İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2024/1110 K.2024/2016

Taraflar arasındaki davada İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi ile Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR Dava,Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali) talebine ilişkindir. Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesince,"... taraf, şirkete ait dava konusu taşınmazların genel kurul kararı alınmaksızın yetkisiz bir şekilde satıldığını, bu taşınmazların şirketin pek önemli malvarlığını oluşturduğunu, genel kurul kararı alınmaksızın satılamayacağını, bu nedenle satış işleminin iptalini ve taşınmazların davalı şirketi adına tekrar tescilini talep etmiştir.

Talep uyarınca iş bu davada uyuşmazlığın yetkisiz temsil hükümleri uyarınca taşınmazların satıldığı iddiasına dayandırıldığı, bu davanın gayrimenkulün aynına ilişkin olduğu, dava konusu taşınmazların adresinin Fatih/İSTANBUL ve Kaş/ANTALYA olduğu, taşınmazların adreslerinin mahkememiz yargı alanı dışında olduğu..." gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesince,"...dava tarihi itibariyle davalı şirketin merkezinin Beylikdüzü ilçesinde olduğu gözönüne alınarak yetkili mahkemenin şirket merkezinin adresine göre Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu anlaşıldığından davanın Mahkememizin yetkisizliği..." gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.Taşınmazın aynına ilişkin davaların taşınmazın tapu siciline kayıtlı bulunduğu yer mahkemesinde açılması gerektiği, 6100 sayılı HMK’nın 12. maddesinde hüküm altına alınmıştır.

Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davaların taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde açılması hakkındaki bu yetki kuralı, kamu düzenine ilişkin olup kesin yetki kuralı niteliğinde olduğundan yetki sözleşmesi ile belirlenen yer mahkemesi yetkili olmayacaktır.

Eldeki dosyada davacı, şirket müdürü olan davalının şirkete ait taşınmazları ehliyetsiz ve muvazaalı bir şekilde şirket sermayesini azaltıcı ve mal kaçırmaya yönelik olarak diğer davalı şirketlere devir ve temlik ettiği iddiası açılan tapu iptal ve tescil talebine ilişkindir.

6102 sayılı TTK 561. maddesi uyarınca “Sorumlular aleyhinde şirketin merkezinin bulunduğu yer asliye ticaret mahkemesinde dava açılabilir.” Anılan yasal düzenlemeye göre sorumluluk davasında şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesinin yetkisi kesin yetki olarak düzenlenmemiştir. Kanunda özel yetki kuralı bulunduğu hallerde genel yetki niteliğindeki 6100 sayılı HMK 14. maddesine gidilemez.

Ancak davada, taşınmazların davalı adına olan tapu kayıtlarının iptali ile davalı diğer şirket adına tescilinin talep edilmesine göre artık yetkili mahkeme HMK 12 maddesine göre belirlenmelidir. Nitekim dava HMK 12 maddesi hükümleri göz önünde bulundurularak açılmıştır.

Taşınmazın aynına ilişkin tapu iptal ve tescil istediği bakımından, taşınmazın bir tanesinin İstanbul ili, Fatih ilçesi sınırları içinde bulunduğu hususu dikkate alınarak, davanın İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. (bu yönde T.C.YARGITAY 11. Hukuk Dairesi ESAS NO: 2016/6937 -KARAR NO: 2016/9537)