İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2025/1097 K.2025/1183

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

ASIL DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin keşidecisi olduğu ve dava dışı lehtar ... Gıda AŞ'ye gönderdiği çeklerin kargoda çalındığını, çeklerden 03/01/2023 keşide tarihli 660.462,-TL bedelli, ... 1330 Konaklı Şubesi'ne ait Z5938698 seri numaralı 1 adet çekin kötü niyetli olarak ciro edildiğini, çekin arka yüzündeki ... Gıda'ya ait olan imza ve kaşenin, ... Plastik... Ltd. Şti. firmasına ait cironun da sahte olduğunu çekin davalı ... tarafından İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün... E. sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiğini, müvekkilinin kötü niyetli takip neticesinde hiç borçlu olmadığı tutarı ödemek zorunda kalacağını belirterek, söz konusu icra dosyası nedeniyle borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

ASIL DAVAYA CEVAP

Davalı cevap dilekçesi vermemiştir.

BİRLEŞEN DAVA: (İSTANBUL 21. ATM 2023/110 E.)

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin keşidecisi olduğu ve dava dışı lehtar ... Gıda AŞ'ye gönderdiği çeklerin kargoda çalındığını, çeklerden 20/01/2023 keşide tarihli 208.629-TL bedelli, ... 1330 Konaklı Şubesi'ne ait ... seri numaralı 1 adet çekin kötü niyetli olarak ciro edildiğini, çekin arka yüzündeki ... Gıda'ya ait olan imza ve kaşenin, ... Plastik... Ltd. Şti. firmasına ait cironun da sahte olduğunu çekin davalı ... tarafından İstanbul 13. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiğini, müvekkilinin kötü niyetli takip neticesinde hiç borçlu olmadığı tutarı ödemek zorunda kalacağını belirterek, söz konusu icra dosyası nedeniyle borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

BİRLEŞEN DAVAYA CEVAP

Davalı cevap dilekçesi vermemiştir.

BİRLEŞEN DAVA: (İSTANBUL 9. ATM 2023/186 E.)

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin keşidecisi olduğu ve dava dışı lehtar ... Gıda AŞ'ye gönderdiği çeklerin kargoda çalındığını, çeklerden 31/01/2023 keşide tarihli 671.024-TL bedelli, ... 1330 Konaklı Şubesi'ne ait ... seri numaralı 1 adet çekin kötü niyetli olarak ciro edildiğini, çekin arka yüzündeki ... Gıda'ya ait olan imza ve kaşenin, ... Plastik... Ltd. Şti. firmasına ait cironun da sahte olduğunu çekin davalı ... tarafından İstanbul 13. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiğini, müvekkilinin kötü niyetli takip neticesinde hiç borçlu olmadığı tutarı ödemek zorunda kalacağını belirterek, söz konusu icra dosyası nedeniyle borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

BİRLEŞEN DAVAYA CEVAP

Davalı cevap dilekçesi vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, dava konusu çeklerin keşidecisinin davacı olduğu, davacının çeklerdeki keşideci imzasına bir itirazının bulunmadığı, imzaların bağımsızlığı ilkesi gereği senet lehtarının veya diğer cirantaların ciro imzasının sahte olması hâlinin, diğer imza sahiplerinin ve özellikle senedin asıl borçlusu olan keşidecinin senetten kaynaklanan sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı, lehdar ... Gıda'nın imzasının geçersiz, sahte olduğunun ileri sürülmesinin keşideci yönünden ciro zincirini koparmayacağı, bu durumda davacının dava konusu çeklerden kaynaklanan sorumluluğunun devam ettiği gerekçesiyle, asıl ve birleşen davaların aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, dava dilekçesinde ileri sürdüğü beyanlarını tekrar ederek; yerel mahkeme gerekçesinin hatalı olduğunu, zira çeki elinde bulunduran kişi kötünyetli hamil ise çeki geri vermekle yükümlü olup diğer def'ilerin de bu cirantaya karşı ileri sürülebileceğini, bu durumda kötüniyetin ispatın tanık dahil her türlü delille mümkün olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, menfi tespit talebine ilişkindir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazlı şekilde davanın reddine karar verilmiştir.

Karar davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.İlk derece mahkemesinin, davacının çeklerdeki keşideci imzasına bir itirazının bulunmadığı, imzaların bağımsızlığı ilkesi gereği senet lehtarının veya diğer cirantaların ciro imzasının sahte olmasının keşidecinin senetten kaynaklanan sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı, lehdar ...

Gıda'nın imzasının geçersiz, sahte olduğunun ileri sürülmesinin keşideci yönünden ciro zincirini koparmayacağı yönündeki gerekçesi yerinde olmakla birlikte, asıl ve birleşen davaya konu çeklerin keşidecisi olan davacının, çek hamili olan davalıya karşı borçlu olmadığını ileri sürerek menfi tespit davası açmasında yasal bir engel bulunmadığı gibi, davacı vekilinin asıl ve birleşen dava dilekçelerinde çeklerin iktisabında davalının iyi niyetli olmadığı yönündeki iddiası hakkında, ilk derece mahkemesince inceleme ve değerlendirme yapılarak,

davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken aktif husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir Açıklanan nedenlerle davacı vekilinin istinaf itirazlarının kısmen kabulü ile, HMK’nın 353/1-a-6. maddesi gereğince yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine, kaldırma sebep ve şekline göre davacı vekilinin sair istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.