü firmaları arasında yer aldığını, "..." ibareli markanın uzun yıllardır müvekkili şirketçe kullanıldığını, işbu markanın tanınırlığının müvekkili şirket tarafından gerçekleştirildiğini, müvekkili markanın TPMK nezdinde tanınmış marka başvurusu yapılmadan önce tanınmış marka statüsünde olduğunu, TPMK tarafından gerçekleştirilen tescil ile markanın tanınmışlığının tescil edildiğini, işbu hususun müvekkili şirket tarafından üretilen ve piyasada yapılan pazarlama ve satış faaliyetleri ile sabit olduğunu, davacı tarafın iltibas isteminin haksız olduğunu,

müvekkili şirketin haksız kazanç elde etmek istediğini, açıklanan nedenlerle, haksız ve kötüniyetli işbu davanın reddine ve yargılama gideri ile ücreti vekaletin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, davacıya ait hükümsüzlük ve tecavüz iddialarına dayanak "..." kelime unsurundan müteşekkil ...ve... tescil numaralı markaların asli ve ayırdedici unsurun da yine "..." kelimesi olduğu, davalının ... tescil numaralı markasının "..." ibarelerinden oluştuğu, "..." kelimesi sektörel bir tanımlayıcılık içermesi itibariyle markaya ayırdedicilik katmayan tali bir unsur olduğu, ortalama tüketici nezdinde benzerlik ve karıştırma ihtimali doğurduğu,

SMK'nun 7/1 ve 6/3 maddeleri birlikte değerlendirildiğinde, tescil ile marka korumasının başlayacağı yönündeki ilkenin istisnasının kullanım yolu ile marka hakkının elde edilmesi olduğu, davalıya ait ... adresinin web archive kaydında 24/11/2018 ve 05/12/2022 tarihleri arasında 33 adet web archive kaydının bulunduğu, 2018 yılı içerisinde bulunan web archive kayıtları kontrol edildiğinde "..." ibaresinin "kablolu ve kablosuz...", "...", "ışıklı roller kalem", "şarj kablosu", "vip hediyelik set" emtialarında yoğun ve markasal bir şekilde kullanıldığı,

söz konusu emtialar bakımından davacının daha eski tarihli bir kullanımı ibraz edemediği ve davalının "elektrik enerjisi iletim, dönüştürme, depolama kontrol cihazları ve araçları; şarj cihazları, elektrik, elektronikte kullanılan kablolar, piller" emtialarında SMK 6/3 kapsamında önceye dayalı gerçek hak sahibi olduğu ve bu emtialar bakımından SMK 6/1 gereği hükümsüzlüğüne karar verilemeyeceği, davacı tarafından sunulan ve dosya kapsamında elde edilen davalıya ait fiili markasal kullanımların yalnızca önceye dayalı gerçek hak sahibi olduğu emtialarda bulunduğu,

bu kullanımlar dışında tecavüz oluşturacak davalı markasının tescilli olduğu diğer emtialar bakımından fiili kullanıma ilişkin dosyada delil bulunmadığı ve tecavüz ile haksız rekabetin koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile; davalıya ait ... tescil numaralı markanın 09.sınıfta "Bilim, denizcilik, topoğrafya, meteoroloji, sanayide ve laboratuvarda kullanım amaçlı olanlar dahil ölçme aletleri, cihazları: tıbbi amaçlı olmayan termometreler, barometreler, ampermetreler, voltmetreler, nem ölçerler, test cihazları, teleskoplar, periskoplar, pusulalar; taşıt göstergeleri;

laboratuvarlarda kullanılan malzemeler: mikroskoplar, büyüteçler, dürbünler, deney malzeme ve cihazları.

Ses ve görüntünün kaydı, nakli veya yeniden meydana getirilmesi (reprodüksiyonu) için cihazlar: kameralar, fotoğraf makineleri, televizyonlar, videolar, cd-dvd kayıt ve oynatıcı cihazlar, mp3 çalar, bilgisayarlar, masa üstü-tablet bilgisayarlar, giyilebilir teknolojik cihazlar (akıllı saatler, bileklikler, başa takılan cihazlar), mikrofonlar, hoparlörler, kulaklıklar; haberleşme ve çoğaltma amaçlı cihazlar ve bilgisayar çevre donanımları: cep telefonları ve bunların kılıfları, sabit telefonlar, telefon santralleri, bilgisayar yazıcıları, tarayıcılar, fotokopi makineleri.

Manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen elektronik yayınlar; manyetik/optik okuyuculu kartlar, manyetik, optik ve elektronik ortamlara kaydedilmiş çekilmiş sinema filmleri, diziler ve video müzik klipleri. Antenler, uydu antenler, yükselticiler ve bunların parçaları. Bilet otomatları, nakit para çekme makineleri.

Makine ve cihazların elektroniğinde kullanılan elemanlar: yarı iletkenler, elektronik devreler, entegreler, yongalar (çipler), diyotlar, transistörler, manyetik kafalar, saptırıcılar; elektronik kilitler, fotoseller, elektronik açma kapama mekanizmaları, algılayıcılar (sensörler). Birim zamandaki tüketim miktarını ölçen sayaçlar ve zaman ayarlayıcıları.

Koruyucu giysiler, koruma ve can kurtarma amaçlı donanımlar.Gözlükler, güneş gözlükleri, lensler ve bunların kutuları, kılıfları, parçaları ve aksesuarları. fişler, buatlar, anahtarlar, şalterler, sigortalar, balastlar, starterler, elektrik panoları, rezistanslar, soketler, transformatörler, adaptörler, piller, aküler, elektrik enerjisi üretimi için güneş panelleri.

Ana fonksiyonu uyarı ve alarm olan cihazlar (taşıt alarmları hariç), elektrikli ziller.Trafikte kullanım amaçlı sinyalizasyon, işaretle bildirme cihazları ve araçları. Yangın söndürme amaçlı taşıtlar dahil yangın söndürme aletleri ve cihazları (yangın söndürme hortumları ve yangın söndürme vanaları dahil). Radarlar, denizaltı radarları (sonarlar), gece görüşü sağlayıcı veya arttırıcı aletler ve cihazlar. Dekoratif mıknatıslar.

Metronomlar." emtiaları yönünden kısmen hükümsüzlüğüne, marka tecavüzü ve haksız rekabet davalarının ayrı ayrı reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, dava dilekçesindeki beyanlarını tekrar ederek; mahkemece davalı markasının hükümsüzlüğünün söz konusu olmayacağı emtialar açısından yapılan yorumun, davalının ciddi kullanımı ispatlayamaması sebebiyle hatalı olduğunu, sadece internet sayfası görüntülerinin ciddi kullanım doğurmayacağını, davalının müvekkilinin tescil tarihinden daha önce ciddi oranda satış yaptığına dair hiçbir hukuka uygun delil sunmadığını, sunduğu hiçbir delilde bood design adı altında bir kullanım olmadığını, davalının işaret ve görselinde bood vurgusunun ağır bir şekilde yapılmakta olduğunu, design ise "..." markasının devamı,

farklı tarzda ürünlerinin üretilmekte ve satılmakta olduğu algısını oluşturtuğunu bu yönlerden kararın hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu ileri sürerek, reddedilen kısım yönünden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde cevap dilekçesindeki beyanlarını tekrar ederek; dava konusu markanın tescili ve kullanımının ilk olarak müvekkil şirket tarafından gerçekleştirildiğini, bu hususun müvekkil şirket tarafından üretilen ve piyasada yapılan pazarlama ve satış faaliyetleri ile sabit olup, hiçbir şüpheye mahal vermeyecek şekilde ispatladıklarını,..." markasının tanınmış marka statüsünde olduğunu, TPK tarafından yapılan tescille tanınmış marka olduğunun da tescil edilmiş olduğunu, müvekkil şirketin hoparlör, kulaklık, adaptör ürünlerinin satışını yaptığının sabit olup,

uzun yıllardır satışı yapılan ve kullanılan emtialar için ilk derece mahkemesi tarafından verilen kısmen hükümsüzlük kararının son derece hatalı olduğunu ileri sürerek, kabul edilen kısım yönünden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, markanın hükümsüzlüğü ile markaya tecavüzün ve haksız rekabetin men'i ve ref'i taleplerine ilişkindir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazlı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davacı adına tescilli ... ve ... numaralı "..." ibareli markalar ile, davalı adına tescilli ... numaralı markasının "..." ibareli markaların asli unsurunun "..." ibaresi olması nedeniyle ortalama tüketici nezdinde iltibas tehlikesi bulunduğu,

alınan bilirkişi raporuna göre, davalının ... tescil no'lu markasının 09. sınıf kapsamındaki “Elektrik enerjisini iletim, dönüştürme, depolama kontrol cihazları ve araçları, şarj cihazları, elektrik, elektronikte kullanılan kablolar, piller,” emtiaları açısından denetlenebilir şekilde tarih bilgisi içeren markasal kullanımının bulunduğu ve bu emtialar açısından davalının SMK 6/3 kapsamında önceye dayalı gerçek hak sahibi olduğu, bu emtialar yönünden hükümsüzlük koşullarının oluşmadığı, bunların dışında kalan emtialar yönünden hükümsüzlük koşullarının oluştuğu, davalının marka tescilinde kötü niyetli olduğunu ispata yarar delil bulunmadığı,

davalı markasının tanınmış olduğuna dair delil bulunmadığı, bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin kısmi hükümsüzlük kararının yerinde olduğu, alınan bilirkişi raporuna göre, davalıya ait fiili markasal kullanımların yalnızca önceye dayalı gerçek hak sahibi olduğu emtialarda bulunduğu, bu kullanımlar dışında tecavüz oluşturacak davalı markasının tescilli olduğu diğer emtialar bakımından fiili kullanıma ilişkin dosyada delil bulunmadığı,

bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin markaya tecavüz ile haksız rekabet yönünden davanın kısmen kabulüne dair kararının da yerinde olduğu anlaşılmakla, davacı vekili ve davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.