İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi E.2024/850 K.2025/1654

Yukarıda yazılı İlk derece mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: 20/01/2016 tarihinde Hüseyin ... 'in sevk ve idaresindeki...plaka sayılı araçta yolcu olan müvekkili Mehmet İnan'ın, dava dışı ... ... 'in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araca bağlı olan ... plakalı yarı römorke çarpması sonucunda ağır şekilde yaralandığını, kazaya karışan ... plakalı otobüsün ZMSS poliçesinin davalı ...

Sigorta AŞ tarafından, zorunlu taşımacılık sigorta poliçesinin ve zorunlu koltuk ferdi kaza sigorta poliçesinin ise davalı ... Sigorta Şirketi tarafından düzenlendiğini belirterek, fazlaya ilişkin tüm hakları saklı kalmak kaydıyla 100 TL geçici ve sürekli maluliyet sebebi ile maddi tazminatın davalı ... Sigorta Şirketi ve ... Plastik Yapı Elemanları San. ve Tic. Ltd. Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen, tazminatın teminatı aşması halinde aşan kısmın davalı ...

Sigorta AŞ ve ... Plastik Yapı Elemanları San. ve Tic. Ltd. Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen, 100 TL koltuk sigortası sebebi ile tazminatın davalı ... Sigorta Şirketi'nden olmak üzere toplam 200 TL maddi tazminatın davalılara başvuru (ihbar) tarihini müteakip 8 iş gününün bitiminden başlayarak işleyecek reeskont faizi ile birlikte tahsiline ve 50.000 TL manevi tazminatın davalı ... Plastik Yapı Elemanları San. ve Tic. Ltd.

Şirketi'nden tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 24/08/2022 tarihli dilekçesi ile maddi tazminat taleplerini 622.000,97 TL olarak belirlemiş, 07/07/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebini 1.028.256,27 TL'ye yükseltmiştir.Davalı sigorta şirketleri vekilleri davaya cevaplarında davanın reddini istemişlerdir.Davalı ... Plastik Yapı Elemanları San. ve Tic. Ltd.

Şirketi, usulüne uygun şekilde dava dilekçesi ve duruşma günü tebliğ edilmesine rağmen davaya cevap vermemiştir.İlk derece mahkemesince: "1-Davacı tarafından Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Poliçesine istinaden davalı ... Sigorta A. Ş. aleyhine açılan davanın reddine, 2-Davacı tarafından Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Poliçesine istinaden davalı ...

Sigorta A.Ş. aleyhine açılan davanın kabulü ile, 38.973,42-TL tazminatın 26/04/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Sigorta AŞ'den alınarak davacı tarafa verilmesine, 3-Davacı tarafça davalılar ... Sigorta A.Ş. ve ... Plastik Yapı Elemanları Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi aleyhine açılan maddi tazminat davasının Kabulü ile, 1.028.256,27-TL maddi tazminatın (davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin poliçe limiti 310.000 TL ile sınırlı sorumlu olmak üzere) davalı ... Sigorta A.Ş.'den 01/08/2017 tarihinden, davalı ... Plastik Yapı Elemanları Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden kaza tarihi 20/01/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine, 4-Davacı tarafça manevi tazminat talebiyle davalı ...

Plastik Yapı Elemanları Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi aleyhine açılan davanın kabulü ile, 50.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi 20/01/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Plastik Yapı Elemanları Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden alınarak davacı tarafa verilmesine," karar verilmiş, karara karşı davalılar ... Sigorta AŞ ve ... Sigorta Şirketi vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.Davalı ...

Sigorta AŞ vekili istinaf dilekçesinde özetle: Davacının yolcu olarak bulunduğu aracın Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortasının bulunması halinde sıralı sorumluluk gereği müvekkili sigorta şirketi yönünden davanın kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, dosya kapsamında alınan bilirkişi kök ve ek raporlarının tamamında müvekkili şirketin tazminat ödeme sorumluluğunun bulunmadığının açıkça ifade edildiğini, bu sebeple müvekkili sigorta şirketi açısından davanın reddine karar verilmesi gerekirken davanın kabulüne karar verilmesinin doğru olmadığını, yerel mahkemece,

bilirkişi raporuna itirazları değerlendirilmeden hüküm kurulduğunu, kusur konusunda hiçbir araştırma ve inceleme yapılmaksızın kaza tespit tutanağını tekrar etmekle yetinen bilirkişi raporunun hükme esas alındığını, davacının zararın meydana gelmesinde ve artmasında müterafik kusurunun dikkate alınması gerektiğini, yine bilirkişi raporunun TRH-2010 mortalite tablosu ve %1,8 teknik faiz esas alınarak hazırlanması gerektiğini, Anayasa Mahkemesinin KTK’nin 90 ve 92. maddelerinin bazı kısımları hakkında iptal kararının, yürürlüğe girdiği tarihten önceki olaylara ve ilişkilere uygulanamayacağını, muhtemel yaşam sürelerinin doğru hesaplanmadığını,

davacının kaza tarihindeki yaşına göre muhtemel yaşam süresinin belirlenmesinin hatalı olduğunu, kaza tarihinden rapor tarihine kadar işlemiş dönem hesabı yapılması gerektiğini beyanla kararın kaldırılmasını istemiştir.Davalı ...

Sigorta Şirketi vekili ise: Sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğunu, kusur raporlarının Adli Tıp Kurumu veya makine mühendisi bilirkişiler tarafından hazırlanması; davacının Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları 8/B maddesi uyarınca daimi maluliyetinin belirlenmesi gerektiğini, poliçe teminatı belirli iken icra edilebilirlik kabiliyeti olmayacak şekilde "poliçe teminatı ile sınırlı" şeklinde hüküm kurulduğunu, Adana Devlet Hastanesi tarafından düzenlenen Sağlık Kurulu Raporu ile Medeksper raporunda davacının %5 maluliyetinin bulunduğunun tespit edildiğini, ATK raporunda ise davacıda %23 kalıcı maluliyetin bulunduğunun belirtildiğini,

maluliyet raporları arasında ciddi çelişkiler bulunduğunu, müvekkili şirket tarafından davacıya 26.04.2017 tarihinde 8.750 TL ferdi kaza tazminatı ödendiğini, yapılan ödemenin yeterli olduğunu, %20 müterafik kusur indirimi yapılmadığını, aktüer bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, hesaplamaların TRH 1,8 teknik faiz ve aktüeryal yöntem ile yapılması gerekirken, progresif rant esasına göre hesap yapıldığını, raporda yanlış yönetmeliğin esas alındığını, bilirkişi raporunun "progresif rant" yöntemine göre düzenlenmesinin doğru olmadığını, hüküm veya rapor tarihinden faize hükmedilmesi gerektiğini,

başvuruya konu olayın haksız fiil niteliğinde olup ticari iş olmadığını, bu nedenle davacı yanın ticari faiz taleplerinin reddi gerektiğini, hükmedilen harç ve yargılama giderlerinin gerekenden daha fazla belirlendiğini beyanla kararın kaldırılmasını istemiştir.HMK'nin 355. maddesi kapsamında istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda:Dava, trafik kazasından kaynaklanan yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.Öncelikle.

Olay tarihinde yürürlükte olan Karayolu Taşıma Kanunu'nun 17. maddesinden ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.1. maddesinden bu sigorta türünün araçta seyahat eden yolcular olduğu anlaşılmakla birlikte, Genel Şartların A.5. maddesinde de "Sürücü, hizmetliler ve sigortalının eylemlerinden sorumlu tutulduğu diğer kişiler ile yolcu bileti olmayan kişilerin talepleri"nin kapsam dışında olduğu belirtilmiştir.

Somut olayda, davacının kaza sırasında seyahat ettiği otobüste yardımcı hizmette görevli (host) olması nedeniyle Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi kapsamında ... Sigorta Şirketinin sorumluluğu bulunmamaktadır. Dolayısıyla davalı ...

Sigorta AŞ vekilinin bu yöndeki itirazının dayanağı yoktur.Anayasa Mahkemesinin 17/07/2020 tarihli ve 2019/40 Esas, 2020/40 Karar sayılı kararıyla 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesindeki Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) Genel Şartlar’a yapılan atıf hükmü iptal edilmiştir.

Söz konusu iptal kararı sonrası, ZMSS Genel Şartlar ve ekindeki cetvellerle getirilen ve tazminatın hesaplanmasında uygulama alanı bulan %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülünün uygulanması artık mümkün değildir.

Tazminatın, %1,8 teknik faiz uygulanmadan, Yargıtayın yerleşik uygulamaları ile kabul edilen progresif rant formülü kullanılarak hesaplanması gerektiğinden davalılar vekillerinin bu yöndeki itirazlarında isabet yoktur.Davacının araçta seyahat eden kişi olması, dolayısıyla kazanın oluşumunda kusurundan söz etme imkanının bulunmaması, davalı ZMS sigortacısının sigortalısının kusur oranının (tamamen kusursuz olması hali dışında) sonuca etkili olmaması,

öte yandan mahkemece kusura ilişkin alınan ve benimsenen raporda varılan sonuç ile ceza yargılamasında ATK'den alınan rapordaki sonucun örtüşmesi karşısında kusura yönelik itirazların da reddi gerekmiştir.Yine, davacının olaya karışan otobüste host olarak görevli olması dolayısıyla kaza sırasında araç içerisinde ayakta oluşunun müterafik kusur olarak kabul edilemeyeceği, zararınartmasına sebep olan davranışının bulunmadığı göz önüne alındığında müterafik kusur nedeniyle maluliyetten kaynaklanan zarar nedeniyle hesaplanan tazminattan indirim yapılmamasının isabetli olduğu, bu konudaki itirazın yersiz olduğu değerlendirilmiştir.Ayrıca;

hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının muhtemel yaşam süresinin TRH 2010 yaşam tablosuna göre ve yargısal uygulamalar ile yerleşik Yargıtay içtihatlarına uygun şekilde kabul edilmesine; davacının maluliyetinin uygun yönetmelik hükümlerine göre tespit edilmesine; davalı ...

Sigorta tarafından Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Poliçesi kapsamında yapılan kısmi (yetersiz) ödeme tarihine göre bu davalı bakımından faiz başlangıç tarihinin doğru olarak belirlenmesine; kazaya karışan davalı sigorta şirketlerine sigortalı aracın ticari nitelikte olmasına ve bu şekilde işletilmesine göre, belirtilen konulardaki istinaf itirazlarının da reddine karar verilmiştir.