KÜNYE
T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi
- Karar tarihi
- 3 Ekim 2024
- Dosya no
- 2021/555 Esas
- Karar no
- 2024/1070
- İncelenen kararın mahkemesi
- İSTANBUL 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- Tarihi
- 28/01/2021
- Numarası
- 2016/400 Esas, 2021/62 Karar
- Davanın konusu
- Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan
Karar Metni
3.281 kelime·16 dk okuma·4 bölüm
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Unkapanı/İstanbul adresinde ... isimli Restoran- Cafe'nin işletmecisi ve aynı zamanda kiracısı olduğunu, işyerinde 06.07.2015 tarihinde meydana gelen yangın sonucunda ... müstakil binanın tamamen kullanılamaz hale geldiğini, işyerinin davalı sigorta şirketi tarafından 14.02.2015-14.02.2016 tarihleri arasında Kobi Sigorta Poliçesi ile 1 yıllık süre ile emtia: 30.000 TL, Demirbaş: 750.000 TL, KTYM: 850.000 TL teminat bedeli üzerinden sigortalandığını,
işyerinde çıkan yangın sebebi ile itfaiye raporuna göre yangının cafeterya olarak kullanılan işyerinin ahşap tavan kısmına yakın yüzeyden geçen elektrik tesisat kablolarında herhangi bir nedenle meydana gelen ark ile oluşan şerarelerin yanma olayına sebebiyet verdiği şeklinde olduğunu, kazadan sonra oluşan hasarların giderilmesi amacıyla olay günü davalı sigorta şirketine hasar ihbarında bulunulduğunu, davalı şirketin yönlendirdiği ...
Hizmetleri A.Ş. tarafından inceleme sonucunda düzenlenen raporda.
Demirbaş kıymetlerinde 123.976,77 TL, Müvekkili tarafından yapılan KTYM 167.104,08 TL, Emtia da 24.783,64 TL ve iş durması için 250 TL olmak üzere toplam 316.114,49 TL tutarında hasar oluştuğunun tespit edildiğini, davacının onarım için almış olduğu teklifler ve hasar tespitinden sonra sigorta şirketinden toplamda 946.511,70 TL tutarında tazminat talebinde bulunduğunu, davalı şirket ile 316.114,49 TL ile fazlaya ilişkin maddi ve manevi haklar saklı tutarak ibraname imzaladıklarını, davalı şirketin davacının hesabına 159.492,00 TL EFT yaparak,
eksik ödeme yaptığını, davaya sebebiyet veren yangın sonrasında davacı şirketin bir çok şirketten teklif aldığını ve uzman bilirkişilerce rapor tanzim ettirdiklerini, bu raporda; hasar/zararı ikame tutarı 633.064 TL, Emtea Hasarı 24.783,64 TL, Sigortalının Kira Kaybı 20.000 TL, İş Durması Teminatı 250 TL olmak üzere toplam 678.097,64 TL, zarar tespit edildiğini, sigortacının sigortalısına kısmi tazminat tediyesi olarak 159.492 TL ödediğinden kalan tazminat miktarının 518.605,64 TL olduğunun raporda ayrıntılı olarak gösterildiğini,
bu nedenlerle sigorta poliçesi teminatı kapsamında olan 518.605,64 TL yangında oluşan hasardan kaynaklı tazminatın ihbar tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... Mah. ... Sk. No:...
Unkapanı/İstanbul adresinde faaliyet gösteren işyerinin müvekkili şirket tarafından 14/02/2015-2016 tarihleri arasında Yangın işyerinizin güvencesi sigorta Poliçesi ile ve bu poliçede verilen teminatlar çerçevesinde sigortalandığını, davacının kiracı olduğu işyerinde 06/07/2015 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle 09/07/2015 tarihinde müvekkiline ihbarda bulunduğunu ve hasar dosyası açıldığını, bina yapısının ahşaptan imal edilmiş olduğu halde poliçe yapılırken yapı tarzının doğru beyan edilmeyerek tam kargir olarak sigortalattırıldığının tespit edildiğini,
buna göre davacının yangın sigortası genel şartları C.2 bendinde düzenlenen sözleşme yapılırken beyan hükmüne aykırı davrandığını, demirbaş ve dekorasyon sigorta bedellerinin gerçek değerlerden fazla olduğunu, buna göre aşkın sigorta durumunun söz konusu olduğunun belirlendiğini, hasar ihbarının hasardan 3 gün sonra yapıldığını, bu sırada müvekkili şirkete bilgi verilmeksizin işyerinin içinin gelişi güzel boşaltıldığını, resmi nitelikte bir tutanak tutulmadığını, 27/07/2015 tarihli teknik rapor alındığını, bu raporda elektrik iç tesisatının yönetmeliğe aykırı yapılması sebebiyle bu durumun yangını tetiklediği kanaatinin bildirildiğini,
rücuya esas olmak üzere elektrik tesisatının kimin tarafından yapıldığı hususunda bilgi istenildiğini ancak sigortalı tarafından herhangi bir bilgi verilmediğini, sigortalının böylelikle gerek sözleşmenin kuruluşunda ve gerekse riziko gerçekleştikten sonra üzerine düşen doğru beyanda bulunma, riziko sonrası ihbar, korunma yükümlülüklerinin hiçbirini yerine getirmeyerek müvekkilini zor durumda bıraktığını ve gerçek zararı ispatlamasını zorlaştırdığını,
poliçe mutabakatı yapılmadan eksper tarafından yerine fiili inceleme ile zararın belirlenmesi gerekmekte iken sigortalının zararın belirlenmesini bertaraf edici tutumu sebebiyle fiili incelemede yapılamadığını, davacının toplam 316.114,49 TL talepte bulunmuş ise de;
yapı tarzını ahşap olarak beyan etmemesi nedeniyle yangın sigortası genel şartları C.2.2.3 düzenlemesi gereği proporsiyon uygulanmak suretiyle (davacı sigortalıdan 3.000,38 TL prim alınması gerekmekte iken 1.513,81 TL prim alındığından) belirlenen 159.492,20 TL tazminat tutarının ödenmesi suretiyle poliçeden doğan sorumluluğun müvekkili tarafından tamamen yerine getirildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; ... Mah. ... Sk. No:...
Unkapanı-Fatih/İstanbul adresinde bulunan ... isimli cafeteryanın işletmecisi ve aynı zamanda kiracısı olan davacı ...'a ait işyerinde 06.07.2015 tarihinde meydana gelen yangın sonucunda tam Kargir müstakil binanın kullanılamaz hale geldiği, işyerinin davalı sigorta şirketi tarafından 14.02.2015-14.02.2016 tarihleri arasında ... numaralı Kobi Sigorta Poliçesi ile 365 gün süre ile emtia: 30.000 TL, Demirbaş: 750.000 TL, KTYM: 850.000 TL teminat bedeli üzerinden sigortalandığı,
itfaiye yangın raporu ve bilirkişi raporlarına göre yangının tadilat aşamasında tavan, duvar ve zemin ahşap yüzeylerine uygulanan yat verniğinden ortama sızan tiner buharlarının hatalı yapılan elektrik iç tesisat bağlantı ve izole edilmesi nedeniyle aynı zamanda şehir şebekesinde oluşan ardışık elektrik dalgalanması sonucu meydana geldiği, çevresinde bulunan kolay yanıcı ürünlerin tutuşması sonucu yangının büyüdüğü ve maddi hasara sebebiyet verdiği, bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere yapının;
tuğla duvar beton, çelik, iskelet, çatı, ahşap kaplama ve seramik kaplamalarda kullanılarak karışık olarak inşaa edildiği bu tür karışık yapıların sınıfı olarak betonarme olmayıp kargir yapı olarak değerlendirilmesi gerektiği, sigorta poliçesinde de kargir bina olarak gösterildiği, bu nedenle davalı vekilinin binanın kargir bina olmadığı, ahşap yapı olarak kabul edilmesi gerektiği savunmasının yerinde olmadığı, dava konusu yangın hasarının poliçe teminatı kapsamında meydana geldiği ve davalı şirketin zarardan poliçe teminatı kapsamında sorumlu olduğu,
19/03/2020 tarihli bilirkişi raporu ve aynı bilirkişi heyetinin düzenlediği 21/12/2020 tarihli ek raporda belirtildiği üzere.
İnşaat işleri hasar bedeli: 460.332,16 TL, Dekorasyon dahil demirbaş toplam bedeli: 139.818,23 TL, toplam inşaat hasar bedeli: 600.150,39 TL, Emtia hasar bedeli: 24.783,64 TL, İş durması hasar bedeli: 250,00 TL olmak üzere toplam zararın: 625.184,03 TL olduğu, sigortacının davacıya kısmi ödeme tutarı 159.492 TL'nin mahsubundan sonra davacının talep edebileceği tazminat tutarının 465.692,03 TL olduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ Karar yasal süresinde davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davacı vekili istinaf nedenleri olarak; yerel mahkemece işbu uzman görüşündeki bilimsel değerlendirme ve tespitler nazara alınmamış ve eksik ve hatalı incelemeye dayalı olarak tanzim edilen 19/03/2020 tarihli bilirkişi heyeti raporu ve aynı bilirkişi heyetinin düzenlediği 21/12/2020 tarihli ek rapordaki tespit ve değerlendirmeler doğrultusunda eksik bedele hükmedildiğini, hükme esas alınan bilirkişi heyeti raporunda A-Demirbaş (dekorasyon) ve B-Demirbaş (elektrik,
Mekanik Ve Cihaz) listesindeki kalemlerin hasar bedelleri eksik inceleme ve araştırma ile tespit edildiğini, piyasa araştırması yapılmadığını, somut veriye dayanılmadığını salt eksperin tespit ettiği hasar bedelinin dikkate alındığını, yine hükme esas alınan bilirkişi heyeti raporunda A-demirbaş (dekorasyon) listesindeki kalemlerden olan 4 adet yuvarlak ahşap çerçeveli içi vitray camın temizlenebileceği, 1 adet dekoratif yelkenlinin de hasar tespit fotoğrafı veya faturasına rastlanmadığından bahisle değerlendirilmemesinin hatalı olduğunu, B- Demirbaş (elektrik,
Mekanik Ve Cihaz) listesindeki kalemlerden olan 2 takım olan mikrofon ve kablolarının 1 takım olarak, 16 adet olan ... güvenlik kamerasının 8 adet olarak hesaplamaya dahil edilmesi, kombinin sadece islenmiş olduğu dolayısıyla temizliğinin yeterli olduğu, canon marka kamera ve şirket hatlı cep telefonu ve dijital fotoğrafa makinesine ekspertiz tarafından mahallinde rastlanmadığı,
fotoğraf ve faturalarının da olmadığı gerekçesiyle iş bu kalemlerin nazara alınmamasının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek yerel mahkeme kararının kısmen reddedilen kısım yönünden kaldırılması ve davanın tam kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
Davalı vekili istinaf nedenleri olarak; mahkemece, dava konusu binanın yapı tarzının, binanın mimarı projesi celbedilmeksizin ve dosyada mübrez bulunan hasar dosyası içeriği dikkate alınmaksızın, kargir yapı olarak kabul edilerek zarar miktarının belirlenmesinin hatalı olduğunu, sigortalı binanın, ahşaptan imal edilmiş olduğu halde, poliçe yapılırken yapı tarzı doğru beyan edilmeyerek tam kargir olarak sigortalattırıldığını, poliçe teminat kapsamında olmayan bina ile ilgili zararların da zarar hesabına eklenerek müvekkili şirket aleyhine hüküm kurulduğunu, müvekkili şirketin sorumlu tutulduğu zarar tutarlarının,
dekorasyon amaçlı sabit kıymetlerle ilgili olmayıp, binanın kendisine ve yeniden inşaasına ilişkin olduğunu,kararın bu yönüyle poliçe hükümlerine aykırı olduğunu, poliçede bina teminatının bulunmadığı dikkate alındığında müvekkili şirketin poliçe teminat kapsamına almadığı zararlardan da sorumlu tutulduğunu, mükerrer zarar hesabının söz konusu olduğunu, karar dayanağı bilirkişi heyet raporunda 27.02.2019 tarihli kök rapora atıf yapılarak kabul edilen 460.332,16 TL'lik zararın içerisinde davacının "dekorasyon dahil demirbaş zararı" da bulunduğu halde,
139.818,23 TL'lik zarar tutarı "mükerrer" olacak şekilde ayrıca "dekorasyon dahil demirbaş zararı" olarak 2.kere toplam zarar miktarına dahil edildiğini, kararın bu yönüyle de hatalı olduğunu, 11.09.2015 tarihinden itibaren avans faizine hükmedilmesinin de hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE
Dava, İşler Rayında Kobi Sigorta Paket Poliçesi kapsamında sigorta tazminatı talebine ilişkindir. Dosya kapsamından, davalı ...
A.Ş. tarafından düzenlenen, sigortalısı ... olan 14.02.2015- 14.02.2016 tarihli, Yangın Yıldırım İnfilak/ Demirbaş teminat bedeli 750.000,00 TL, Yangın Yıldırım İnfilak/Emtia Teminat bedeli 30.000,00 TL, Yangın Yıldırım İnfitak/ KTYM teminat bedeli 750.000,00 TL, İşler Rayında Kobi Sigorta Poliçesi ile teminat altında olduğu, işyerinde 06.07.2015 tarihinde yangın çıktığı, davacının yangın nedeniyle demirbaş, emtia, kira kaybı, iş durması teminatı zararlarının poliçe kapsamında tahsilini talebiyle bu davanın açıldığı görülmektedir.
Davacı vekili dava dilekçesinde, davaya sebebiyet veren yangın sonrasında davacı şirketin bir çok şirketten teklif aldığını ve uzman bilirkişilerce rapor tanzim ettirdiklerini, bu raporda; hasar/zararı ikame tutarı 633.064 TL, Emtea Hasarı 24.783,64 TL, Sigortalının Kira Kaybı 20.000 TL, İş Durması Teminatı 250 TL olmak üzere toplam 678.097,64 TL, zarar tespit edildiğini, sigortacının sigortalısına kısmi tazminat tediyesi olarak 159.492,00 TL ödediğinden kalan tazminat miktarının 518.605,64 TL olduğunun raporda ayrıntılı olarak gösterildiğini,
bu nedenlerle sigorta poliçesi teminatı kapsamında olan 518.605,64 TL yangında oluşan hasardan kaynaklı tazminatın ihbar tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
22.09.2015 tarihli ekspertiz raporunda, yangın nedeniyle demirbaş kıymetlerinde 123.976,77-TL, kiracı tarafından yapılan sabit kıymetlerde 167.104,08-TL, emtiada 24.783,64-TL ve iş durması için 250,00-TL olmak üzere toplam 316.114,49-TL tutarında hasar oluştuğu tespit edilmiştir. Davalı sigorta şirketi tarafından davacı sigortalıya 159.492,20-TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
Davalı sigorta şirketi bu ödemeye ilişkin olarak cevap dilekçesinde, davacının sigortalının yapı tarzını ahşap olarak beyan etmemesi nedeniyle ekspertiz tarafından tespit edilen 316.114,49-TL hasar bedelinden Yangın Sigortası Genel Şartları C2.2.3 düzenlemesi gereği proporsiyon uygulandığından bahisle 159.492,20-TL ödeme yapıldığını belirtmiştir. 08/03/2018 tarihli 1. bilirkişi heyeti raporunda.
22.09.2017 tarihinde Unkapanında bulunan kafede yapılan keşif sonucunda, yangın öncesi yapılan imalat ve ürünlerin yerinde fiziki tespitinin mümkün olmadığı, keşfen mahallinde yapılan incelemede, dava dosyası içinde yer alan bilgi ve bulgular yerinde tespiti yapılacak olan imalatlar ve tadilatlar kapsamında yok olduğu, metraj çalışması yapılabilme ve ürünlerin cinsinin yerinde gözlem ile belirlenebilmesi gerektiği, yangın sonrası tadilat gören yapıda, fotoğraflar ile metraj ve malzeme cinsini belirleyebilmenin mümkün olmadığı belirtilmiştir.
27/02/2019 tarihli 2. Bilirkişi heyeti raporunda; inşaat işleri, tadilat ve dekorasyon hasar bedelleri 460.332,16-TL olduğu, ...
Ahşap mobilya ve dekorasyon firmasının teklifi olan 460.332,16-TL'nin serbest piyasa rayicine göre ve yerinde inceleme ve keşifle veriler bu tadilat teklifi ile dosyadaki yangın ve bedellerinin de kadri marufunda olduğunun kanaatine varıldığı, eşya emtia mutfak malzemeleri vs bedellerinin 24.783,64-TL olduğunu(sigorta eksperinin belirlediği) iş durması karşılığının 250.00-TL (poliçe limiti), kira kaybı yangın sonrası kullanılmayan süreler için 20.000,00-TL (poliçe limiti) olmak üzere toplam 505.365,80-TL hasar bedelinin hesap edildiği,
davalı sigorta şirketi tarafından yapılan 159.492,20-TL mahsup edildiğinde eksik ödeme miktarı 345.873,60-TL olarak hesap edilmiştir. 2.Bilirkişi heyetinden alınan 09.09.2019 tarihli ek bilirkişi raporunda; hasar bedelinin bilirkişi heyeti tarafından yeniden kadri marufunda bulunulması neticesinde dava konusu sigorta hasar tazminatı bedelinin 345.873,60-TL olduğu belirtilmiştir.
19.03.2020 tarihli 3. Bilirkişi heyeti raporunda; dava konusu yangın hasarının poliçe teminatı kapsamında meydana geldiğini ve davalı şirketin zarardan poliçe teminatı kapsamında sorumlu olacağını, 27.02.2019 tarihinde Kök raporda görevlendirilen Bilirkişi Elektrik Mühendisi ..., Bilirkişi İnşaat Mühendisi ... ile Bilirkişi Yangın uzmanı ... tarafından düzenlenen rapordaki inşaat hasar maliyetine katıldıklarını, raporda referans alınmış olan ... firmasının metrajlarının yerinde olduğunu, fiyat teklifleri piyasa şartlarında değerlendirildiğinde 2015 yılı için verilen hasar gidermeye yönelik işler için fiyat teklifinin uygun olduğunu,
davacı vekilinin itirazları doğrultusunda incelenen dosyada dekorasyon dahil demirbaş toplam bedeli 139.818,23 TL hesap ve takdir edildiğini, davalı vekili tarafından Binanın "KARGİR BİNA" olarak nitelendirilmesine itirazda bulunulduğunu, yerin ahşap ağırlıklı iç dekorasyonunun olduğunu, tavan ve bir kısım taşıyıcıların ahşap olduğunu, zemim kaplamalarının kısmen ahşap olduğunu ancak, ahşap çatı ve kaplamaların yanısıra tuğla duvar, çelik iskelet, seramik kaplamalarında olduğunun tespit edildiğini ve yapı niteliğinin "KARGİR YAPI" olarak değerlendirildiğini, raporda detayları ile belirtilen toplam inşaat,
dekorasyon ve demirbaş hasar bedeli 600.150,39 TL hesaplandığını ve yapılan hesaplamada eskime payı düşüldüğünü, davacının talep edebileceği zarar bedelinin.
İnşaat işleri hasar bedeli 460.332,16-TL, Dekorasyon dahil demirbaş toplam bedeli 139.818,23-TL olmak üzere toplam inşaat hasar bedelinin 600.150,39-TL olduğu, Emtia hasar bedeli 24.783,64-TL, İş durması hasar bedeli 250,00-TL olmak üzere Toplam zararın 625.184,03-TL olduğu, sigortacının sigortalısına kısmi ödeme tutarı 159.492,00-TL'nin mahsup edilmesi sonrasında Kalan tutarın 465.692,03 olduğunu, buna göre davacının talep edebileceği tazminatın 465.692,03 TL olacağını, davacının temerrüt tarihi olan 11.09.2015 tarihinden itibaren faiz talep hakkının bulunacağı belirtmişlerdir.
İtiraz üzerine 3. Bilirkişi heyetinden alınan 21/12/2020 tarihli ek raporda bilirkişiler kök raporla aynı görüş ve kanaatte olduklarını beyan etmişlerdir.
Mahkemece, İnşaat işleri hasar bedeli: 460.332,16 TL, Dekorasyon dahil demirbaş toplam bedeli: 139.818,23 TL, toplam inşaat hasar bedeli: 600.150,39 TL, Emtia hasar bedeli: 24.783,64 TL, İş durması hasar bedeli: 250,00 TL olmak üzere toplam zararın: 625.184,03 TL olduğu, sigortacının davacıya kısmi ödeme tutarı 159.492 TL'nin mahsubundan sonra davacının talep edebileceği tazminat tutarının 465.692,03 TL olduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, davacı ve davalı vekili hükmü istinaf etmiştir.
İstinafa konu edilen uyuşmazlık; hasar miktarının eksik hesaplanıp hesaplanmadığı, yapının niteliği nedeniyle beyan yükümlülüğüne aykırı davranılıp davranılmadığı, teminat kapsamında olmayan hasar kalemlerinin hesaba dahil edilip edilmediği ve mükerrer hesaplama yapılıp yapılmadığı, faizin türü ve faiz başlangıç tarihinin ne olduğu,
Mahkeme kararının yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.1- Davacı istinaf dilekçesinde, dosyaya sunulan uzman görüşü raporundaki bilimsel değerlendirme ve tespitlerin nazara alınmadığını, eksik incelemeye dayalı bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmeler doğrultusunda eksik bedele hükmedildiğini, demirbaş ve dekorasyon listesindeki kalemlerin eksik araştırma ile tespit edildiğini, piyasa araştırması yapılmadığını, somut veriye dayanılmadığı,
salt eksperin tespiti ile hasar bedelinin dikkate alındığını, 4 adet yuvarlak ahşap çerçeveli içi vitray camın temizlenebileceği, 1 adet dekoratif yelkenlinin de hasar tespit fotoğrafı veya faturasına rastlanmadığından değerlendirilmemesinin hatalı olduğunu, yine 2 takım olan mikrofon ve kabloların 1 takım olarak, 16 adet olan HD güvenlik kamerasının 8 adet olarak hesaplamaya dahil edilmesi, kombinin sadece islenmiş olduğu dolayısıyla temizliğinin yeterli olduğu, canon marka kamera ve şirket hatlı cep telefonu ve dijital fotoğrafa makinesine ekspertiz tarafından mahallinde rastlanmadığı,
fotoğraf ve faturalarının da olmadığı gerekçesiyle iş bu kalemlerin nazara alınmamasının usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürmüştür. Sigorta poliçesinin düzenlendiği ve dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nın 1401. maddesinde sigorta sözleşmesi düzenlenmiştir.
1409. maddede, sigortacının sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan veya bedelden sorumlu olduğu, 1459. maddede, sigortacının sigortalının uğradığı zararı tazmin edeceği, 1461. maddede, sigortacının sorumluluğunun sigorta bedeli ile sınırlı olduğu hususlarına yer verilmiştir.
Mal sigortaları kapsamında davacıya ait işyerini sigortalayan davalının, poliçedeki limitlerle sınırlı olmak kaydıyla, yangın rizikosu nedeniyle fiilen oluşan gerçek zarar miktarını tazminle yükümlü olduğu; zararın hesaplanmasındaki tek kriterin, riziko tarihinden önce mevcut olup da davaya konu yangın olayı nedeniyle hasar gören sigortalı unsurların bedellerinin hesaba dahil edilmesi olduğu gözetilmelidir.
Ticari defterlerde görülmese ya da alım faturası sunulmasa dahi, olaydan hemen sonra eksper tarafından fiilen tespit edilen zarar görmüş unsurlar için hesaplama yapılmalıdır (Yargıtay 17. HD'nin 2020/868 Esas,2021/2695 Karar sayılı kararı).
Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunun, ekspertiz raporu, önceki bilirkişi raporları, davalı sigorta şirketi adına yapılan araştırma sonucu düzenlenen 03.08.2015 tarihli rapor, uzman görüşü raporu, yangın raporu da değerlendirilmek suretiyle hazırlandığı, raporun teknik açıdan yeterli, ayrıntılı, somut olaya uygun ve denetime elverişli olduğu, değerlendirilen teklifler ve faturalara göre yapılan inceleme neticesinde, dekorasyon ve demirbaşların değerinin eski/yeni tenzil oranı ile hesaplama yapılarak tespit edildiği anlaşılmaktadır.
Davacı ise raporda belirtilen hasar miktarını aşan zararını ispat edememiştir. Bu nedenle davacı vekilinin bu yöndeki istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir.
2-Davalı vekili istinaf dilekçesinde, dava konusu binanın yapı tarzının binanın mimarı projesi celbedilmeksizin ve dosyada mübrez bulunan hasar dosyası içeriği dikkate alınmaksızın kargir yapı olarak kabul edilerek zarar miktarının belirlenmesinin hatalı olduğunu, binanın iddia edildiğinin aksine ahşap bina olduğunu, poliçe yapılırken sigortalı tarafından yapı tarzı doğru beyan edilmediğinden beyan yükümlülüğüne aykırı davranıldığını ileri sürmüştür.
İnşaat Mühendisi bilirkişinin yer aldığı 27.02.2019 tarihli bilirkişi heyeti raporunda hasara konu ... isimli kafeteryanın kagir olarak değerlendirilebilecek karmaşık yapı olarak cafe-restoran şeklinde dekore edildiği belirtilmiştir.
Yine farklı bir inşaat mühendisinin bulunduğu 21.12.2020 tarihli bilirkişi heyeti raporunda, hasara konu yerin ahşap ağırlıklı iç dekorasyonunun olduğu, tavan ve bir kısım taşıyıcıların ahşap olduğu, zemin kaplamalarının kısmen ahşap olduğunun görüldüğü, ancak, ahşap çatı ve kaplamaların yanısıra tuğla duvar, çelik iskelet, seramik kaplamalarda olduğunun tespit edildiğinden taraflarınca teknik incelemede yapı niteliğinin kargir yapı olarak değerlendirildiği belirtilmiştir.
Görüleceği üzere dosya kapsamında yer alan teknik bilirkişi raporlarında binanın yapı niteliğinin kargir yapı olduğu tespit edilmiştir. Bilirkişilerin bu tespitlere göre, binanın yapı tarzının poliçede yer aldığı gibi kargir yapı olduğu, bunun aksinin davalı sigorta şirketi tarafından da ispat edilemediği anlaşılmıştır. Bu durumda davacının beyan yükümlülüğüne aykırı davrandığından söz edilemeyeceğinden davalı vekilinin bu yöndeki istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir.
3-Davalı vekili istinaf dilekçesinde, poliçe teminat kapsamında olmayan bina ile ilgili zararların da zarar hesabına eklenerek müvekkili şirketin aleyhine hüküm kurulduğunu ileri sürmüştür.
Taraflar arasında düzenlenen sigorta poliçesinde "Yangın Sigortasının Kapsamı" başlıklı bölümünde, "Bu sigorta ile yangın, yıldırımın, infilakın veya yangın ve infilak sonucu meydana gelen duman, buhar ve hararetin sigortalı mallarda doğrudan neden olacağı maddi zararlar, sigorta bedeline kadar temin olunmuştur.
Taşınmaz mallarda: binaların dışındaki bahçivan evi, garaj, su deposu, kömürlük, gibi eklentiler ile binanın içlerinde veya üzerlerinde bulunan her çeşit sabit tesisat, asansör ve yürüyen merdivenler, yıldırımlık, televizyon anteni gibi binayı tamamlayan şeyler sigorta bedeli kapsamı içindedir." düzenlemesi yer almaktadır.
Taraflar arasında düzenlenen sigorta poliçesi kapsamında binanın içinde ve üzerinde bulunan ve binayı tamamlayan şeylerin sigorta bedeli kapsamı içinde olduğu anlaşıldığından, davalının bu yöndeki istinaf sebepleri de yerinde görülmemiştir.
4-Davalı sigorta şirketi, karar dayanağı bilirkişi heyet raporunda 27.02.2019 tarihli kök rapora atıf yapılarak kabul edilen 460.332,16-TL'lik zararın içerisinde davacının dekorasyon dahil demirbaş zararının bulunduğu halde 139.818,23-TL'lik zarar tutarının mükerrer olacak şekilde dekorasyon dahil demirbaş zararı olarak 2.kere toplam miktara dahil edildiğinden bahisle hükmü istinaf etmiştir.
27.02.2019 tarihli bilirkişi raporunda, inşaat işleri, tadilat ve dekorasyon hasar bedelleri olarak tespit edilen 460.332,16-TL'lik hasar kalemleri ile 19.03.2020 tarihli bilirkişi raporunda Demirbaş(dekorasyon) 57.176,24-TL, B-Demirbaş (Elektrik, mekanik ve cihaz) 82.642,00-TL olmak üzere toplam 139.818,23-TL'lik hasar kalemlerinin farklı hasar kalemlerine ilişkin olduğu, mükerrer zarar hesabının söz konusu olmadığı anlaşılmış, davalı vekilinin bu yöndeki istinaf nedeni yerinde görülmemiştir.
5- Davalı vekili istinaf dilekçesinde 11.09.2015 tarihinden itibaren avans faizine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, davacının hasar ihbarı sonrasında poliçe hükümleri ve sigorta mevzuatına uygun olarak belirlediği zarar miktarının davacıya 28.10.2015 tarihinde ödendiğini, davacının kendisine ödenen tazminatın eksik olduğu iddiasıyla müvekkili şirketi dava öncesinde temerrüde düşürmesinin söz konusu olmadığını ve dava konusu zararın haksız fiil sonucu meydana gelmiş olması nedeniyle ticari ilişkiden kaynaklanmadığından avans faizine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
TTK'nun 1427/2.maddesi uyarınca hasar ihbarının yapıldığı tarihten 45 gün sonra temerrütün gerçekleştiği kabul edilerek, hasar dosyasında hasar ihbar tarihi 09.07.2015 tarihi olmakla birlikte, davacı, 45 gün sonrası 25.08.2015 tarihi itibariyle faiz isteyebilecek ise de, Mahkeme kararında temerrüt tarihinin 11.09.2015 tarihi olarak kabul edilmesi nedeniyle, istinaf edenin davalı sigorta lehine olan bu durum nedeniyle faiz başlangıç tarihi yönünden davalı vekilinin istinaf nedeni yerinde görülmemiştir.
Yine taraflar arasındaki ilişki TTK’nda düzenlenen sigorta sözleşmesinden kaynaklandığından ve bu tür sözleşmeler TTK’nun 3. ve 4. maddeleri hükmü uyarınca tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın mutlak ticari işlerden olduğundan Mahkemece, hükmedilen alacağa avans faizi uygulanmasının yerinde olduğu anlaşılmış, davalı vekilinin bu yöndeki istinaf nedeni de yerinde görülmemiştir.
Açıklanan nedenler ile ilk derece mahkemesi kararında hukuka aykırılık görülmediğinden, davacı ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1 bendi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜ M
Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere.
1-İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/400 Esas, 2021/62 Karar sayılı ve 28/01/2021 tarihli karar usul ve yasaya uygun bulunduğundan davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvurularının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1b-1 bendi gereğince ayrı ayrı esastan REDDİNE, 2-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcından davacı tarafça peşin olarak yatırılan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 368,30 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, E. 2021/555, K. 2024/1070, 3 Ekim 2024 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama