İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi E.2023/1538 K.2024/831

Birleşen İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi 2015/1660 E. sayılı dosyasında

DAVANIN KONUSU

Maddi ve Manevi Tazminat

DAVA TARİHİ: 18/08/2015

KARAR TARİHİ: 28/05/2024

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının yolcu olduğu davalıların zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, maliki ve sürücüsü olduğu ... plakalı aracın 11/09/2007 günü karıştığı tek taraflı trafik kazasında ağır yaralandığını, Şişli 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/281 Esas - 2009/190 Karar sayılı kararıyla davalı ...

Sigorta aleyhine 16/01/2009 tarihine kadar yapılmış tedavi giderinden takdiri indirim yapılarak 70.000 TL tedavi giderine hükmedildiğini, bu dava tarihinden sonra müvekkilinin yaptığı tedavi giderinin 21/05/2013 tarihi itibarıyla 30.095,45 TL olduğunu, davalı sigorta şirketinin tedavi giderleriyle ilgili bakiye sorumluluğunun 10.000 TL limitle devam ettiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 30.095,45 TL tedavi gideri, 5.000 TL refakatçi ve bakıcı gideri, 2.000 TL kazanç kaybı/çalışamamaktan kaynaklanan zarar,

100.000 TL maluliyetten kaynaklı işgücü kaybı olmak üzere toplam 137.095,45 TL maddi zararın davalı sigorta şirketi bakımından poliçe limitleriyle sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 10/12/2007 tarihinden, diğer davalılar bakımından olay tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 18/08/2015 tarihinde sunmuş olduğu talep artırım dilekçesi ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere tedavi gideri talebini 36.689,45 TL'ye, refakatçi ve bakıcı gideri talebini 20.000 TL'ye, kazanç kaybı talebini 6.000 TL'ye, maluliyetten kaynaklı iş gücü kaybı talebini 300.000 TL'ye artırmıştır. Davalı ...

Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; hatır taşıması nedeniyle tazminattan indirim yapılması gerektiğini, davacının müterafik kusurunun bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin tedavi giderlerinden sorumluluğu bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... ve ... İth. San.

Şti. cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, davalı ...'ın davacıyı gezdirmek amacı ile hatır için taşıdığını ve kaza esnasında emniyet kemerinin takılı olmadığını, sigorta şirketi tarafından davacıya ödeme yapıldığını, ödemenin güncellenerek hesaplanan tazminattan indirilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmişlerdir.

Birleşen davada davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; aynı kaza nedeniyle davacı ... için 100.000 TL, davacı anne ... ve baba ... için ayrı ayrı 20.000 TL, davacı kardeş ... için 15.000 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalı sürücü ve malikten müştereken ve müteselsilen tahsilini, birleştirme talep edilen İstanbul Anadolu 6. Ticaret Mahkemesinin 2014/106 Esas sayılı dosyasında,

dava tarihine kadar olan refakatçi ve bakıcı giderlerinin tespiti talep edildiğinden bu ek dava ile asıl davanın açılış tarihi olan 18/07/2013 tarihinden itibaren davacı ...'un ömür boyu bakıma muhtaç olduğunun ve tüm bakıcı giderlerinin tespiti ile fazlaya ilişkin hakları kalmak kaydıyla şimdilik 100.000 TL bakıcı giderinin davalı sigorta şirketi bakımından temerrüde düştüğü 10/12/2007 tarihinden,

diğer davalılar bakımından ise olay tarihinden itibaren ticari avans faiziyle birlikte (sigorta şirketi poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere) tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilin dosyanın İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/106 Esas sayılı dosyasıyla birleştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen davada davalı ...

Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının tüm taleplerinin zamanaşımına uğradığını, karşı zamanaşımı itirazında bulunduklarını, geçici iş göremezlik süresi içinde gerek davacı gerekse Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yapılan ödemeden müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, bu nedenle bakıcı gideri tazminatının reddini, dava konusu olayda hatır taşıması bulunduğunu, müterafik kusur olup olmadığının araştırılması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince. "Esas dava yönünden davanın kısmen kabulü ile davacı ...'un bakıcı gideri (5.830,14 TL) ve tedavi gideri (18.539,98 TL) zararı olmak üzere toplamda 24.370,12 TL yönünden isteminin kabulü ile -davalı sigorta, bakiye 10.000 TL tedavi teminatı ile sorumlu olmak üzere davalılar ... ve ... Ltd.

Şti. yönünden 11/09/2007 tarihinden, davalı sigorta yönünden 10/12/2007 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, Davacı ...'un kazanç kaybı (6.000 TL) ve işgücü kaybı (300.000 TL) zararı olmak üzere toplamda 306.000 TL yönünden isteminin kabulü ile davalı sigorta, 80.000 TL sakatlanma teminatı ile sorumlu olmak üzere davalılar ... ve .. Ltd.

Şti. yönünden 11/09/2007 tarihinden, davalı sigorta yönünden 10/12/2007 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine, Birleşen İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/1160 esas sayılı dosyası yönünden.

Bakıcı gideri zararına ilişkin maddi tazminat isteminin sübut bulmadığından reddine, Davacıların manevi tazminat istemlerinin kabulü ile 100.000 TL manevi tazminatın 11/09/2007 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ...Ltd. Şti.'nden müştereken müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine, 20.000 TL manevi tazminatın 11/09/2007 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Ltd.

Şti.'nden müştereken müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine, 20.000 TL manevi tazminatın 11/09/2007 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'nden müştereken müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine, 15.000 TL manevi tazminatın 11/09/2007 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'nden müştereken müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine" karar verilmiştir.

Karara karşı istinaf başvurusunda bulunan davacılar vekili dilekçesinde özetle.

Adli Tıp Kurumu Genel Kurulunun 27/07/2017 tarihli raporuna göre davacının bakıma muhtaç olmadığının bildirildiği gerekçesiyle sadece ilk kaza anındaki 12 aylık dönem için bakıcı gideri hesaplandığını, sonraki dönem için hesaplanmadığını, müvekkilinin ihtiyaçlarını halen kendi başına gideremediğini ve müvekkiline annesi, babası ve kız kardeşi tarafından bakıldığını, bu nedenle belirtilen Adli Tıp Genel Kurulu raporuna itibar edilemeyeceğini, bakıcı giderinin asgari ücret üzerinden hesaplanmasını ve bakıcı giderinden %20 hatır taşıması indirimi yapılmasının hatalı olduğunu,

kabul anlamına gelmemek kaydıyla indirim yapılacaksa da daha az indirim yapılması gerektiğini, 15/10/2022 tarihli doktor bilirkişi ek raporunda belirtildiği üzere müvekkilinin sağlık kurumlarında yaptığı belgeli başkaca 82.286,79 TL sağlık harcamaları olduğunu, mahkemece bu alacaklar açısından davanın reddine karar verildiğini, oysa bu tedavi giderlerinden de davalı sigorta şirketi, sürücü ve malikin sorumluluğuna karar verilmesi gerektiğini,

öte yandan mahkemece 15/10/2022 tarihli doktor bilirkişi ek raporunda hesaplanan bakiye sağlık harcamaları için her ne kadar mahkemece SGK'ye karşı usulünce açılmış dava olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ise de kazanın 2007 yılında meydana geldiğini, mahkemece tedavi giderleri kapsamında 6111 sayılı Kanunun 59. ve geçici 1. maddelerinde belirtilen tutarların sigorta şirketleri tarafından aktarılıp aktarılmadığı araştırılmaksızın karar verildiğini, kaldı ki ...

Sigorta AŞ tarafından aktarım yapılmış olsa dahi mahkemenin ara kararı üzerine usulünce SGK'nin davaya dahil edildiğini, bunun yasal zorunluluktan kaynaklandığını, ayrı bir dava açılmasına gerek olmadığını, dolayısıyla SGK davaya dahil edilmekle bakiye tedavi giderleri yönünden SGK'nin sorumluluğuna karar verilmesi gerektiğini, zira SGK'ye usulünce başvuruda da bulunduklarını, dolayısıyla kararın bu yönüyle de hatalı olduğunu, davalı ...

Sigorta AŞ hakkındaki tüm taleplerinin poliçe limitleriyle sınırlı olmak üzere talep edildiğini, dolayısıyla fazlaya ilişkin bir taleplerinin olmadığını, sigorta şirketinin 10.000 TL tedavi giderinden 80.000 TL'de iş göremezlik ve iş gücü kaybı zararından sorumluluk limitleri kaldığını, sigorta hakkındaki taleplerinin tam kabul edilmesine rağmen ... Sigorta AŞ yararına avukatlık ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

HMK'nin 355. maddesi kapsamında istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda: Asıl dava, trafik kazasından kaynaklanan yaralanma nedeniyle kazanç kaybı, iş gücü kaybı, tedavi gideri ve dava tarihine kadar olan bakıcı giderine yönelik maddi tazminat; birleşen dava, aynı kaza nedeniyle davacı Yalçın için sürekli bakıcı gideri ve tüm davacılar için manevi tazminat istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince ATK Genel Kurulundan alınan 25/02/2016 tarihli raporda; davacının dava konusu trafik kazasına bağlı beyin doku hasarı ve kulak aurikula kaybı arızasının Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü hükümlerinden yararlanılarak %63 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, iyileşme süresinin 11/09/2007 tarihinden itibaren 12 aya kadar uzayabileceği, aynı tüzük hükümlerince başkasının sürekli bakımına muhtaç olmadığı tespit edilmiş, itiraz üzerine ATK Genel Kurulundan alınan 27/07/2017 tarihli raporda,

25/02/2016 tarihli Genel Kurul kararına eklenecek husus olmadığı bildirilmiştir.İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan maluliyet raporunun davacının kaza nedeniyle düzenlenen tüm tıbbi belgeleri incelenerek ve kaza tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan tüzük hükümlerine uygun olarak düzenlendiği,

buna göre davacının başkasının sürekli bakımına muhtaç olmadığı göz önüne alındığında birleşen dava yönünden bakıcı gideri tazminatı talebinin reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.Mahkemece hükme esas alınan 19/09/2021 tarihli bilirkişi raporunda 12 aylık iyileşme sürecine ilişkin olarak geçici bakıcı gideri zararının Yargıtay'ın yerleşik uygulamalarına göre brüt asgari ücret üzerinden hesaplanmasında ve dosya kapsamına göre davacının davalı sürücü ile arkadaş olduğu,

davalının misafiri olarak Muğla'da bulunduğu sırada kazanın meydana geldiği göz önüne alındığında mahkemece Yargıtay'ın yerleşik uygulamalarına göre %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılmak suretiyle bakıcı giderine hükmedilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır.25/02/2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 13/02/2011 tarihli 6111 Sayılı Kanunun 59.maddesi ile 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 98. maddesi değiştirilmiş,

buna göre "trafik kazaları nedeniyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer resmi ve özel sağlık kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedellerinin kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanacağı" kanunun geçici 1. maddesi ile de "Bu Kanunun yayımlandığı tarihten önce meydana gelen trafik kazaları nedeniyle sunulan sağlık hizmet bedellerinin Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanacağı,

sözkonusu sağlık hizmet bedelleri için bu Kanun'un 59. maddesine göre belirlenen tutarın % 20'sinden fazla olmamak üzere belirlenecek tutarın üç yıl süreyle ayrıca aktarılmasıyla anılan dönem için ilgili sigorta şirketleri ve ...nın yükümlülüklerinin sona ereceği" öngörülmüştür.Sigorta şirketi, motorlu aracın işletilmesinden kaynaklanan kaza nedeniyle zarar görenlerin tedavisi için ödenen giderleri zorunlu olarak teminat altına alır.

Sigorta şirketinin, işleten ve sürücünün yasadan ve sözleşmeden doğan bu yükümlülüğü, 6111 sayılı Kanun ile getirilen düzenleme ile sona erdirilmiş bulunmaktadır. 2918 sayılı Kanunun 98. maddesinde belirtilen tedavi giderleri yönünden sorumluluk Sosyal Güvenlik Kurumu'na geçmiştir.

Anılan Kanun'un 59. maddesi ile KTK'nin 98. maddesinde yapılan değişiklik ve geçici 1. maddesi gereğince, -somut olayda olduğu üzere- Kanun'un yürürlük tarihinden önce meydana gelen trafik kazasından kaynaklanan tedavi giderleri Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanacaktır. Ancak Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), açıklanan madde kapsamında kalan "belgeli tedavi giderlerinden" sorumludur.

Belgeli olmayan tedavi giderlerinden ve Kanun kapsamında olmayan tedavi giderlerinden SGK sorumlu olmayıp sigorta şirketi ile araç işleteni ve sürücüsünün sorumluluğu devam etmektedir. Somut olayda, kaza 11/09/2007 tarihinde meydana gelmiş, asıl dava ise 6111 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra, 18/07/2013 tarihinde açılmıştır.Buna göre, belgeli tedavi giderlerinden SGK sorumludur.

Ancak, dava açıldığı tarihte yürürlükte bulunan anılan kanun gereği belgeli tedavi giderlerinden SGK sorumlu olmasına rağmen SGK aleyhine dava açılmamıştır. Usul hükümlerine göre bazı istisnalar dışında SGK davaya dahil edilerek taraf sıfatı kazandırılamayacağından bu yöne ilişkin istinaf itirazı yerinde değildir.

İlk derece mahkemesince doktor bilirkişiden alınan 13/11/2019 tarihli raporda, ulaşım için 9.080 TL ambulans ücreti, evde pansuman ve bakım için gerekli yardımcı tıbbi malzemeler için 14.094,97 TL olmak üzere toplam 23.174,97 TL belgesiz tedavi gideri olduğu tespit edilmiştir.

Davacılar vekili 82.286,79 TL belgeli tedavi giderlerinden davalı sigorta şirketi, sürücü ve malikin sorumluluğuna karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüş ise de 15/10/2022 tarihli doktor bilirkişi ek raporunda belirtilen ve davacının sağlık kurumlarına ödediği fark ücreti olan 82.286,79 TL belgeli tedavi gideri olup dava dışı SGK'nin sorumluluğundadır.

Nitekim davacılar vekili de 26/12/2022 tarihli beyan dilekçesinde SGK'nin tedavi giderlerinin tamamından sorumlu olduğunu belirterek 82.286,79 TL yönünden karar verilmesi talep ettiği göz önüne alındığında aksi yöndeki istinaf itirazı yerinde değildir. Davacılar vekilinin davalı sigorta şirketi lehine hükmedilen vekalet ücretine yönelik itirazına gelince; mahkemece asıl davada davalı ...

Sigorta AŞ 10.000 TL bakiye tedavi teminatı ve 80.000 TL sakatlık teminatı limiti ile sınırlı olmak üzere sorumlu tutulmuş olup asıl davada davalı sigorta şirketi yönünden reddedilen kısım bulunmadığından davalı sigorta lehine vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.

Birleşen dava bakımından ise asıl davada davalı sigorta şirketi yönünden verilen hükmün kapsamı ve bakiye tedavi limiti göz önüne alındığında birleşen davada da davalı sigorta şirketi lehine vekalet ücretine hükmedilmesi isabetsizdir.

Açıklanan nedenlerle; davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının asıl ve birleşen davada davalı sigorta şirketi lehine verilen vekalet ücreti yönünden düzeltilerek HMK'nin 353/1-b/2. maddesi gereğince yeniden esas hakkında karar verilmek üzere kaldırılmasına karar verilmiştir.