İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2024/785 K.2024/891

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirkete ait işyerinde bulunan Friksiyon Pres Makinasının 11/07/2016 başlangıç tarihli, ... nolu, Makina Kırılması Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını, davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan Friksiyon Pres Makinasının 03/09/2016 tarihinde, operatör ... kontrolünde çalışması esnasında normalin dışında sesler gelmesi sebebiyle çalışmasının durdurulduğunu ve durumun makinanın imalatçısı ... Tic. Ltd.

Şti'ne bildirildiğini, imalatçı firma yetkilileri tarafından yapılan inceleme sonucunda, presin aşağı yukarı hareket etmesini sağlayan ve kızıl somun olarak adlandırılan parçanın kırıldığının belirlendiğini ve makinenin yerinden sökülerek imalatçı firma tarafından tamir edildiğini, hasar sonrası müvekkili şirket tarafından davalı sigorta şirketine müracaat edildiğini ve davalı sigorta şirketi tarafından 6200001979/1 nolu hasar dosyasının açıldığını ancak davalı şirketi tarafından hasar bedeli ödenmeyeceğinin bildirildiğini, davalı sigorta şirketinin usulüne uygun müracaata rağmen haksız ve hukuka aykırı olarak ödeme yapmadığını,

söz konusu hasar sebebiyle müvekkiline ait makinada KDV dahil toplam 123.605,00-TL tutarında hasar meydana geldiğini, ayrıca makinenin yerinden sökülmesi ve imalatçı firmaya nakliyesine ilişkin olarak da müvekkili şirket tarafından 28.320,00-TL masraf yapıldığını, Makina Kırılması Sigorta Poliçesi'nde dava konusu makinalar üzerinde ... Bank A.Ş.

Beylikdüzü Şubesi'nin rehin hakkı gözükmekte olduğunu, rehin hakkının belirtilen banka tarafından 27/10/2015 tarihinde fek edildiğini beyanla fazlaya ilişkin her tür dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 60.000,00-TL sigorta alacağının 03/09/2016 tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiline, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacının, İstanbul İli, ... Mahallesi, ...

Sokak, No:..., Arnavutköy adresinde yer alan muhtelif makinalarının müvekkili sigorta şirketi nezdinde 11/07/2016-2017 vadeli, Makine Kırılması Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını, dava konusu 2015 model, 1500 ton, ... marka, 55 Kw friksiyon press makinesinin ise hasardan sonra 18/10/2016 tarihli zeyilname ile poliçe listesine ilave edildiğini, davacının zararının eksper raporuyla ve ticari kayıtlarıyla belirli olduğunu, bu nedenle belirsiz alacak davası açılmayacağını, hasarın sigorta poliçesinin tanziminden sonra meydana geldiğini, hasarın,

makine kırılması sigortası genel şartları "teminat dışında kalan haller" başlıklı 3j maddesi uyarınca teminat dışı olduğunu, üretici firmanın hazırladığı raporda kızıl sarı somunun kırılma nedeni olarak gövdede meydana gelen kırılmanın gösterildiğini, davacı şirket tarafından makinenin düzenli bakımı yaptırılmış olsaydı ve gövdedeki çatlaklar giderilmeden makine çalıştırılmasa idi gövdede kırılma meydana gelmeyeceğini, bu nedenle ilgili genel şart hükmü ve sigorta poliçesinde yer alan kloz 591 bakım sözleşmesi özel şartı uyarınca dava konusu hasarın teminat kapsamı dışında olduğunu, davacının beyan yükümlülüğüne aykırı davrandığını,

poliçe tanzim edilirken makinenin gövdesinde bulunan çatlakların müvekkiline bildirilmediğini, davacı tarafından bilinen ve müvekkiline bildirilmeyen bu durum ile hasarın meydana gelmesinde açık bir bağlantı olduğunu, Mahkemece hasarın poliçe teminatı kapsamında olduğunun kabulü halinde ise müvekkili şirketin ödemek durumunda kalacağı tutarın muafiyet ve sovtaj değerinin düşülmesinden sonra 67.922,79 TL olduğunu, davanın hasarlı makinanın üreticisi ... San. Ve Tic. Ltd.

Şti.'ye ihbarını talep ettiklerini beyanla haksız ve mesnetsiz davanın müvekkili sigorta şirketi yönünden reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, " ...davacı tarafça, 2015 model 1500 ton, friksiyon pres makinesinde 03/09/2016 tarihinde hasar meydana geldiği ve bu hasarın davalı tarafça düzenlenen makine kırılması sigorta poliçesi kapsamında olduğu iddia edilerek hasar bedelinin tazmini talep edilmiş ise de, söz konusu makinenin hasar tarihi itibariyle mevcut ana poliçe kapsamına alınmamış olduğu, davacı tarafın ana poliçe kapsamında olan 2013 model makinenin aslında dava konusu makine olduğu,

2015 model yerine sehven 2013 model yazıldığı iddiasının yazılı belge olan poliçe karşısında ispat edilemediği ve hasarın poliçe teminatı kapsamında olmadığı anlaşıldığından davanın reddine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkiline ait işletmede hiçbir zaman 2013 model 1500 ton ... marka 55 kw friksiyon pres makinesi bulunmadığını, Müvekkilinin makinesinin 2015 model olup ana poliçeye, davalı şirketin acentesi tarafından makinenin modeli sehven 2013 model olarak yazıldığını, bu durumum eksper tarafından düzenlenen ekspertiz raporunda da açıkça belirtildiğini, daha sonra düzenlenen zeyilname ile müvekkili şirkete ait nihai makine listesinin düzeltildiğini,

Mahkeme tarafından bütün bu hususlar araştırılarak neticesine göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme neticesinde usul ve yasaya aykırı olarak hüküm kurulmuş olup kararın bu sebeple kaldırılması gerektiğini, talepleri gibi davanın kabulüne karar verilmesini ve İstinaf incelemesinin sonuna kadar Tehir-i İcra kararı verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, makine kırılma sigorta poliçesi kapsamında hasar tazminatı istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince, yukarıda yazılı gerekçe doğrultusunda davanın reddine karar verilmiş, bu karara karşı, davacı vekili tarafından yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İstinafa gelen uyumazlık hasar gören 2015 model 1.500 ton friksiyon press 55 KW ... marka makinenin poliçe teminatında bulunduğu tespit edilmekle birlikte meydana gelen rizikonun poliçede teminat dışı olarak düzenlenen sebeplerden ileri gelip gelmediği hususlarıdır.

İlk derece mahkemesince 2017/628 E. Dosyası üzerinden 25/09/2019 tarihinde verilen davanın reddine ilişkin kararın istinafı üzerine dairemizce eksik inceleme nedeniyle kararın kaldırılmasına karar verilmiş, ilk derece mahkemesince kaldırma kararı doğrultusunda araştırma yapılmış ve davanın reddine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesince kaldırma kararı sonrası alınan mali müşavir bilirkişi raporu ve diğer deliler ile kırıma uğrayan makinenin poliçe kapsamına olduğu tespiti yerinde olup uyuşmazlık konusu hasarın ise 03-09 Ekim 2016 tarihileri arasında oluştuğu belirlenmiştir.

Makine Kırılması Sigortası Genel Şartları'nın Teminat Dışında Kalan Haller başlıklı 3. Maddesi j) bendi "Sigortalı iken hasarlanan ve bu hasar giderilmeden makinenin kullanılması neticesinden," kaynaklanan hasarların teminat kapsamı dışında kalan hal olarak düzenlemiştir. Yine taraflar arasında düzenlenen sözleşmeye ait poliçenin Klozlar bölümünde "Bakım sözleşmesi Kloz 591 Bakım Sözleşmesi Özel Şartları" kaydının bulunduğu tespit edilmiştir.

Bahsi geçen " Kloz 591 : Bakım Sözleşmesi Özel Şartı Poliçe teminatının geçerliliği açısından sigortalının, sigortalı cihazların yetkili servisi ile poliçe vadesi içinde geçerli ve aşağıdaki hususları kapsayan bakım sözleşmesi yapması gereklidir. -Periyodik olarak (en az 3 ayda bir) koruyucu bakım, -Aşınan ve yıpranan parçaların yenilenmesi, -Harici bir etkenden kaynaklanmayan, normal çalışma sırasında vuku bulan kusurların giderilmesi.

Poliçe genel şartlarına göre söz konusu bakım teminatı kapsamına giren hasarlar işbu poliçe kapsamı dışındadır. Yukarıdaki hususların yerine getirilmemesi sebebi ile meydana gelecek ziya ve hasarlar için sigortacının tazminat sorumluluğunun olmadığı hususunda taraflar mutabık kalmıştır. Hasar durumunda yukarıdaki hususların yerine getirilmiş olduğunun ispat külfeti sigortalıya aittir. " özel şartını içermektedir.

Somut olayda; kırıma uğrayan makinenin 30/06/2016 tarihinde yapılan bakımında herhangi bir çatlağın bulunmadığı tespitinin yapıldığı, bu tarihten sonra makine gövdesinde çatlaklar oluştuğu, davacı tarafça makinenin çalışmasına engel olmadığı gerekçesi ile bu haliyle çalışmaya devam olunduğu, kırılmanın imalatçı firmaya 10.10.2016 tarihinde bildirildiği, dolayısıyla makinedeki çatlakların 30/06/2016-10/10/2016 tarihleri arasında meydana geldiği, davacı firmanın çatlakları önemsemeyip makinayı devre dışı bırakmadığı ve periyodik bakımdan sorumlu olan ...Kalıp Makine Ltd.

Şti'ne durumu bildirmediği ve makineyi çalıştırmaya devam ettiği, devamında ise makinede kırılma meydana geldiği, davacının sözleşmenin Bakım Sözleşmesi Özel Şartı klozundaki yükümlülüğüne uymadığı, yetkili servis ile poliçe vadesi içinde geçerli ve "-Periyodik olarak (en az 3 ayda bir) koruyucu bakım, -Aşınan ve yıpranan parçaların yenilenmesi, -Harici bir etkenden kaynaklanmayan, normal çalışma sırasında vuku bulan kusurların giderilmesi." ne yönelik bakım sözleşmesinin bulunmadığı,

bu durumda ilk derece mahkemesince Genel Şartlar Madde 3.j ve "Bakım Sözleşmeleri Özel Şartı" gereği hasarın teminat dışı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik yoktur. HMK'nın 355.

Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.