İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2024/859 K.2024/867

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin, davalı kooperatifin üyesi olduğunu, Şişli ilçesinde 1970 yılı öncesinde birden fazla parsel üzerinde 17 adet blokta 144 adet konut inşa edildiğini, konutların, 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Döntiştürülmesi Hakkındaki Kanun kapsamında yıkılıp yeniden inşası sürecinde ihtilaflar çıktığını ve davalar açıldığını, bu davalardan birinin de İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/420 esasında kayıtlı olduğunu, bu davada,

kooperatifin 17.05.2022 günü yapılan olağan genel kurulunda alınan kararların yok hükmünde olduğunun tespiti veya iptali ve icralarının geri bırakılmasının istendiğini, icranın geri bırakılması talebinin Mahkemece reddi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 2023/397 Esas 2023/462 Karar sayılı kararı ile,

10 ve 12 no'lu kararların yürütmesinin tedbiren geri bırakılmasına karar verildiğini, dava halen derdest iken davalı kooperatifin 25.06.2023 tarihinde yapılacağını bildirdiği genel kurul toplantısı için üyelere gönderdiği toplantı gündeminin 11. maddesinin, bahsi geçen 10 ve 12. maddeler ile aynı içerikte olduğunu, bu şekilde davalı kooperatifin kanunu dolanmaya çalıştığını, dava konusu 11. gündem maddesinin, ilk toplantıda çoğunluk sağlanamadığından 09.07.2023 tarihinde yapılan ikinci toplantıda oy çokluğu ile kabul edildiğini, kabul edilen maddenin, 1163 sayılı Kanunun 42. ve TMK'nun 2. maddesine aykırı olduğunu,

genel kurul toplantısının 14. maddesinin de 1163 sayılı Kanunun 42. maddesine aykırı olduğunu, maddenin 8 no'lu fıkrasında genel kurulun devredemeyeceği yetkileri arasında "Yapı kooperatiflerinde; kooperatifin ortak sayısı ile yapılacak konst veya işyeri sayısını tesbit etmek" sayıldığını, ancak toplantı gündeminin 14. maddesinde bu konunun da yönetim kurulunun yetkisine devredilmesinin oy çokluğu ile kabul edildiğini, her iki karara da muhalif kalındığını, yönetim kurulu, bazı ortaklara gönderdiği noter ihtarnamesi ile,

düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesini 2/3 çoğunluğun imzaladığından bahisle imzalamayan üyelerin imzalamasını, imzalamadıkları taktirde arsa paylarının ve hisselerinin satışa çıkartılacağını bildirmiş ise de belirtilen çoğunluğun sağlanamadığının Altyapı Kentsel Dönüşüm Müdürlüğünce de tespit edildiğini (dava konusu genel kurul tarihinden önce),

ortada 2/3 çoğunluk tarafından imzalanmış bir sözleşme yokken geçersiz olan bir sözleşmenin görüşülmesi ve bu sözleşmeye istinaden yapılacak işlemlerle ilgili olarak yönetim kuruluna yetki verilmesi gündemi ile toplantı yapılarak oy çokluğu ile kabul kararı verildiğini, geçersiz bir sözleşmeye istinaden yönetim kurulunun, yüklenici ile sözleşmenin ifasına yönelik başlatacağı işlemlerin, üyeleri telafisi imkansız zararlara uğratacağını,

bu nedenle 09.07.2023 tarihli genel kurul toplantısında alınan 11 ve 14 no'lu kararların icrasının geri bırakılmasına karar verilmesini talep ettiklerini belirterek davalı kooperatifin 09.07.2023 tarihinde yaptığı 2022 yılı olağan genel kurulunda alınan 7, 11, 12 ve 14 sayılı kararların yok hükmünde olduğunun tespitine yada iptaline, HMK'nun 389., TTK'nun 449. ve Kooperatifler Kanununun 42. maddesi gereğince söz konusu kararların icrasının durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili kooperatifin, Şişli ilçesinde ... paftada birden fazla parsel üzerinde ... blok ve 144 bağımsız bölüm yaparak üyelerine mesken sağladığını, riskli yapıların kentsel dönüşümüne dair parseller bazında işlemler devam ederken Bakanlar Kurulu kararı ile 57. paftanın tamamının riskli alan ilan edildiğini, kooperatifin 17.05.2022 tarihinde gerçekleşen Genel kurulunda alınan karar ile, riskli alanda yer alan bağımsız bölüm maliklerinin ekseriyeti ile ... - ...

Adi Ortaklığı - Konsorsiyumu arasında akdedilen sözleşmeye uygun sözleşme yapma kararı alınarak Noterde 15.06.2022 tarihinde düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi akdedildiğini, akabinde söz konusu genel kurulda alınan kararların iptali için açılan davada -İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/420 Esas- Mahkemece verilen red kararına rağmen İstinaf Mahkemesince genel kurulun 10. ve 12. maddelerinin tedbiren yürütmesinin geri bırakılmasına karar verildiğini, 09.07.2023 tarihli olağan genel kurulda ise,

akdedilen düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde yazılı paylaşım oranı ve üyeleri yakından ilgilendiren sözleşme şartlarının okunduğu ve oy çokluğu ile sözleşmenin aynen uygulanmasına karar verildiğini, 11 nolu kararın bu şekilde alındığını, bu sözleşme ile birlikte riskli alanda 6306 sayılı kanuna göre paydaşların 2/3'ünün ortak karar oranının tamamlandığını, sözleşmenin, İstinaf Mahkemesinin 10 ve 12 nolu kararların yürütmesinin geri bırakılmasına dair 19.04.2023 tarihli kararı öncesinde 15.06.2022 tarihinde Noterde akdedildiğini, davaya konu 7,

12 ve 14 nolu kararlar ile ilgili somut bir dava sebebi sunulmadığını, 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun ve Uygulama Yönetmeliği kapsamında sürecin tamamlanmasının, riskli alanda binalarda ikamet eden bir çok kooperatif üyelerinin menfaatine olduğunu, davacının da, hem kooperatif üyesi hem de riskli yapılarda bağımsız bölüm maliki olduğunu, sürecin uzamasının mağduriyetler doğurduğu gibi üyelerin aleyhine durumlara da yol açtığını, birçok firmadan alınan tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında inşaat şirketleri ile yapılan görüşmelere,

inşaat firmalarının tanıtım toplantılarına kooperatif üyeleri ve kat maliklerinin de davet edildiğini, davacının davasının, tamamen hayali, somut sebepleri olmayan, soyut ve sadece şahsi hırslara dayandığını belirterek davanın reddine, 09.07.2023 tarihli olağan genel kurulda alınan 7, 11, 12, 14 nolu kararların yürütmesinin geri bırakılmasına dair tedbir talebinin reddine karar verilmesini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk derece mahkemesinin 23/05/2024 tarihli ara kararı ile.

"Dava konusu Genel Kurulda alınan 7,11,12 ve 14 sayılı kararlar İle ilgili uygulanmasının geri bırakılması talebinin, kararların toplantıda alınış şekli ve niteliği bakımından hukuken geçerli olup olmadığı, iptale yönelik taleplerin, ancak yargılama sonucu varılacak sonuca göre karara bağlaması gerektiği kooperatif gibi bir topluluğun faaliyetlerinin devamının, özellikle riskli yapı ve yenileme kararlarının tüm kooperatif için önemli olduğu, İstanbul 15 ATM dosyasına konu genel kurul kararında bahsi geçen 17/05/2022 günlü genel kurulunda alınan 12 nolu kararın iptal gerekçesine uygun olarak,

kooperatif tarafından yapılan sözleşmenin genel kurul tarafından onaylanması ve bu sözleşmedeki üyelerin haklarının belirlenmesi sonucu yönetim kuruluna sözleşmedeki üye haklarına yönelik işlem yapmak üzere yetki verildiği dikkate alınarak; bu aşamada dava konusu Genel Kurul Kararlarının uygulanmasının geri bırakılması talebinin reddine," şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Ara karar yasal süresinde davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davacı vekili istinaf dilekçesinde; kararların icrasının geri bırakılmaması halinde ileride telafisi imkansız zararlar ortaya çıkacağı gibi Mahkemenin vereceği muhtemel kabul kararının da bir etkisinin olmayacağını, ihtiyati tedbirdeki amacın, davanın açılmasından kesin hükme kadar ki süreçte, bir hakkın elde edilmesinin zorlaşmasının, imkânsız hale gelmesinin önüne geçmek amacıyla mahkeme tarafından davacı yararına hukuki himaye sağlanması olduğunu, Mahkemenin, kararında gerekçe olarak dayandığı 17.05.2022 tarihli genel kurulun 12 no’lu kararının, yeni yapılacak binada,

hisse oranlarının, sözleşme görüşmelerinde varılan hisse paylaşımına uygun yapılmasına ilişkin olduğunu, oysa bu kararın İstinaf Mahkemesince Kooperatifler Kanununun 42. maddesine aykırı bulunduğunu, nitekim İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin de aynı gerekçe ile bu kararın iptaline karar verdiğini, bu nedenle tedbir talebinin kabul edilmesi gerekirken reddine karar verilmesinin anlaşılamadığını, dava konusu 09.07.2023 tarihli genel kurulun 11. ve 14. maddelerinin, 17.05.2022 tarihli genel kurulun 10. ve 12. maddeleri ile amaç yönünden aynı olduğunu, Kooperatifler Kanununun 42/8. maddesine göre,

kooperatifin ortak sayısı ile yapılacak konut veya işyeri sayısının açık ve net olarak belirlenmesi gerektiğini, ancak 11 ve 14 no'lu kararlarda, ortak sayısına uygun konut ve işyeri belirlenmediğini, genel kurulun 11 no'lu gündem maddesi ile,

yönetime, inşaat sözleşmesi için yine yetki verildiğini, ancak toplantı tutanağına geçen muhalefet şerhlerinden de anlaşılacağı üzere üyelerin, nasıl bir inşaat yapılacağına, bunun yönteminin ne olacağına dair bilgilendirilmediğini, Kooperatifler Kanununun 42/7 maddesinde genel kurulun devredemeyeceği yetkilerinden birinin de, imalat ve inşaat işlerinin yaptırılma yöntemini belirlemek olduğunu, dava konusu genel kurulun 11 no'lu maddesinde,

kanunun bu amir hükmüne uyulmayarak yine yönetime yetki verildiğini belirterek Mahkemenin 23.05.2024 tarihli ara kararının kaldırılarak dava konusu 09.07.2023 tarihli genel kurulun 11 ve 14 no'lu kararlarının HMK'nun 389 ve Kooperatifler Kanununun 42. maddeleri gereğince icrasının geri bırakılmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde, istinaf talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava, davalı kooperatifin 07/09/2023 tarihli genel kurulunun 7, 11, 12 ve 14 nolu kararlarının yok hükmünde olduğunu tespitine yada iptaline ve kararların uygulanmasının yargılama sonuna kadar tedbiren durdurulmasına ilişkindir.

Mahkemece ihtiyati tedbir talebi reddedilmiş olup davacı vekili tedbir talebinin reddine yönelik ara kararı 11 ve 14 nolu genel kurul kararları yönünden istinaf etmiştir.İhtiyati tedbir, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun onuncu kısım birinci bölümde geçici hukuki korumalar üst başlığı ile ihtiyati tedbirin şartları ise 389 maddede düzenlenmiştir.

Maddede, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesi önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakınca yahut ciddi bir zarar doğacağından endişe edilmesi hallerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebileceği belirtilmiştir.

Yani ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için yasanın düzenlediği şartların varlığı gerekli olmakla birlikte, şartların varlığı halinde bir davada her konuda ihtiyati tedbir kararı verilmemekte yalnızca uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilmektedir.Yürütmesinin geri bırakılması talep edilen 09/07/2023 tarihli genel kurulun 11 nolu kararının, 17/05/2022 tarihli genel kurul kararına dayalı olarak ...

Sitesi İş Ortaklığı ile 15/06/2022 tarihinde Noterde imzalanan düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesinin ve bu sözleşme şartlarının genel kurulda görüşülerek tekraren değerlendirilmesi, sözleşmenin genel kurulun onayına sunulması, karar alınması, devamında iş ve işlemler için yönetim kuruluna yetki verilmesine ilişkin olduğu.

14 nolu kararının ise, kooperatifin mevcut ortak sayısının belirlenmesi, kentsel dönüşüm projesi kapsamında bir ortağa bir daire üretilemediğinden ortakların birbirleriyle veya konutlarıyla birleşmesi, üye hisse devri, takas, v.b. hususların karara bağlanması ve bu konularda yönetim kuruluna yetki verilmesi,

ortaklık kararı görünmeyen daha önce ihraç edilmiş olan 12 ortak ile ilgili hak sahipliğinin değerleme yönteminin genel kurulun onayına sunulmasına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.Farklı bir davacı tarafından aynı davalı kooperatifin 17/05/2022 tarihli genel kurul kararlarına yönelik açılan iptal davasında tedbir talebinin reddine yönelik ara kararın istinaf edilmesi neticesinde Dairemizin 19/04/2023 tarih ve 2023/397 Esas 2023/462 Karar sayılı kararı ile genel kurulun 10 ve 12 nolu kararlarının tedbiren yürütmesinin geri bırakılmasına karar verilmiştir.

Genel kurulun 10 nolu kararının, genel kurulun, yüklenici şirket ile taşınmaz satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi yapılması hususunda yönetim kuruluna yetki verilmesine. 12 nolu kararının ise, yeni yapılacak binanın hisse paylaşımının, sözleşme görüşmelerinde varılan hisse paylaşımına uygun yapılmasına ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Davalı kooperatifin 17/05/2022 tarihli genel kurulunda alınan 10 nolu karara dayalı olarak ...

Sitesi İş Ortaklığı ile 15/06/2022 tarihinde Noterde düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi akdedilmiş ise de, 19/04/2023 tarihinde Dairemizce 10 nolu ara kararın yürütmesinin geri bırakılmasına karar verilmesine rağmen 09/07/2023 tarihli genel kurulda alınan 11 nolu karar ile, sözleşmenin genel kurulda görüşülerek değerlendirilmesi, genel kurulun onayına sunulması ve yapılacak iş ve işlemler için yönetim kuruluna yetki verilmesine yönelik karar alınmıştır.

Yine 17/05/2022 tarihli genel kurulda alınan hisse paylaşımına yönelik 12 nolu kararın da Dairemizce yürütmesinin geri bırakılmasına karar verilmesine rağmen 09/07/2023 tarihli genel kurulda alınan 14 nolu karar ile, genel olarak yine paylaşım ve ortak sayısının belirlenmesi konusunda yönetim kuruluna yetki verilmesine yönelik karar alınmıştır.

Netice itibariyle davalı kooperatifin 09/07/2023 tarihli genel kurulunda alınan 11 ve 14 nolu kararların, içerik olarak 17/05/2022 tarihli genel kurulda alınan 10 ve 12 nolu kararlar ile benzer olduğu anlaşılmıştır.

Yapılan açıklamalar bağlamında somut olay değerlendirildiğinde, HMK'nun 389, TTK'nun 449. ve Kooperatifler Kanununun 42. maddesi hükümleri hep birlikte dikkate alındığında, 09/07/2023 tarihli genel kurulunda alınan 11 ve 14 nolu kararları yürütülmesinin tedbiren durdurulması şartlarının bulunduğu ve yaklaşık ispat koşulunun sağlandığı anlaşıldığından mahkemece bu maddeler yönünden tedbir talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken talebin reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile,

HMK'nun 353/1.b.2 bendi uyarınca ilk derece mahkemesinin 23/05/2024 tarihli ara kararının kaldırılarak, tedbir talebinin kısmen kabulüne, davalı kooperatifin 09/07/2023 tarihli genel kurulunda alınan 11 ve 14 nolu kararların tedbiren yürütmesinin geri bırakılmasına dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere: 1-Davacının istinaf başvurusunun KABULÜ ile, İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/508 Esas sayılı derdest dava dosyasında verilen 23.05.2024 tarihli ara kararın KALDIRILMASINA,2-Davalının ihtiyati tedbir talebinin KABULÜ ile,

davalı kooperatifin 09.07.2023 tarihli genel kurulunda alınan 11 ve 14 nolu kararların tedbiren yürütmesinin geri BIRAKILMASINA, 3-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcı davacı tarafından peşin olarak yatırıldığından yeniden harç alınmasına YER OLMADIĞINA, 4-Davacı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin mahkemece verilecek esasa dair kararda DEĞERLENDİRİLMESİNE, 5-Dosyanın gerekli işlemlerin yerine getirilmesi için ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,Dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde,