İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2024/1198 K.2024/1290

Taraflar arasında değişik iş dosyası üzerinden görülen ihtiyati haciz talebi hakkında ilk derece mahkemesince verilen hükmün ihtiyati haciz talep eden vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

TALEP

İhtiyati haciz talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; müvekkili firma ile borçlu arasındaki ticari ilişki sebebiyle, 29/04/2024 tarihli 77.622,00 TL, 30/04/2024 tarihli ve 3.180,00 TL, 06/05/2024 tarihli ve 35.193,50 TL, 15/05/2024 tarihli 2.115,00 TL, 17/05/2024 tarihli ve 144,00 TL tutarındaki E-Faturalarda yer alan meblağların borçlu tarafından ödenmediğini, borçlu hakkında faturalara dayalı olarak 27.05.2024 tarihinde İstanbul ... İcra Dairesi ...

Esas sayılı icra takibi başlatıldığını, söz konusu faturalarda yer alan malların tamamı davalı tarafa teslim edildiğini, davalı firmanın ''alacaklı bulunduğumuz hakedişler hesabımıza geçtiğinde ödenecek'' denmesine rağmen müvekkili firma yetkilileri ve personeller tarafından davalı firma yetkililerine fatura vadesinde defaatle telefon veya mesaj olarak ulaşmaya çalışmalarına ve ödeme ihtarlarına rağmen herhangi bir cevap alamadıklarını, inşaat sezonunun artık kapanması sebebiyle müvekkili firma yetkilileri davalı firmanın bu ödemeleri yapmayacağının bilgisini aldıklarını,

davalı borçlu firmanın 28.05.2024 tarihinde hak ediş alacakları olduğunu haricen öğrendiklerini, mallarını kaçırma hazırlığı içinde olduğunu ve alacaklarının rehinle veya başkaca bir şekilde teminat altına alınmadığını belirterek borca yetecek tutarda borçlunun taşınır ve taşınmaz mallarına, bankalara ve üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına haciz konulmasını, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "Somut olayda, talep edenin alacak iddiasını tek taraflı düzenlediği faturalara dayandırdığı, dosyada BA formu, sevk irsaliyesi, davalının cari hesaba muvafakati gibi davalının söz konusu malları aldığına dair belge bulunmadığı, talep edenin alacak iddiasının toplanacak deliller ve yapılan yargılama neticesinde ortaya çıkacağı, alacağın varlığı, miktarı ve muaccel olduğuna dair 6100 Sayılı HMK'nın 390/3 maddesine göre yaklaşık olarak ispata yeterli olmadığı, bu hali ile, İİK 257. maddesi uyarınca ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmediği anlaşıldığından, ihtiyati haciz talebinin reddine , ..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati haciz talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; ihtiyati haciz taleplerini ispatlar nitelikte ki belgelerin ekte sunulduğunu, bu belgelerden 07.06.2024 tarihli senedin davalının borcu kabul ettiğini gösterdiğini, diğer belgenin ise Cari Hareket Dökümü olduğunu, her iki belgede de davalı yetkilisinin imzası bulunduğunu, belge asıllarının da sunulacağını, davalının 07.06.2024 tarihinde alacaklıya ekteki senedi verdiğini ve belirtilen vadede ödeyeceğini belirtmiş olmasına rağmen, söz konusu borcun ödenmediğini, davalının bu durumda bu belgeler ile borcu kabul ettiğini, mal kaçırma niyetinde olduğunun apaçık ortada olduğunu beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE

Talep İİK nun 257 ve devamı maddeleri uyarınca borçlunun mal varlığı üzerine ihtiyati haciz konulmasına ilişkindir.İhtiyati haciz, alacaklının bir para alacağının zamanında ödenmesini güvence altına almak için mahkeme kararı ile borçlunun mallarına önceden geçici olarak el konulmasıdır.

İhtiyati haczin hukuki niteliği gerek doktrin, gerekse uygulamada tartışma konusu olup Yargıtay içtihatlarında ihtiyati haczin geçici bir haciz, dava veya icra takiplerine takaddüm eden emniyet tedbiri olduğu, bir icra takip işlemi olmadığı belirtilmekte, doktrinde ise muhafaza ve emniyet tedbiri, ihtiyati tedbirin özel bir nevi, koruma tedbiri, teminat tedbiri olarak tanımlanmaktadı. Bu tanımlamalara göre ihtiyati haciz olağan haciz yolları dışında bir haciz yoludur.

İhtiyati hacze karar vermenin ön koşulu İİK 258(1) maddesi ikinci cümlesinde de belirlendiği üzere ihtiyati haciz sebeplerinin varlığının istekçi tarafından mahkemede kanaat oluşturacak şekilde dosyaya sunulmasıdır. Bu anlamda ihtiyati haczin olağan haciz yolu olmaması nedeniyle her vadesi gelen alacak ya da ilamla hükmedilmiş bir alacak doğrudan ihtiyati haciz kararına konu olmaz.

İstekte bulunanın alacağın varlığı ile borçlunun mal varlığına önceden el konulmasını gerektiren nedenlere ilişkin ikna edici nitelikte ihtiyati haciz sebeplerini bildirmesi ve bu konudaki delil ve belgelerini istemine ekli olarak sunması zorunludur. Nitekim yasanın 260 (3) maddesinde de ihtiyati haciz kararında haciz konulmasının sebebinin yazılmak zorunda olduğu gösterilmiştir.

Bu düzenlemeden ister vadesi gelsin ister gelmesin olağan haciz yolu dışında ihtiyati haciz kararı vermeyi gerektirir nedenlerin kararda gösterilmesinin zorunlu olduğu, bu bağlamda talep eden tarafın bu nedenleri dosyaya sunması gerektiğinin arandığı açıktır. Somut olayda. Alacaklı borçlu ile ticari ilişkisi bulunduğunu, borçluya satılan ürünlerin bedellerinin ödenmediğini belirterek borçlu hakkında ihtiyati haciz talep etmiştir.

Satışa konu malların, ürünlerin tarafların anlaşmalarına uygun olup olmadığı, ürünlerin teslim edilip edilmediği, iddia edilen alacağın miktarı ve muacceliyeti ve miktarı gibi tüm hususların varlığı ihtilaflı ve tespite muhtaç durumdadır. İhtiyati haciz talep eden İİK 258 maddesi gereği talebinde dayanak belgeleri ihtiyati haciz talep dilekçesine eklemek zorundadır.

İhtiyati haciz talep esnasında dosyaya sadece icra takip dosyası ile bir kısım faturalar eklenmiş, istinaf aşamasında ise hakkında ihtiyati haciz talep edilen şirket ile bağlantı kurulmasına imkan vermeden ...'ye atfen atılı olduğu iddia edilen imza bulunan ve üzeride "mutabıkız" şerhi bulunan cari hesap ekstresi ile alacaklı şirket adına düzenlenmiş bir adet bono fotokopisi sunulmuştur.

6100 sayılı HMK 357/1 maddesindeki "...Bölge Adliye Mahkemesince resen göz önünde tutulacaklar dışında, ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar dinlenemez, yeni delillere dayanılamaz." düzenlemesini içermektedir.

Bu ihtiyati haciz talep edenin ilk derece mahkemesine ihtiyati haciz talep dilekçesine ekleyerek sunmadığı ve borçlu şirket yetkilisince imzalandığı anlaşılmayan mutabakat beyanı içerir cari hesap ekstresi ile ihtiyati haciz talep aşamasında dayanılmayan bono fotokopisine istinaf aşamasında dayanılama imkanı yoktur. Kaldı ki istinaf aşamasında sunulan evraklar da üzerinde borçlu şirkete atfen atılı imza bulunmamakla alacağın varlığını yaklaşık olarak ispata elverişli değildir.

Bu durumda olan bir alacak talebi yönünden ortada muaccel veya müeccel bir bir para alacağı bulunduğu söylenemeyecektir. Buna göre dosyaya ibraz edilen deliller, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için gerekli olan yaklaşık ispata elverişli değildir. Bu durumda yasal koşulları oluşmayan ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. HMK'nın 355.

Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.