İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2024/926 K.2024/1067

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün ihtiyati tedbir isteyen davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ TALEP: İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili talep dilekçesinde özetle; müvekkili hakkında İstanbul ....

İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında 271.715,66-TL asıl alacak üzerinden icra takibi başlatıldığını, açılan bu icra takibinin halen devam ettiğini, ancak müvekkilinin davalı şirkete herhangi bir borcu bulunmadığını, icra takibinden gönderilen tebligatın müvekkili eline ulaşmamış olması sebebiyle müvekkilinin itiraz hakkını kullanamadığını ve bu davayı açmak zorunda kaldığını, bu nedenle öncelikle adli yardım talebinin kabulü ile müvekkilinin dava ile ilgili harç ve masraflar bakımından adli yardımdan faydalanmasına, müvekkilinin mağduriyetin önlenmesi açısından davaya konu İstanbul ...

İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına ilişkin olarak öncelikle teminatsız olarak mahkemenin aksi kanaatte olması durumunda uygun görülecek teminat karşılığında icra dosyasına yatan paranın alacaklıya verilmemesine yönelik tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince ihtiyati tedbir talebi hakkında yapılan inceleme ve değerlendirme sonunda, "davacı vekilinin ihtiyati tedbir isteminin; davacının işbu davada ileri sürdüğü iddiaların esası yönünden şu aşamada yaklaşık ispat koşulu oluşmadığından İ.İ.K. md.72/3 ve HMK'nun md.389 uyarınca reddine," karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının davalı bankadan hiç teminat mektubu almadığını, kaldı ki davalı banka icra takibine takip dayanağı belge olarak teminat mektubunu sunmadığı gibi herhangi bir başka dayanak belge de dosyaya sunmadığını, halihazırda davacının maaşından her ay kesintiler yapılmakta olup davalı bankaya gönderildiğini ve bu durumun davacının mağduriyetine yol açtığını, ilgili yasal mevzuat gereğince davacı/borçlu, davalı/alacaklının iddia ettiği hukuki ilişkiyi tamamen inkar etmekte ise bu durumda ispat yükü davalıya düştüğünü,

menfi tespit davasında hukuki ilişkinin varlığını iddia eden davalı/alacaklı olduğu için, ispat yükünün davalıya düşeceğini, somut uyuşmazlıkta ispat yükü üzerinde olan davalının işbu davada alacağını ispatlamasının mümkün olmadığını, davacı aleyhine başlatılan takipte davalı tarafından herhangi bir takip dayanak belgesi ve icra takibinde bahsi geçen teminat mektubu icra dosyasına sunulmadığını, bu nedenle takip dayanağı yazılı bir belge olmaması sebebiyle ispat yükü üzerinde olan davalının işbu davada alacağını ispatlamasının mümkün olmadığını,

takibe konu dayanak teminat mektubunun davacı adına düzenlenmediği icra dosyasının incelenmesi ve mahkemece yapılacak yargılama sonucunda sübuta ereceğini, işbu davaya konu icra takibinde usulsüz tebligat söz konusu olduğundan davacının ikamet adresindeki muhtara teslim edilen tebligat müvekkile geç bildirilmiş, sonrasında takip kesinleşmiş ve davacının maaşına haciz konarak mağdur olduğunu,

Davalı banka tasfiye halinde olduğundan bu durum davacının icra dosyasına gönderilen maaş haczi kesintilerini davalı bankadan iade almasını zor kılmakta olup mevcut durumda hakkın elde edilmesinin zorlaşması veya tamamen imkansız hale gelmesi ihtimali söz konusu olmakla, İlk Derece Mahkemesince verilen ihtiyati tedbirin reddine dair kararın kaldırılmasına davaya konu İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasına ilişkin olarak öncelikle teminatsız olarak, mahkemenizin aksi kanaatte olması durumunda uygun görülecek teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE

Talep, daha önce başlatılmış icra takibi hakkında açılan menfi tespit davasında İİK'nın 72/3. Maddesi uyarınca icra veznesine giren paranın alacaklıya ödenmemesi şeklinde ihtiyati tedbir kararı verilmesi, istemidir. İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, talep konusuna ilişkin olarak ihtiyati tedbir şartlarının oluşup oluşmadığı noktasındadır. Davalı takip alacaklısı tarafından, davacının da aralarında bulunduğu takip borçluları hakkında, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı takip dosyasında, "teminat mektubu riski, teminat mektubu komisyonu, işlemiş faiz ve masraf" sebebine dayalı olarak toplam 271.715,66 TL alacağın tahsili istemiyle 13/01/2021 tarihli takip talebi ile ilamsız icra takibi başlatılmıştır.İhtiyati tedbir isteyen davacı taraf, takibe konu alacağın dayanağının sunulmadığı, davalı bankadan teminat mektubu alınmadığı ve teminat mektubunda imzasının bulunmadığı iddiasıyla icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesi ihtiyati tedbir kararı verilmesi talep edilmiştir.

İcra ve İflas Kanunu (İİK)'nun 72/3. Maddesi, İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir, şeklinde düzenlenmiştir.

İhtiyati tedbirin koşulları bakımından İcra ve İflas Kanununda bir düzenleme bulunmadığından genel hükümlerin uygulanması gerekir. 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu(HMK)'nun 389/1.

Maddesi ise, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir, şeklindedir.

HMK'nın 390/2 maddesine göre de, tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır.

Somut olayda, davacı taraf takibe konu alacağın dayanağının sunulmadığı, davalı bankadan teminat mektubu alınmadığı ve teminat mektubunda imzasının bulunmadığı beyan edilmiş ise de, davalı taraf cevap dilekçesinde davacının murisi ...'ın davaya konu icra takibinin dayanağı teminat mektubunun tarafı ve müteselsil kefili olduğu, davaya konu takibinde mirasçılara karşı başlatılmış olması karşısında, iddianın ileri sürülüş biçimine göre, ihtiyati tedbir verilebilmesi için yaklaşık ispat gerçekleşmemiştir.

Bu nedenle ilk derece mahkemesince ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından ihtiyati tedbir isteyen davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.