İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi E.2023/2468 K.2024/123

Yukarıda yazılı İlk derece mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; sürücü ...'in idaresindeki, davalı sigorta şirketinin sigortalısı ... plakalı aracın, davacı yaya ...'a çarpması ile meydana gelen kazada sonucunda davacı için yol, tedavi, ilaç, bakım ve bakıcı giderleri ile iş gücü kaybı için fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan tahsilini, 50.000 TL manevi tazminatın ise davalılar ... ile ...

Sanayi Ticaret Limited Şirketinden tahsilini talep etmiştir. Yapılan yargılama sonucunda, ilk derece mahkemesince, davacının maddi tazminat davasının kabulüne, 42.817,21 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, (davalı sigorta şirketi yönünden dava tarihinden, davalılar ... ve ... Oto San. Tic. Ltd.

Şti. yönünden kaza tarihi olan 01/03/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile), davacının manevi tazminat davasının kısmen kabulüne, 20.000 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... San. Tic. Ltd. Şti. yönünden kaza tarihi olan 01/03/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir. Davalı ... San. Tic. Ltd.

Şti. vekili, davalı müvekkilin kusur oranı göz önüne alındığında yerel mahkemenin takdir ettiği tazminat tutarlarının hakkaniyete aykırı olduğunu, ayrıca maddi tazminat tutarından sadece davalı Sigorta Şirketinin sorumlu olması gerekirken davalı müvekkilin de sorumlu tutulduğunu, maddi tazminat tutarından 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu (KTK) uyarınca davalı sigorta şirketinin tek başına sorumlu olduğunu, dosya kapsamında alınan tüm bilirkişi raporlarında davacının %90 kusurlu olduğunun belirlendiğini,

manevi tazminatın kabulünde gerekçe olarak kusur durumunun göz önüne alındığını belirtmişse de davalı müvekkilin %10 kusuruna karşılık gelen tazminat tutarının hakkaniyetten uzak ve fahiş olduğunu, belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi kapsamında istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 85/1. maddesine göre "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi,

doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. " maddenin son fıkrasına göre ise "işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." İşletenin bu sorumluluğu bir tehlike sorumluluğudur. Davalı ... San. Tic. Ltd.

Şirketi'nin ... plakalı aracın maliki olduğuna göre, işleten olarak kaza anında bu aracı kullanan sürücünün kusurundan dolayı doğan zarardan davacıya karşı müteselsilen sorumludur. Bu nedenle Mahkemece davalı ... San. Tic. Ltd. Şirketi yönünden davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik yoktur.

Ayrıca, İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan aktüerya bilirkişi raporunun davacı için belirlenen maluliyet oranı, kaza tarihindeki yaşı, geliri esas alınarak, kusur oranlarına göre tazminatın belirlendiği anlaşıldığına göre usul, yasa, Yargıtay içtihatları ile belirlenmiş hesaplama yöntemine göre tazminat hesabı içeren aktüerya raporunun hükme esas alınmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Son olarak, KTK'de manevi tazminat konusunda özel bir düzenleme yapılmadığından trafik kazası nedeniyle oluşan cismani zarar nedeniyle manevi tazminat talep edilmesi halinde 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nda (TBK) manevi tazminata ilişkin hükümler uygulanacaktır.

TBK'nin "manevi tazminat" başlıklı 56/1. maddesine göre, "Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir." TBK’nin 56/1. maddesi gereğince, hükmedilecek para, zarara uğrayanda manevi huzur duygusunu doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer işlevi olan özgün bir nitelik taşır.

Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir. O halde, tazminatın miktarı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerektiği kadar olmalıdır. Hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Manevi tazminat takdir edilirken, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, davacının uğradığı zararın kapsamı, davalının sorumluluğunun niteliği, kusur oranları ve özellikle caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde olması gerektiği de göz önünde tutularak, meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen tutarlara hükmedilmesi gerekmektedir.

Bu açıklamalara göre, kazanın oluş şekli, davacının yaralanması, maluliyet oranı ve iyileşme süresi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ve ilk derece mahkemesi kararının gerekçesi birlikte değerlendirildiğinde, TBK'nin 56/1. maddesi kapsamında davacı lehine verilen manevi tazminat miktarı, manevi tazminat müessesinin amacına ve hakkaniyete uygundur. Bu nedenle davalı vekilinin bu yöndeki istinaf itirazı da yerinde değildir.