İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi E.2021/749 K.2025/493

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

01/03/2014 tarihinde davalılardan ...'a ait, sigorta şirketi nezdinde sigortalı, ...in idaresindeki ... plakalı aracın müvekkili ...'ın kaldırımda beklediği sırada davalı sürücünün aşırı hız ve şerit ihlali yapmak suretiyle müvekkiline çarparak yaralanmasına neden olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı müvekkili ... için 1.000 TL maddi tazminat ile 50.000 TL manevi tazminat, diğer davacı ... için 20.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte;

maddi tazminatın tüm davalılardan, manevi tazminatın ise davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş.

07/01/2021 tarihli ıslah dilekçesiyle davacı ... için maddi tazminat talebini 90.912,38 TL'ye artırarak davacı ... için 90.912.38 TL maddi tazminat ile 50.000 TL manevi tazminatın ve diğer davacı ... için 20.000 TL manevi tazminatın; davalılar sürücü ve işleten yönünden kaza tarihinden, davalı sigorta yönünden ise dava tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselisilin tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı definde bulunmuş, kazaya karışan ...plakalı aracın müvekkili nezdinde 26/09/2013 - 26/09/2014 tarihleri arasında Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta (ZMSS) poliçesiyle sigortalı olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... verili cevap dilekçesinde davanın reddini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince.

"Davanın kısmen kabulüne, A)Davacı ...'ın maddi tazminat talebinin kabulüne, 90.912,38 TL'nin davalılar ... ile ...'den 01/03/2014 kaza tarihi, davalı sigorta şirketinden dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile davacı ...'ye verilmesine, B)Manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, takdiren 20.000 TL manevi tazminatın 01/03/2014 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile ...'den alınarak davacıya verilmesine, C)...'ın manevi tazminat taleplerinin reddine" karar verilmiştir.

Bu karara karşı davalı ... vekili ve davalı ... Sigorta AŞ vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davalı ...

Sigorta AŞ vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete yüklenen sürekli iş göremezlik tazminatının afaki olduğunu, müvekkili şirketin ancak gerçek zararı tazminle yükümlü olduğunu, geçici iş göremezlik ve tedavi giderinden de müvekkili şirketin sorumlu tutulamayacağını, bu konuda sorumluluğun Sosyal Güvenlik Kurumuna ait olduğunu, kusur dağılımına ilişkin çelişkiler bulunduğunu,

İTÜ Karayolları Kürsüsü veya Karayolları Müdürlüğü Fen Heyeti gibi kurumlardan seçilecek bilirkişi kurulundan kusur dağılımına ilişkin çelişkilerin giderilmesi yönünde rapor alınması gerekirken denetime elverişsiz bir şekilde alınan raporlar ile hüküm kurulduğunu, karara esas alınan maluliyet raporunda belirtilen %17 kalıcı sakatlık oranının afaki olduğunu, raporda Özürlülük Ölçütü Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğin esas alındığı belirtilse de yönetmelik dikkate alınmadan raporun oluşturulduğunu, raporun alındığı hastanenin özürlü sağlık kurulu raporu düzenlemeye yetkili olmadığını,

ayrıca rapor hazırlanırken yönetmelik ekinde yer alan özür oranları cetveli ve özürlü sağlık kurulu raporu örneğinin dikkate alınmadığını belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunun taraflarınca kabul edilemeyeceğini, müvekkilinin %100 kusurlu kabul edilmesi ceza yargılamasının bu rapora göre takdiren teşdiden verilmesinin Yargıtay bozmasına konu olduğunu ve orada da bilirkişi raporunun hatalı olduğunun belirtildiğini, kusur oranının net olarak İTÜ ve benzeri üniversite bilirkişi heyetlerinin raporuyla belirlenmesi gerektiğini, geçici iş göremezlik ve tedavi giderinin afaki ve aşırı miktarda belirlendiğini, hem maddi tazminat hem de manevi tazminat miktarının normal sınırların üstünde belirlendiğini,

kalıcı sakatlık oranının kabulünün mümkün olmadığını belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. HMK'nin 355. maddesi kapsamında istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda: Dava, trafik kazasından kaynaklanan bedensel zarar nedeniyle davacı ... yönünden maddi ve manevi tazminat, davacı Salih Işık yönünden manevi tazminat istemine ilişkindir.

Dava dosyası istinaf incelemesi için Dairemizde bulunduğu sırada vekaletnamesinde sulh olma yetkisi bulunan davalı ...

Sigorta AŞ vekilinin 10/03/2022 tarihinde sunduğu dilekçe ile davacı taraf ile sulh olunduğunu ve ödeme yapıldığını, davacıların maddi tazminat taleplerine ilişkin olarak alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davacı vekili adına asıl alacak ve fer'ileriyle birlikte 174.309,85 TL ödeme yapıldığını, bu ödemeyi almakla davacı vekilinin kazaya ilişkin her türlü hak, dava ve alacaktan müvekkili şirketi tamamen ve kesin olarak ibra ettiğini ve davadan müvekkili şirket yönünden feragat ettiğini, ödeme sonucunda müvekkili şirketin başka bir sorumluluğunun kalmadığını, masraf ve vekalet ücreti taleplerinin bulunmadığını bildirmiş,

dilekçe ekinde "Makbuz ve İbraname" başlıklı belgeyi sunmuştur. Davayı sonuçlandıran taraf işlemlerinden olan sulh, HMK'nin 313. maddesinin 1. fıkrası uyarınca, görülmekte olan bir davada, tarafların aralarındaki uyuşmazlığı kısmen veya tamamen sona erdirmek amacıyla mahkeme huzurunda yapmış oldukları bir sözleşmedir. Aynı Kanunun 315. maddesi gereğince; sulh, ilgili bulunduğu davayı sona erdirir ve kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur.

Mahkeme, taraflar sulhe göre karar verilmesini isterlerse, sulh sözleşmesine göre; sulhe göre karar verilmesini istemezlerse, karar verilmesine yer olmadığına karar verir. Diğer bir anlatımla, taraflar mahkemenin sulhe (sözleşmesine) göre bir karar verilmesini istemezler ise, mahkemece karar verilmesine yer olmadığına karar verilir.

Taraflar sulhün tespit edilmesini isterlerse o zaman mahkeme HMK'nin 154. maddesinin, 3. fıkrasının "ç" bendi uyarınca sulhü tutanağa geçirerek karar verilmesine yer olmadığı biçimindeki bir karar ile davanın son bulduğunu belirlemekle yetinir. Taraflar sulhe göre karar verilmesini isterlerse mahkeme sulh sözleşmesine göre bir karar vermek zorundadır.

HMK’nin "Sulhun zamanı" başlıklı 314. maddesinin 1. fıkrasında sulhün, hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabileceği belirtilmiş, aynı maddenin 7251 sayılı Kanun'un 30. maddesiyle eklenen 2. fıkrasında da, sulh, hükmün verilmesinden sonra yapılmışsa, taraflarca kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi, dosyanın kanun yolu incelemesine gönderilmeyeceği ve ilk derece mahkemesi veya bölge adliye mahkemesince sulh doğrultusunda ek karar verileceği öngörülmüştür.

Somut uyuşmazlık yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler ışığında değerlendirildiğinde; sulhun etkisine ilişkin HMK'nin 315. maddesi gereğince taraflar sulhe göre karar verilmesini isterlerse, sulh sözleşmesine göre; sulhe göre karar verilmesini istemezlerse, karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği dikkate alındığında, Dairemizce HMK'nin 314. maddesinin 2. fıkrası uyarınca sulh çerçevesinde sözleşmenin onaylanmasına veya sulh nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına dair ek karar verilmesi olanağı bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca, belirtilen konularda taraf vekillerinin açıkça taleplerinin, ileri sürülen sulh sözleşmesinin kapsamının, sözleşme çerçevesinde ne şekilde karar verilmesinin istenildiğinin (ileri sürülen sulh sözleşmesinin onaylanması veya sulh nedeniyle karar verilmesine yer olmadığı) ve bu olasılıkta yargılama giderleri konusunda karşılıklı talepleri belirlenerek, oluşacak sonuca göre karar verilmesi zorunluluğu bulunduğundan kararın kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.

Kararın kaldırılma nedenine göre davalı ... vekilinin dilekçesinde ileri sürdüğü istinaf nedenleri bu aşamada inceleme dışı bırakılmıştır.