İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2022/3038 K.2023/1405

Taraflar arasındaki davada İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi ile İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR Dava, alacak istemine ilişkindir. İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesince, "... Dava konusu emtianın karayolu ile Afyon'dan Çeşme Limanına, Çeşme Limanı'ndan deniz Yolu ile İtalya'nın Trieste Limanı'na taşıması gerçekleştirilmiştir. Taşıma hem deniz hem de kara yolu ile gerçekleştirilmiş olup, karma niteliktedir.

Dava dilekçesinde ekspertiz raporu alındığı, söz konusu rapor ile ek bağlamaların muhtemelen Türkiye'den İsviçre'ye taşıma esnasında Trieste'de yükün kaydığının farkedilmesi sonucunda yapıldığına ilişkin ifadelerin olduğu belirlenmiştir. Uyuşmazlığa 6762 sayılı TTK'nun “Deniz Ticareti” başlıklı Beşinci kitabında yer alan 619 ve onu izleyen maddelerde düzenlenen hükümlerin uygulanması ihtimali vardır. Bu durumu değerlendirme görevi de Denizcilik İhtisas Mahkemesine aittir.

(İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi'nin 22/05/2019 tarihli, 2019/189Esas, 2019/788 Karar numaralı kararı). Dava şartları davanın her aşamasında denetlenip, dava şartının bulunmaması halinde HMK.nun 115/2.maddesi uyarınca dosya üzerinden karar verilmesi mümkündür. TTK.5/2.

Maddesi uyarınca davaya bakma görevi deniz ticaretinden ve deniz sigortalarından doğan davalara bakmakla görevli İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesine ait olduğundan, HMK.nun 114/1-c ve HMK.nun 20. maddeleri uyarınca mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine, dosyanın karar kesinleştiğinde süresinde talep halinde görevli İstanbul 17.Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine ..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi ise, "...Her ne kadar İstanbul Anadolu Ticaret mahkemesince mahkememizin görevli bulunduğundan görevsizlik kararı verilmiş ise de.

Yargıtay 11.HD sinin 2006/4332 E 2007/7252 K tarihli kararında ;" taraflar arasındaki uyuşmazlığın esasının taşıma yapılan tıra emtianın yüklenmesi ve istifinin usulüne uygun yapılıp yapılmadığı hususunda toplanmış olmasına göre, diğer yandan taraflar arasındaki sözleşmenin CMR kapsamında karayolu taşımasına ilişkin olmasına ve CMR Konvansiyonu’nun 2. maddesine göre de karayolu-denizyolu veya karayolu-demiryolu karma taşımalarında esasen CMR konvansiyonu hükümlerinin uygulanacağının belirtilmiş olmasına göre, uyuşmazlığın CMR konvansiyonu hükümleri çerçevesinde çözümlenmesi gerektiğinden,

mahkemenin verdiği görevsizlik kararı doğru olmamıştır " şeklinde hüküm kurulduğu görülmekle mahkememizdeki iş bu davada da uyuşmazlığın Afyon dan karayolu ile Çeşme Limanına ve deniz yolu ile İtalya ya taşınması sırasında bir kısım eşyanın hasara uğradığı ve bir kısım eşyanın ise ayıplı olarak verildiğinden bahisle istifleme ve taşıma sırasında meydana gelen hasarın tespiti konulu olduğundan , uyuşmazlığın TTK.nun 4. kitabında düzenlenen deniz ticaretine ilişkin değil,

karayolu taşımasına ilişkin olduğundan İstanbul Anadolu Asliye Ticaret mahkemesinin görevsizlik kararına karşı görevsizlik kararı verilerek ..." gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurmuştur.

Deniz alacağı hususunda, 6102 sayılı TTK'nın 1352/1. maddesinde "Deniz alacağı; aşağıda sayılan hususların birinden veya birkaçından doğan istem anlamına gelir: " ve aynı maddenin 1-g bendinde "Bir çarter parti düzenlenmiş olup olmadığına bakılmaksızın, gemide eşya veya yolcu taşınması amacıyla yapılmış her türlü sözleşme" hükümleri mevcuttur.

Somut olayda; davacı, davalı ile arasındaki taşıma sözleşmesi uyarınca yurt dışına gönderilen camların istiflenmesi ve taşınmasında ayıplı hizmet vermesi nedeni ile oluşan zararın tazminini talep etmiştir. Taşımanın bir ayağının deniz taşıması olması nedeniyle uyuşmazlığın çözümünde TTK.nun deniz ticaretine ilişkin hükümlerinin uygulanması gerekli olup, bu durumda da davanın Denizcilik İhtisas Mahkemesi’nde görülmesi zorunludur.(T.C.

YARGITAY 11. Hukuk Dairesi ESAS NO: 2013/9677 -KARAR NO: 2014/4766. ESAS NO: 2011/10257 -KARAR NO: 2012/16436)

KANUN YOLU

Kesin olmak üzere