İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi E.2026/436 K.2026/467

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesinin ara kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 10/12/2024 tarihinde, müvekkillerinin yakını (...'ın eşi, ...) ...'ın yolcu konumunda bulunduğu, dava dışı ...'in yönetimindeki ... plakalı otomobile davalılardan ... ...

AŞ'nin kasko ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı (ZMSS), ...'nun sürücüsü olduğu ... plakalı otomobilin çarpması sonucu müvekkillerinin desteği ...'ın vefat ettiğini, kazanın kırmızı ışıkta geçen davalı ...'nun kusurlu davranışları sonucu meydana geldiğini, davalı ...

Sigortanın hem maddi hem de kasko poliçesi kapsamında manevi zararlardan sorumlu olduğunu, ... ... tarafından müvekkilerine bir kısım ödeme yapıldığını ancak söz konusu ödemenin müvekkillerinin maddi zararını karşılamadığını, müvekkillerinin manevi zararına ilişkin olarak ise herhangi bir ödeme yapılmadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik davacı ... için 1.000 TL, ... için 100 TL, ... için 1.000 TL ve baba İsmail için 1.000 olmak üzere toplam 3.100 TL maddi tazminat (destekten yoksun kalma, cenaze masraflarının) ve ... için 500.000 TL, ... için 250.000 TL,

... için 200.000 TL ve İsmail için 200.000 TL olmak üzere toplam 1.150.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan (davalı ... ...'nın ... limiti ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsiline, kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın üzerine ihtiyati tedbir ve davalıların menkul, gayrimenkulleri ile 3. şahıslardaki hak ve alacakları üzerine

ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince 01/09/2025 tarihli ara kararlar ile davacılar vekilinin ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz istemlerinin reddine karar verilmiştir.

Bu karara karşı istinaf kanun yoluna başvuran davacılar vekili dilekçesinde özetle; ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir şartlarının somut olayda sağlandığını, savcılık ve İnegöl 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2025/216 E. dosyası kapsamında düzenlenen bilirkişi raporunda davalı araç sürücüsünün kusurunun ortaya konulduğunu,

bu halde ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir taleplerinin kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

HMK'nin 355. maddesi kapsamında istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda:

Talep, ölümlü trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı, cenaze gideri ve manevi tazminat istemiyle açılan davada, ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz taleplerinin reddine ilişkin ara kararların kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesinin ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararının incelenmesinde:

HMK'nin 389. maddesi uyarınca, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir. Bu maddeye göre ihtiyati tedbir kararı ancak uyuşmazlık konusu hakkında verilebilecektir.

Somut uyuşmazlıkta davanın konusu para olup ihtiyati tedbir kararı verilmesine yasal olanak bulunmadığından, ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.

İlk derece mahkemesinin ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkin ara kararının incelenmesine gelince:

İİK'nin 257. maddesi uyarınca rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. Aynı Kanun'un 258. maddesi gereğince alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur.Buradaki ispat tam ispat değildir. Mahkemede ihtiyati haciz isteyenin hakkının bulunduğuna dair kanı oluşması, diğer bir anlatımla hakkın bulunduğunun kuvvetle muhtemel görülmesi gerekmektedir.

Somut uyuşmazlıkta, zarar haksız eylemden kaynaklandığından davacıların tazminat alacakları haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmiştir. Buradaki "muacceliyet" kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır. Dosyada bulunan bilgi ve belgeler nazara alındığında haksız fiil tarihi itibarıyla davacıların maddi ve manevi tazminat alacakları muaccel hale gelmiştir.

Dosyada bulunan İnegöl 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2025/216 Esas sayılı dosya içeriği ile bu kapsamda Yenişehir Cumhuriyet Başsavcılığının 2024/3643 Soruşturma sayılı dosyasından alınan ...'nun asli kusurlu, sürücü ...'in kusursuz olduğunu tespit eden 27/02/2025 tarihli Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen kusur raporu, ölümlü/yaralanmalı trafik kazası tespit tutanağı, mirasçılık belgesi, nüfus kayıtları ve tüm dosya içeriğinin manevi tazminat istemi bakımından alacağın varlığına ve muaccel olduğuna ilişkin kanı oluşturacak nitelik taşıdığı ve yaklaşık ispat koşulunun bulunduğu,

tarafların hak ve menfaat dengesi gözetilerek davalı ... şirketi hariç diğer davalılar ... ve ... adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz mallar ile 3. kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz kararı verilmesi gerekirken talebin reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Ancak davacıların maddi tazminat talepleri kazanın meydana geldiği tarih itibarıyla istenebilir hale gelmiş olmakla birlikte, bu aşamada maddi zararın miktarı henüz yaklaşık olarak dahi belli olmadığından maddi tazminat talepleri yönünden ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.