İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/394 K.2025/789

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;davacının abonesi olduğu ... hizmet nolu tesisatla ilgili olarak haksız yere tahakkuk ettirilen borç nedeniyle açılacak olan menfi tespit davası sonuçlanıncaya kadar enerjisi borç nedeniyle kesilen müvekkilinin, çalışamaz durumda olduğundan enerjisinin kesilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi ve 05.05.2023 son ödeme tarihli 97.713,52-TL ve 173.432,70-TL'lik faturalar nedeniyle borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle;

müvekkili kurum ile davacı arasında sözleşme olup, kayıtlı- ancak sözleşmeli harici hat çekerek kaçak elektrik kullandığı elektrik bedeli ile ilgili olarak düzenlenen tutanağa istinaden tahakkuk düzenlendiğini, söz konusu kaçak elektrik tespit tutanağınca belirlenen fatura tutarlarının ödenmediğini, borçlunun kaçak elektrik kullandığının sabit olduğunu, kaçak elektrik ile kullanılan elektriğin kesilmesinin engellenmesinin usul ve yasaya uygun olmadığını, düzenlenen kaçak elektrik tutanağının usul ve yasaya uygun olduğu açıkça ortada olduğundan mesnetsiz davanın reddini talep etmiştir.Mahkemece," Davacı ... tarafından davalı ...

Şirketi aleyhine açılan menfi tespit davasında verilen 09/07/2024 tarihli ara kararı gereğince, dosyasının HMK'nun 150.maddesi gereğince dosyanın yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına karar verilmiştir.Davacı vekilince, 23/09/2024 tarihinde yenileme dilekçesi sunduğu ancak yenileme talebinin, bir aylık harçsız yenileme süresinin içinde talep edilmediğinden, mahkemece 01/10/2024 tarihinde ara karar kurularak, 1 hafta kesin süre içinde, başvurma harcı ve peşin harcın yatırılması, yatırılmadığı takdirde, yenileme dilekçesinin sunulmamış sayılacağının davacı vekiline 07/10/2024 tarihinde ihtaratlı olarak tebliğ edildiği,

davacı vekili tarafından peşin harcın 15/10/2024 tarihinde yatırıldığı, ancak başvurma harcının yatırılmadığı, harç yatırması için verilen bir haftalık kesin sürenin 14/10/2024 tarihinde dolduğu, 09/07/2024 tarihli duruşma kararı gereği HMK'nun 150.maddesi gereğince dosyanın yenileninceye kadar işlemden kaldırılması kararının süresinin de 09/10/2024 tarihinde dolmuş olduğu görülmekle,

dosyanın HMK'nun 150.maddesi gereğince yenileninceye kadar işlemden kaldırılması kararı gereği süresi içinde usulüne uygun yenilenmeyen ve Harçlar Kanunu'nun 30.maddesi uyarınca harç ikmali yapılarak davanın yenilenmemesi sonucu HMK'nun 150. maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerektiği" gerekçesi ile;"HMK'nun 150. maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına" karar verilmiştir.Kararı davacı vekili istinaf etmiştir.İstinaf dilekçesinde.

Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/578 esas, 2024/1032 karar sayılı kararı ile HMK 150 uyarınca davanın hiç açılmamış sayılmasına karar verildiği, 09/07/2024 tarihinde tarafınca mazeret dilekçesi gönderilmesine rağmen dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği,

09/07/2024 tarihli duruşma zaptı incelendiği taktirde duruşmaya davalı tarafında katılamadığı ,hem mazeretinin olması hem de davalıya dosyayı takip edip etmediği sorulmadığından dolayı ilk derece mahkemesi tarafından verilen karar usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre;Dava, kaçak tahakkuku nedeniyle menfi tespit talebine ilişkindir.Mahkemenin 09/07/2024 tarihli duruşmasında;"Davacı vekilinin bir önceki celse de mazeret bildirdiği,

davacı adına sunulan vekaletname incelendiğinde vekaletnamede iki tane vekilin bulunduğu, dosyanın geldiği aşama dikkate alınarak, iki vekil olmasına rağmen dosyanın takip edilmediği, mazeret sunan davacı vekilinin mazeretini belgelendirmediği, e-duruşma talebinde de bulunmadığı hususları da değerlendirildiğinde, mazeret talebinin reddine karar verilerek, tefhimle açık yargılamaya devam olundu.Davalı vekilinin kabul edilen e duruşma talebi doğrultusunda aramanın yapıldığı, teknik bir arızanın bulunmadığı,

yaklaşık 4 dakika arandığı ancak cevap verilmediği görüldü." hususları belirtilerek ayrıca"HMK'nun 150.maddesi gereğince dosyanın yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına" dair 09/07/2024 12:04:53 Tarih ve saat kayıtlı şeklinde karar verildiği anlaşılmıştır.Hukuk Muhakemeleri Kanununun 150/1 maddesi gereği "Usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflar, duruşmaya gelmedikleri veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir.", m.150/2.

"Usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflardan biri duruşmaya gelir, diğeri gelmezse, gelen tarafın talebi üzerine, yargılamaya gelmeyen tarafın yokluğunda devam edilir veya dosya işlemden kaldırılır.

Geçerli bir özrü olmaksızın duruşmaya gelmeyen taraf, yokluğunda yapılan işlemlere itiraz edemez.",HMK'nun 150/5 maddesinde "İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeyen davalar, sürenin dolduğu gün itibarıyla açılmamış sayılır ve mahkemece kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır." şeklindedir.Dosyanın işlemden kaldırılması konusunu düzenleyen HMK md. 150/4'e göre:''(4) Dosyası işlemden kaldırılmış olan dava, işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde taraflardan birinin dilekçe ile başvurusu üzerine yenilenebilir.

Yenileme dilekçesi, duruşma gün, saat ve yeri ile birlikte taraflara tebliğ edilir. Dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak bir ay geçtikten sonra yenileme talebinde bulunulursa, yeniden harç alınır, bu harç yenileyen tarafça ödenir ve karşı tarafa yüklenemez.

Bu şekilde harç verilerek yenilenen dava, eski davanın devamı sayılır.'' Anılan kanun hükmünden de açıkça anlaşılacağı üzere dosyanın işlemden kaldırılmasına dair kararın taraflara tebliğ edilmesine yönelik herhangi bir yasal zorunluluk bulunmamaktadır. Bu noktada ilgili kararın takibi ve talep halinde sonraki aşamada davanın yenilenmesi mazeretsiz olarak duruşmaya katılmayan ya da mazeret dilekçesi reddedilen tarafın veya vekilinin yükümlülüğündedir.

Bu yönde bir değerlendirmenin tarafların mahkemeye erişim hakkı ve adil yargılanma hakkı (Anayasa md.36. AİHS md.6) bakımından da herhangi bir ihlale sebebiyet vermeyeceği Anayasa Mahkemesinin bir kararında da hüküm altına alınmıştır.

(İbrahim Bayat Başvurusu -10/03/2020 §40) Nitekim anılan kararda Anayasa Mahkemesi dosyanın işlemden kaldırılmasına ilişkin duruşma tutanağının davacıya tebliğ edilmesi konusunda mahkemenin herhangi bir yükümlülüğünün bulunmadığı, mahkemece verilen davanın açılmamış sayılması kararının başvurucunun mahkemeye erişimini zorlaştırmadığı, yapılan müdahalenin ölçülü olduğu ve mahkemeye erişim hakkı yönünden ihlal bulunmadığı sonucuna ulaşmıştır.

Davacı vekilinin 09/07/2024 tarihli duruşmaya mazeret dilekçesi verdiği ,daha öncede davacı vekilinin mazeretlerinin bulunduğu ve dosyada iki davacı vekili olması nedeniyle mazeretin mahkemece yerinde görülmeyerek reddedildiği,

bunun üzerine 09/07/2024 tarihi itibarıyla e duruşma talebi üzerine davalı vekilinin de arandığı ancak ulaşılamadığı gözetilerek 09/07/2024 tarihinde dosyanın işlemden kaldırıldığı,davacının 1 aylık süreden sonra davayı yenilediği,ancakdavacı vekili tarafından peşin harcın yatırıldığı,başvurma harcının yatırılmadığı,bu konuda gerekli ihtarların yapılmış olduğu,süresinde yenileme talebinde bulunulduğunun kabul edilemeyeceği,3 aylık yasal süre içerisinde dosyanın yeniden işleme alınmasına dair dilekçe sunulmadığından bu nedenle 18/10/2024 tarihinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesinde aykırılık görülmemiştir.

Bu açıklamalar ışığında mahkemece verilen davanın açılmamış sayılması kararında herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden bu sebeplerle davacının istinaf başvurusunun HMK md. 353/1-b-1 uyarınca reddine karar vermek gerekmiştir.

KARA R