İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2022/162 K.2025/1216

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davalılar vekillerince ayrı ayrı istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin 28/06/2019 tarihinde ... plakalı aracını Bakırköy 18. Noterliğinin ... yevmiye nolıf satış sözleşmesi ile galericilik yapan davalı ... Elektrik San. Ve Tic. Ltd.

Şti'nden satın aldığını, diğer davalı oto ekspertiz şirketi tarafından araç üzerinde ekspertiz yaptırıldığını, ekspertiz raporuna göre araçta bir kusur tespit edilemediğini, müvekkilin aracı alıp Çorum iline geldikten sonra sonraki gün aracın çalışmadığını, çekici çağrılarak aracın servise götürüldüğünü, lift üzerine çıkarılan aracın incelenmesi sonucunda aracın şanzımanından daha önce darbe alması sonucu çatlakların olduğunu ve bu çatlakların kaynak yapılarak kapatılmaya çalışılmış olduğunu, çatlaklardan yağın sızması sonucunda aracın çalışamaz duruma gelmiş olduğunu, şanzıman arıza uyarısının silinmiş olduğunu,

Çorum 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/59 D.iş dosyası ile tespit yapıldığını, bilirkişi raporunda 60.293,50 TL tutarında arıza bedeli tespit edildiğini, arabuluculuk yoluyla anlaşma sağlanamadığını, aracı gizli ayıplı halde satan galerici firma ile ekspertiz firmasının kusurlu olduğunu, bu nedenlerden dolayı alacak karşılığı ihtiyati haciz talebine ve 61.504,50 TL bedelin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı şirketlerden tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı...Ve Yedek Parça Ticaret Limited Şirketi 16/01/2020 tarihli dilekçesinde, sorumluluğunun araç satıcısına ait olduğu, hatalı hizmet var ise bunun sorumlusunun ekspertizi yapan bayi olduğu beyan edilmiştir. Davalı ... davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, " davaya konu aracın davalı ... tarafından davacıya satıldığı, diğer davalı...Ve Yedek Parça Ticaret Limited Şirketi' nin ise satım öncesi bu araca ekspertiz hizmeti verdiği hususlarında bir ihtilaf bulunmamaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacıya satılan aracın ayıplı olup olmadığı ile bu ayıptan davalıların sorumluluğunun bulunup bulunmadığı ve davacı yanca yaptırılan hasar onarım bedelinin gerçek zarar ile uyumlu olup olmadığı hususlarındadır.

Bunun tespiti için bilirkişi incelemesi yoluna gidilmiş ve dava konusu aracın davacıya satılmadan önce alttan aldığı bir darbe sonucu şanzımanın ve şaftın hasar görmüş olduğu, bu hasarın giderilmesi için kaynak yapıldığı ancak bunun sorunu gidermediği, ayrıca araçta elektronik olarak verilen arıza ikazının sistemden silindiği yetkili servis kayıtları ve bilirkişi tespiti ile belirlenmiştir.

Yine araçtaki bu arızanın onarım yolu ile giderilemeyeceği ancak parça değişimi yolu ile sorunun ortadan kaldırılabileceği yetkili servisçe davacıya bildirilmiş ve davacı yanca bu yol tercih edilmiştir. Davacı, aracı güvenli bir şekilde kullanabilmek için zorunlu olarak yetkili serviste belirtilen işlemleri yaptırmıştır.

Gerek davadan önce değişik iş dosyası üzerinden alınan bilirkişi raporu gerekse yargılama sırasında alının bilirkişi raporu ile davacının ödediği tutarın kadri matuf olduğu raporlanmıştır. Davalı...Ve Yedek Parça Ticaret Limited Şirketi ise kendisine gelen araçlar ile ilgili alıcıların bu araçları satın almasını etkileyecek rapor tanzim ettiğinden bu raporun gerçek fiili durumu yansıtması gerekli ve zorunludur.

İkinci El Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmeliğe göre ekspertiz işletmesi, ekspertiz raporundaki bilgilerin taşıtın gerçek durumunu yansıtmamasından sorumlu tutulmuştur. Aracın en önemle parçalarından olan şanzımanda dava konusu edilen derecede büyük bir hasarın davalı ekspertiz firmasınca ilk bakışta tespit edilip raporlanması gereklidir. Davalı bunu yapmayarak davacının ayıplı şekilde aracı satın almasına neden olmuştur.

Buna göre davacını gerçekleşen zararından davalı ... ile birlikte müşterek ve müteselsilen sorumludur. Tarafların tacir oluşu da dikkate alındığında davacının davacının ticari faiz isteği de yerindedir. Davacı dava tarihinden itibaren faiz işletilmesini talep etmiştir. Değişik iş dosyasında yapılan yargılama gideri davacı yanca alacak olarak talip edilmiş ise de bu istem yargılama giderleri arasında değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle davacının davasının kabulü, ..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı ticari satımlarda mevzuatta söz konusu olan ayıp ihbar sürelerine uymamıştır TTK'nın 25. maddesinde belirtilen süreler içinde yapılması zorunludur. dosya kapsamında ayıp ihbarının süresi içinde ve belirtilen şekillere uygun yapılmadığı anlaşılacağından usul ve yasaya uygun olacak şekilde davanın reddine karar verilmesi gerekirdi. müvekkilimiz iyi niyetlidir kusursuz sorumluluğunu doğuracak bir durum söz konusu değildir. ekspertiz firmasının sorumlu olduğu aşikardır.müvekkilimiz davalı ekspertiz firmasının tespitlerinin sonucuna katlanmak mecburiyetinde değildir.bilirkişi tarafından

belirlenen onarım bedeli eksik inceleme ve analiz neticesinde piyasa rayiçlerinin oldukça üstünde olarak belirlenmiştir.aracın satış değerine bakılacak olursa hasar için biçilen fiyat oldukça fazladır ve hakkaniyete aykırılık oluşturmaktadır. ilgili araç pert değildir fakat tespit edilen bedel sanki pert bir araç söz konusuymuş gibi değerlendirilerek bedellendirilmiştir.ekspertiz işletmesi ekspertiz raporundaki bilgilerin taşıtın gerçek durumunu yansıtmamasından sorumludur.5-) ikinci el motorlu kara taşıtlarının ticareti hakkındaki yönetmelik gereğince ekspertizin raporundaki bilgilerin gerçeği yansıtmaması durumunda sorumluluğunun olacağı

ortadadır.somut olayda da müvekkilimiz aracın satışını yaparken davacı tarafa deneme sürüşleri yaptırmış araca ilişkin tüm bilgileri ve ayıpları doğru şekilde aktarmış davacı tarafı yanıltmak amacı ile aracın uhdesinde var olmayan beyanlarda bulunmamıştır.akabinde satış gerçekleşmeden evvel müvekkilimiz aracın ekspertiz kontrolünün yapılmasını istemiş ve söz konusu kontrollerin yapılacağı ekspertizin seçimini de davacı tarafa bırakmıştır. ekspertizin raporunun aracın gerçek durumunu yansıtmamasından ekspertiz firması tek başına sorumludur.sayın mahkemenin tüm bu hususları göz ardı ederek müvekkili sorumlu tutarak vermiş olduğu karar

tamamıyla usule ve mevzuata aykırı beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.Davalı...ve Yedek Parça Tic. Ltd. Şti. Vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle: bir aracın ekspertizi esnasında yapılan tüm kontroller test cihazları vasıtasıyla ve göz ile yapıldığını, ekspertizin, araca ilişkin rapor hazırlarken araçtan parça sökemeyeceğini, boya kaldıramayacağını, söküp takma yapamayacağını,

ekspertiz gözü ile gördüğünü cihaz ile yaptığı test sonucunu rapora yansıtmak durumunda olup raporu eline alan alıcı adayı ise örneğin raporda ''araç motorunun muhtelif yerlerinde yağ kaçakları var'' notunu gördüğünde aracı alıp almama ile ilgili sağlıklı değerlendirme yapabilmesi için aracı oto serviste söktürmesi ve kaçağın aracı almasına engel bir durumunun olup olmadığını kontrol ettirmesi gerektiğini, yoksa ekspertizin dışarıdan görülen bu yağ kaçaklarının motorun hangi arızasından kaynaklandığını söyleme sorumluluğu olmadığını, ekspertiz raporunun bir nevi yol gösterici rapor olduğunu,

araç ekspertizi ile bir aracın tüm kusurları ve kusur derecelerinin tespit edilmesinin mümkün olmadığını, dava konusu araç için hazırlanmış olan ekspertiz raporunda da araca ilişkin gerekli tüm bilgiler aktarılmış,Motor v kayışında çatlamalar olduğu, Motor yağı seviyesinin eksik olduğu, Sağ ve sol rot kolundaki boşluklar olduğu, Araç motor bölümünde muhtelif yerlerde yağ kaçakları olduğu, Turbo hortum ve rekorlarında yağ kaçağı olduğu, Gösterge panelinde servis bakım ikazı ve lastik basınç uyarı ikazının olduğu,

Motor kaputunda değişen parça olduğu tespitleri yapılıp rapora aktarıldığını, dava konusu araç müvekkil şirkete ekspertize geldiğinde lifte kaldırılmış ve şanzıman ve güç dağıtım kutusu muhafaza altında bulunduğundan ardı görülememiş, herhangi bir yağ sızıntısına da rastlanmadığını, söz konusu arıza ise eksper işleminden sonra meydana gelmiş ve yağ bıraktığını, aynı zamanda gösterge paneli kontrollerinde 2 adet arıza tespit edilmiş ancak şanzıman arızasına rastlanmadığını,

mahkemenin ''İkinci El Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkındaki Yönetmeliğin'' bahsetmiş olduğu ''Ekspertiz işletmesi ekspertiz raporundaki bilgilerin taşıtın gerçek durumunu yansıtmamasından sorumludur'' hükmü gereğince davalı şirketi araç satıcısı ile bir görüp davalı yönünden de davanın kabulüne karar vermiş bu karar yanlış bir karar olu Yerel Mahkemenin ekspertiz hizmetinin mahiyeti ile araç servis hizmetinin mahiyetini karıştırmış olduğunu, ekspertiz hizmetinin hangi kural ve koşullarda yapılacağı TSE tarafından belirlendiğini,

bu belirlemeler çerçevesinde davalının göz ile ve test cihazları ile yapmış olduğu ekspertiz işlemi sonucunda tespit etmiş olduğu tüm kusurları raporuna yansıtmış vaziyette olduğunu, kontrol panelinde yapılan gösterge kontrollerinde şanzıman arızasının silinmiş olduğundan dolayı tespit edilememesi de davalının sorumluluğunda olmadığını, ekspertiz firmalarında ekspertiz işlemi için bulunan cihazların mevcut durumu görme yeteneğini haiz olup öncesini görme yeteneğini haiz olmadığını bu hususların tespitleri ancak araç servisleri tarafından tespit edilebilecek hususlar olduğunu,

bu minvalde davalının raporuna yansıtmış olduğu tespitlerde bir eksik olmadığını, Bilirkişi raporlarına sunulan itirazlarda da belirtildiği dosyanın oto ekspertiz bilirkişisine gönderilip davalının ekspertiz hizmetini eksiksiz yapıp yapmadığı yönünde aldırmak istediklerini ancak bu taleplerinin Mahkemece reddedildiğini, dava konusu arızaların satıcının gizlemiş olduğu gizli ayıp niteliğinde olduğunu ve bu arızaların sorumluluğu araç satıcısına ait olduğunu, davalının araç satışından bir bedel almamış verdiği ekspertiz hizmetinin bedelini aldığını, bu bedel de araç bedeline göre çok cüzi bir bedel olduğunu,

Mahkemenin ayıplı araç satışının ortaya çıkaracağı neticeler ile ayıplı ekspertiz yapılmasının ortaya çıkaracağı neticeleri birbiri içine karıştırıp ortaya usul ve yasaya uygun olmayan bir karar verdiğini, dava konusu araç ekspertiz hizmeti için çok cüzi bir bedel almış olan müvekkilin araç satışından çok daha fazla bir bedel almış olan satıcı ile aynı oranda sorumlu tutulması usul ve yasaya aykırı olduğu gibi hakkaniyete de aykırı olduğunu, davalının maksimum sorumluluğu aldığı ekspertiz bedeli kadar olması gerektiğini,

aksi durum ileri de kötü niyetli kişilerin bu yöntemle danışıklı ayıplı göstermelik satışlar yaparak ekspertiz firmalarından haksız kazanç elde etmelerine çok kolay bir yol açacağını beyanla, ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını davanın reddine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE

Dava, ticari satım sözleşmesi kapsamında ayıplı olarak teslim edildiği iddia olunan araç ve araca sunulan ekspertiz hizmetinin ayıplı olması nedeniyle onarım bedelinin tahsili davasıdır.

İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, satım sözleşmesine konu aracın ve sunulan ekspertiz hizmetinin ayıplı olup olmadığı noktasındadır.Bakırköy 18. Noterliğinin 28/06/2019 Tarih ve ... YN'lu araç satış sözleşmesi ile ... plakalı araç 121.200,00 L bedelle davalı ... tarafından davacıya satılmıştır.

Bu satış sözleşmesi öncesinde 28/06/2019 tarihinde davalı...Ve Yedek Parça Ticaret Limited Şirketi tarafından ekspertiz hizmeti verilmiştir.Davacı tarafça, satılanın ve verilen hizmetin ayıplı olması nedeniyle onarım bedelinin tahsiline karar verilmesi istemiyle eldeki dava açılmıştır.Davalı ... vekili tarafından ayıp ihbarının yapılmadığı ileri sürülmüş ise de, bu davalının dosyaya sunduğu 10/09/2020 teslim alınma tarihli dilekçesinde "ertesi gün araçta arıza var diyerek arıza bedelini talep etmişlerdir" şeklindeki ifadeden ayıp ihbarının yapıldığı anlaşılmaktadır.Dosyada bulunan ... servis faturasına göre,

aracın 05/07/2019 tarihinde servise “şanzımandan gelen ses ve yağ akıntıları” şikayetiyle gelmesi üzerine yapılan kontrollerde şanzıman üzerine kaynak yapılmış ve kaynaklardan sızıntı olduğunun belirlenmesinden sonra şanzıman değiştirilmiştir. 17/08/2019 tarihinde tekrar “titreme” şikayetiyle gelen araçta bu kez şaft bağlantı noktalarında kaynak yapıldığının tespiti ile şaftın değişimi yapılmıştır.

Mahkemece talimat yoluyla alınan kök raporda, dava konusu aracın onarımı yapılmışsa da, hasarlı şanzımanın incelenmesi sonucunda aracın muhtemel alttan darbe alması sonucu şanzımanda kırık ve çatlaklar oluştuğu, hasarlı kısımların kaynak işlemi yapılmak suretiyle onarım yapıldığı, çatlakların halen görünür olduğu, davacı tarafın onarım bedeli olarak talep etmiş olduğu 60.293,50 TL bedelin araç onarımı için uygun ve piyasa rayiçleri içerisinde yer aldığı tespit edilmiştir.

Ek raporda ise onarım bedelinin piyasa rayiçlerine uygun olduğu belirtildikten sonra İkinci El Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmeliğe göre “ Ekspertiz işletmesi, ekspertiz raporundaki bilgilerin taşıtın gerçek durumunu yansıtmamasından sorumludur.” denilmekte olup aracı detaylıca inceleyen bir ekspertiz firmasının konu hasarları es geçmesinin mümkün olmayacağı kanaati bildirilmiştir.Delil tespitine ilişkin Çorum 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/59 D.iş sayılı dosyasına sunulan raporda, araçtaki mevcut arızanın, liftte kaldırılıp motor alt muhafaza plastiği sökülmeden görülme şansının olmadığı,

arızanın oto ekspertizi yapan firma tarafından tespit edilebilecek durumda olduğu ifade edilmiştir.Anılan bilirkişi raporlarına göre davaya konu aracın satım anında ayıplı olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda davalı satıcı ... ayıba karşı tekeffül hükümleri gereğince ayıptan sorumludur.

Davalı satıcı tarafından hükmedilen onarım bedelinin piyasa rayiçlerinin üzerinde olduğu iddia edilmiş ise de, bu iddianın dayanağı somutlaştırılmamış olup, serviste yapılan onarım giderli bilirkişi tarafından da makul bulunduğu göz önüne alındığında davalının söz konusu itirazı yerinde görülmemiştir.Davalı...Ve Yedek Parça Ticaret Limited Şirketi ise iş görme borcunu özenle görmemiş olması nedeniyle davacıya karşı sorumludur.

Bu davalı ekspertiz işleminde aracın herhangi bir parçasının sökülemeyeceği hususu ileri sürülmüş ise de, motor alt muhafaza plastiğinin sökülmesi ile ulaşılabilecek arıza tespitine, işi gördüren davacının bu konuda bilgilendirildiği ve onayının bulunmadığı hususları iddia ve ispat edilmediğinden söz konusu savunmaya itibar edilmesi mümkün değildir. Zira davalının, davacıya karşı işi özenle görme borcu bulunmaktadır.

Ayrıca, davalı sorumluluğunun ekspertiz ücreti ile sınırlandırılması gerektiğini savunmuş ise de, davalının sorumluluğunu sınırlandıran hukuki bir düzenleme bulunmamakta olup, davacının zararından sorumludur.

Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince davanın her iki davalı yönünden de kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı ... vekilinin ve davalı...Ve Yedek Parça Ticaret Limited Şirketi vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurularının ayrı ayrı reddine karar vermek gerekmiştir.

25/09/2025