İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2023/1782 K.2025/910

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİDAVA: Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı.... A.Ş ile taşeronlarından biri olarak taşeronluk sözleşmesi imzalandığını, davalı şirketin üstlendiği işi ifa edemediği için müvekkili şirket ile akdedilmiş olan sözleşmelerin 15/092021 tarihli ... yevmiye numaralı Beşiktaş ... Noterliğinin ihtarnamesi ile haklı nedenle feshedildiğini, davalı ... A.Ş.

Müvekkili şirkete 1.496.766,00-TL borçlu durumda olmasına rağmen müvekkili aleyhine ... sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, takip konusu incelendiğinde 31.03.2021 düzenleme tarihli 30/09/2021 vade tarihli 5.000.000-TL bedelli bir senet olduğu,

takip konusu senedin müvekkili şirket yetkilisi ...'ın imzasının taklit edilmek suretiyle oluşturulduğunu, ilgililer hakkında İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığının 2021/228981 Soruşturma dosyası ile takip edilmekte olan suç duyurusunun ivedi şekilde taraflarınca yapıldığını imzaya itiraz için İstanbul Anadolu 15. İcra Hukuk Mahkemesi2021/793 Esas sayılı dosyası ile görülmekte olan davanın ikame edildiğini, dayanak olarak kullanılan senede ilişkin taraflarınca haricen bilirkişi incelemesi yaptırıldığını ve raporla sabit olduğu üzere senet üzerindeki imzanın müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığının taraflarınca tespit ettirildiğini,

...

A.Ş. de kalfa olarak çalışan ...'nin lehtar olduğu 3.000.000-TL bir başka senet için ... sayılı dosyasında müvekkili aleyhine icra takibine konulduğunu söz konusu senedin de müvekkili şirket yetkilisi ...'ın imzasının taklit edilmek suretiyle meydana gelen bir senet olduğu için ilgilileri hakkında İstanbul cumhuriyet Başsavcılığı nın 2022/23126 Soruşturma numaralı dosyasına ilişkin şikayet taraflarınca yapıldığını imzaya ilişkin şikayetleri için de İstanbul 14. İcra Hukuk Mahkemesinin 2022/130 Esas sayılı dosyası ile davanın ikame edildiğini haricen bilirkişi incelemesi yaptırıldığını raporla sabit olduğu üzere senet üzerindeki imzanın

müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığının taraflarınca tespit ettirildiğini, 23/02/2022 tarihinde ise müvekkili şirkete davalı ...bank A.Ş tarafından bir ihbarname gönderildiğini senet örneklerinin ise ihbarnameye eklenmediğini, müvekkili şirketin ...A.Ş lehine düzenlenmiş olan her hangi bir senet olmadığını, davalı bankanın söz konusu senetleri teslim alınırken gereken özeni ve incelemeyi yapmadığını, her üç senet açısından da İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, dava konusu senedin iptali ile borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini,

kambiyo senetleri üzerindeki imzaların müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığından borcunun olmadığının tespitine, davalı ... A.Ş aleyhine %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına, haksız ve kötü niyetli ...A.Ş ve basiretli bir tacir gibi davranmayan davalı ...bank a.Ş aleyhine uğramış oldukları manevi zararlara karşılık 10.000-TL manevi tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/264 Esas sayılı birleşen dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde; asıl davadaki iddia ve beyanlarını tekrar ederek müvekkili şirketin yetkilisinin imzasını taklit etmek suretiyle oluşturulan 30/03/2022 tarihli 250.000 TL bedelli senet dolayısı ile borçlu bulunmadığının tespitini sahte senet tanzim eden davalılar aleyhine %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/342 Esas sayılı birleşen dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde; asıl davadaki iddia ve beyanlarını tekrarlayarak dava konusu 30.04.2022 vade tarihli 600.000 TL bedelli senedin iptaline, müvekkili şirket yetkilisinin imzasını taklit etmek suretiyle sahte senet tanzim eden davalılar aleyhine % 20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ....

A.Ş cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın dava dilekçesinde imza sirküsü, ihtarname, yüklenici sözleşmeleri, ticari defterler gibi pek çok delile dayandığını ve dilekçesinde bunu belirttiklerini, dava dilekçesi ekinde sundukları beyan dilekçesinde ilgili delilleri sunmadığını, karşı tarafın imza sirküsünü sunmadığını, imza sirküsü sunulursa ilgili imzanın senetteki imzanın birebir aynısı olduğunun görüleceğini, karşı tarafın mahkemenin konusu olmada ticari defterlerini sunamayacağını kendilerinin iddia ettikleri gibi alacaklı değil borçlu olduklarının görüleceğini,

davacının davasını açtığı avukatlık vekaletnamesindeki imza ile senetteki imzanın birebir aynı olduğunu, karşı tarafın borcun içeriğiyle ilgili pek çok iddiada bulunmuşsa da bu tarihe kadar ne alacaklı olduğu tutarla ilgili icra takibi açmadığını nede ilgili takibe düşen senetle alacaklı genel yetkili mahkemede menfi tespit davası açmadığını, haksız ve mesnetsiz olarak açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ...banka A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın huzurdaki dava ile hem davaya konu senet sebebiyle borçlu olmadığının tespiti ile söz konusu senedin iptalini hem de davalılar aleyhine uğramış oldukları manevi zararlara karşılık 10.000,00-TL manevi tazminata hükmedilmesini talep ettiğini, davacı tarafın manevi tazminat talebi yönünden ticari dava şartı olarak arabuluculuğa başvurulmuş olmasının gerektiğini, davalı müvekkili ...banka A.Ş nin davacı ...

A.Ş ile diğer davalı ...A.Ş arasında imzalanmış taşeronluk sözleşmelerinin bir tarafı olmadığı için doğal olarak taraflar arasındaki iç ilişkiyi ve hukuki ihtilafları bilebilecek yada bilmesi beklenecek bir hukuki pozisyonda olmadığını, bu bağlamda huzurdaki dava ile davacı tarafından ileri sürülen iddiaların ve talep edilen hususların muhatabının da dava konusu senedin iyi niyetli yetkili hamili konumundaki müvekkili bankanın olamayacağını, davalı müvekkili ...banka A.Ş ile diğer davalı ...

A.Ş arasında imzalanmış 29/06/2021 tarihli ve 4.000.000,00-TL kredi limitli ...banka A.Ş Genel Kredi Sözleşmesinin Ön Bilgi Formu ve Genel Kredi Sözleşmesi çerçevesinde muhtelif tarihlerde imzalanmış kredi kullandırım talimatlarına istinaden davalı ... A.Ş ye çeşitli krediler kullandırıldığını, bu kredilerin sebebiyle müvekkili ...banka A.Ş ye karşı hali hazırda borçlarının devam ettiğini, davaya konus 28.02.2022 vadeli ve 350.000,00-TL.

Bedelli senetlerin de dahil olmak üzere davacı ... A.Ş tarafından tanzim edilmiş toplamda 3 adet senedin diğer davalı ve senet lehdarı...

A.Ş tarafından söz konusu kredi borçlarının ifası uğruna ve senet bedellerini tahsil olduğunda kredi borçlarından mahsup edilmek üzere temlik cirosu ile cirolanarak müvekkili davalı ...banka A.Ş. ye teslim edildiğini, yani müvekkili bankanın dava konusu senedin iyi niyetli yetkili hamili konumunda olduğunu, davacı ile diğer davalı şirket arasında ticari bir ilişki olduğunu,

bu ticari ilişkiden kaynaklı hukuki uyuşmazlık sebebiyle ilgili senetlerle alakalı sahtecilik iddiasının ileri sürüldüğünü ancak müvekkili bankanın tam olarak davaya konusu sahteliği iddia olunan senetleri temlik cirosu ile devralan iyiniyetli 3. Kişi yetkili hamil konumunda olduğunu, dolayısıyla davacı ile diğer davalı şirket arasındaki hukuki ilişkinin müvekkili bankayı ilgilendirmediğini, davaya konu iddia ve taleplerinin muhatabının da müvekkili banka olamayacağını,

usuli itirazlarının ve davanın esasına dair cevapların göz önüne alınacak diğer sebeplerle öncelikle dava şartı eksikliği itirazları dikkate alınarak davacının huzurdaki davanın HMK madde 115 uyarınca dava şartı eksikliğinden usulden reddine, asılsız ve mesnetsiz davanın esastan da reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

"...Her üç raporda da. 28/02/2022 vadeli 350.000-TL, 30.03.2022 tarihli 250.000 TL bedelli senetlerdeki keşideci imzasının davacı şirket temsilcisi ...nın eli ürünü olduğu tespit edilmiştir.Mahkememizce aldırılan ilk raporda. 30.04.2022 tarihli 600.000 TL bedelli senetteki imzanın davacı şirket temsilcisi ....'ya ait olduğu, ATK alınan raporda ise.

30.04.2022 tarihli 600.000 TL bedelli senetteki imzanın kuvvetle muhtemelen ...'ya ait olduğu, tespit edilmiş olup, aradaki çelişkinin giderilmesi için mahkememizce oluşturulan 3 kişilik heyetten alınan rapordan 30/04/2022 tarihli 600.000TL bedelli imzanın ...'ya ait olduğunun tespit edildiği, böylelikle raporlar arasındaki çelişkinin giderildiği ayrıca senetlerin imza taşımak sureti ile oluşturulmadığı, senetler üzerinde her hangi bir sahtecilik unsuruna rastlanmadığı da tespit edilmiştir.

İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2021/228981 soruşturma sayılı dosyasında da. 30/09/2021 tarihli 5.000.000-TL bedelli senedin sahte oluşturulduğuna ilişkin olarak davacının şikayette bulunduğu, mahkememiz dosyasında dava edilen senetler ile ilgili olmadığı görülmüştür.Dava konusu edilen 28.02.2022 vadeli 350.000 TL bedelli, 30.03.2022 tarihli 250.000 TL bedelli, 30.04.2022 tarihli 600.000 TL bedelli senetlerin keşidecisinin davacı ...

A.Ş 'ye ait olduğu, lehtarının Davalı ... A.Ş olduğu, ..A.Ş 'nin cirosu ile ...bank A.Ş ye verildiği ve senetlerin hamilinin ... A.Ş olduğunun uyuşmazlık konusu olmadığı tespit edilmiştir.Mahkememizce 28/02/2022 vadeli 350.000-TL bedelli ve 30.03.2022 tarihli 250.000 TL bedelli senetler yönünden verilen ihtiyati tedbir kararı uygulanmış ise de; hamil ...bank A.Ş tarafından İİK nun 72/5 maddesi uyarınca %20 tazminat talep edilmemiş olduğundan lehtar ...

A.Ş nin de %20 tazminat talep etme hakkı bulunmadığından ...

A.Ş 'nin %20 tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.Tüm dosya kapsamının ve delillerin değerlendirilmesi sonucunda; asıl davada ve birleşen İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/342 Esas sayılı ve İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/264 Esas sayılı dosyalarında dava konusu edilen senetler üzerindeki keşideci imzalarının davacı şirket yetkilisine ait olduğu, senetlerin imzanın taşınması sureti ile veya sahtecilik yolu ile oluşturulmadığı,

hüküm vermeye elverişli denetime açık bilirkişi raporları ile anlaşıldığından asıl ve birleşen davalarda , menfi tespit davasının reddine, asıl davada davacının koşulları bulunmayan manevi tazminat davasının reddine, davalı ... A.Ş nin %20 tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiş;1-Asıl davada ve birleşen İstanbul 1 ATM nin 2022/342 Esas ve İstanbul 1 ATM nin 2022/264 E.sayılı dosyalarında davanın reddine" şeklinde karar vermiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davacı vekili istinaf isteminde özetle;Müvekkilinin bir projede davalı şirket ile taşeronluk sözleşmesi imzalamış ise de, davalı şirket üzerine düşen edimleri ifa etmeyi başaramadığı için bu sözleşme feshedildiğini, sözleşmenin feshedilmesinin akabinde, davalı şirket tarafından, müvekkil aleyhine 5.000.000,00 TL bedelli sahte bir senet dayanak yapılarak ...

Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, İstanbul Anadolu 15. İcra Hukuk Mah. 2021/793 E. Sayılı dosyası ile senedin sahteliğine alınan bilirkişi raporları neticesinde tespit edildiğini, Davalı şirketin sahte senet ile başlatmış olduğu icra takibinin mahkeme vasıtasıyla etkisiz hale getirilmesinin ardından, bu defa davalı şirketin kalfası olarak çalışan ... 'nin lehtar olduğu 3.000.000,00 TL bedelli bir başka senetin ... müvekkil aleyhine icra takibine konulduğunu, İstanbul 14. İcra Hukuk Mah. 2022/130 E. Sayılı dosyasında yapılan yargılamada bu senedin de sahte olduğuna hükmedildiğini,

Davalı... yetkileri hakkındaki sahtecilik ve dolandırıcılık soruşturması İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından, doğrudan ve dolaylı ilgililerinin tespiti yönünde genişletilerek devam etmekte olup, davalının çalışanı ... hakkında İstanbul 33. Ağır Ceza Mahkemesi' nin 2023/110 e. sayılı dosyası ile dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik suçlaması ile kamu davası açıldığını,Huzurdaki davada ise müvekkilinin, davaya konu senetlerden, davalı ...bank A.Ş tarafından gönderilen ihbarname ile haberdar olduğunu, senet örnekleri ise ihbarnameye eklenmediğini, davalı bankanın,

kendi müşterisi olan müvekkiline her hangi bir bilgi vermeksizin söz konusu senetleri kabul ettiğini,Davaya konu senetler yönünden raporlar alınmış ise de; hazırlanan bilirkişi raporları özensiz ve hatalı değerlendirmeler içermesinin yanında ara kararlara rağmen kimi konularda hiç inceleme yapılmamış olması sebebiyle karar vermeye elverişli olmadığını, 18.11.2022 tarihli bilirkişi raporunda senet üzerindeki imzalar öne ve yukarı seyreden bir z harfi ile başlarken zemin ile 30 dereceye yakın bir açı oluşturduğu,

müvekkili şirket yetkilisinin imzalarının hiç birinde böyle bir açının söz konusu olmadığını, gerçek imzaların başlangıcından bitişine kadar olan kısmının tamamı zemine paralel şekilde ilerlediği değerlendirilmediğini, aynı bilirkişi raporunda her ne kadar "İmzaların başlangıç bölümlerindeki el yazısı tazındaki majiskül (z) harflerinin karakteristik tersimi ve bağlantı özellikleri" denilmek suretiyle z harfi ile ilgili bir değerlendirmede bulunulmuşsa da, müvekkili şirket yetkilisinin imzasında z harfinin alt ( gövde) kısmına geçerken keskin bir kırılma oluşturduğu hemen göze çarptığını, bu farkın dikkate alınmadığını,

ATK raporunda da itirazların karşılanmadığını, ATK raporuna da itiraz ettiklerini, 12.06.2023 tarihinde hazırlanan bilirkişi raporunda da önceki raporlara itirazların değerlendirme dışı bırakıldığını, Önceki raporlarda taşıma yoluyla bir sahtecilik yapılıp yapılmadığı konusunda değerlendirmede bulunulmadığını, senedin sonradan bir bütün kağıttan kesilerek çıkarılması ihtimaline karşılık üst ve yan kesim yerlerinin, kıvrım katlarının incelenmesi,

kağıt üzerindeki taşımayı gölgelemek için kullanılan tuzak evraktan kalma zamk gibi yapışkan artıklarının, yine kağıt üzerindeki lif ve doku kopmaları gibi deformasyonların var olup olmadığının araştırılması gerektiğini, eksik rapora dayanarak karar verilmesi yasa ve içtihatlarımıza göre mümkün olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. -Gerekçeli karar, davacı vekiline 02/10/2023 Tarihinde tebliğ edilmiş, davacı vekili 11/10/2023 Tarihinde istinaf isteminde bulunmuş olup istinaf dilekçesi süresindedir.Davacı vekili , istinaf süresinden sonra sunduğu 02/05/2024 Tarihli beyan dilekçesinde ise.

İstanbul Anadolu CBS'de üç senetle ilgili dosyanın birleştirildiğini, 2022/53965 Sor nolu dosyanın 2021/228981 Esas sayılı dosya ile birleştirildiğini belirterek dosyanın bekletici mesele yapılmasını talep etmiştir. Davalı ... vekil ise 23.09.2024 Tarihli beyan dilekçesinde.

İstanbul Anadolu CBS 2021/228981 soruşturma sayılı dosyada alınan raporda senetlerdeki imzanın borçlu eli ürünü olduğu yönünde rapor sunulduğunu, ilk derece mahkemesinin kararının yerinde olduğunu belirtmiştir.

GEREKÇE

Asıl ve birleşen davalar, senetlerin sahteliği iddiasına dayalı menfi tespit istemine ilişkin olup asıl davada davacı, menfi tespit ile birlikte manevi tazminata da hükmedilmesini talep etmiştir.İlk derece mahkemesince asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Somut uyuşmazlıkta; davacı vekili istinaf isteminde bilirkişi raporlarının eksik ve yetersiz olduğunu ileri sürmüş ise de, mahkemece aşamalarda üç ayrı bilirkişi heyetinden rapor alınmış olup 250.000TL ve 350.000TL bedelli senetler yönünden üç raporda da senetlerdeki keşideci imzasının davacı şirket yetkilisi eli ürünü olduğu tespit edilmiştir. 600.000TL bedelli senet yönünden yapılan bilirkişi incelemesinde.

ATK raporunda imzanın kuvvetle muhtemel davacı şirket yetkilisi eli ürünün olduğu tespit edilmiş, 1. ve 3.bilirkişi raporunda imzanın davacı şirket yetkilisi eli ürünü olduğu yönünde görüş belirtilmiştir.

Davacının imzanın taşınmasına ilişkin iddiasına istinaden alınan son bilirkişi raporunda; mahkemece senetlerdeki imzaların taşıma metodu yahut sahtecilik metodu ile aktarılmamış olduğu da tespit edilmiş olmakla dosyadaki yeterli, denetime ve hükme elverişli bilirkişi raporlarına göre davaların reddine karar verilmesi yerinde görülmüş, davacı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar vermek gerekmiştir. Davacı vekili istinaf süresinden sonra sunduğu dilekçesinde.

İstanbul Anadolu CBS 2022/53965 Soruşturma nolu dosyasının 2021/228981 soruşturma nolu dosyası ile birleştirildiğini belirterek bekletici mesele yapılmasını talep etmiş ise de, bekletici mesele talebi istinaf dilekçesinde açık bir istinaf istemi olarak ileri sürülmediğinden davacı vekilinin süresinden sonra sunduğu beyan dilekçesi dikkate alınmamıştır.

Açıklanan nedenlerle istinaf sebepleri ve kamu düzeni dikkate alınarak yapılan istinaf incelemesine göre ilk derece mahkemesinin kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığından davacı vekilinin asıl ve birleşen davalar yönünden istinaf isteminin HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar vermek gerekmiştir.